Cảnh báo việc sử dụng nano vàng trong điều trị ung thư

- Hạt nano vàng trước hết chưa được khuyến cáo sử dụng trên người, thứ hai là hạt này đang được nghiên cứu, thử nghiệm, áp dụng trong ống nghiệm và thử nghiệm trên chuột, chứ chưa thử nghiệm hay nghiên cứu có tác dụng chữa khỏi ung thư trên người. Hiệp hội thuốc và thực phẩm Hoa Kỳ FDA và Cơ quan Quản lý dược phẩm châu Âu EMA cũng chưa cho phép thử nghiệm nano vàng trên người bệnh ung thư.

Bên cạnh đó, hạt nano vàng không tự có hoạt tính tác dụng khi đưa vào cơ thể, mà cần tới một phương pháp làm nóng chúng lên để có thể đi tiêu diệt tế bào cần loại bỏ. Cũng có những phương pháp ứng dụng nano vàng để chẩn đoán, hoặc ứng dụng trong yếu tố hướng đích để nghiên cứu điều trị ung thư, hay gắn hạt nano vàng với các phản ứng hóa học đòi hỏi công nghệ cao. Nhưng nano vàng này chưa khẳng định có tác dụng trên động vật, thì không thể sử dụng trên người. Nano vàng cũng được chứng minh là có độc tính có thể gây chết người - một phương pháp điều trị tốt, nhưng có thể gây chết người thì chẳng ai đưa vào sử dụng cả.

Với mỗi phương pháp điều trị mới, một loại thuốc mới muốn được đưa vào sử dụng đều phải trải qua quá trình thử nghiệm nghiêm ngặt trên động vật. Sau khi có đầy đủ thông tin về tác dụng điều trị, độc tính trên động vật, thì mới thực hiện nghiên cứu trên người. Thử nghiệm trên người cũng được chia làm nhiều giai đoạn, ban đầu thử nghiệm với nhóm bệnh nhân rất nhỏ, thường là bệnh nhân ung thư giai đoạn cuối, sau đó thử nghiệm với các nhóm lớn hơn để thu thập thông tin về tác dụng điều trị, độc tính của thuốc. Tuy nhiên, một loại thuốc có hiệu quả trị bệnh, nhưng đồng thời cũng gây chết người thì thuốc đó sẽ không được sử dụng.

Ảnh minh họa.

Trong y tế vào thời kỳ trước, khi bệnh nhân mắc bệnh, bệnh nhân nghe lời bác sĩ tuyệt đối. Nhưng giờ đây, mạng thông tin quá nhiều, nhiều khi gây nhiễu, có những thông tin không tốt, bệnh nhân nghe lời truyền miệng hơn là tin vào thầy thuốc, điều này rất nguy hiểm. Chữa ung thư cũng là chữa bệnh cá thể, mỗi người có một tình trạng bệnh riêng, do đó phải có một phác đồ điều trị riêng.

Nano vàng có thể gây chết người, ông có thể nói rõ hơn về điều này?

- Nano vàng có độc tính trên gan với liều thấp, ở liều cao, chúng có thể gây chết người. Bởi hạt nano vàng được sản xuất từ những hạt vàng nguyên chất, có kích thước ở giới hạn nano từ 1nm (nanomet) đến 100nm. Vàng nguyên chất lại có tính trơ, rất khó bị đào thải ra khỏi cơ thể, còn hạt nano vàng tự động sẽ không hấp thu đặc hiệu vào khối u, nhưng lại hấp thụ vào các cơ quan trong cơ thể, chẳng hạn như não, lách, da, tinh hoàn, với gan làm tăng men gan, viêm gan, suy gan… Việc tích lũy các hạt này sẽ gây độc tính, dần dần có thể nguy hiểm đến sức khỏe, thậm chí gây chết người.

Tại Việt Nam hiện nay, có thể khẳng định nano vàng không có tên trong danh mục thuốc điều trị ung thư, trong các phác đồ điều trị ung thư, việc sử dụng nano vàng tự do để điều trị ung thư không có cơ sở khoa học thuyết phục. Bộ Y tế cũng không có khuyến cáo người dân sử dụng nano vàng để chữa bệnh.

Là bác sĩ chuyên ngành ung thư, ông có khuyến cáo gì với người bệnh cũng như cộng đồng khi điều trị căn bệnh này?

- Người bệnh cần tới các cơ sở có uy tín để được tư vấn, chẩn đoán, điều trị. Các phương pháp điều trị, các loại thuốc mới về chuyên ngành luôn được chúng tôi cập nhật hàng ngày, hàng năm, hàng tháng. Bệnh nhân không nên nghe truyền miệng về các loại thuốc hay các phương pháp chữa ung thư khác không do bác sĩ chỉ định, không được khoa học chứng minh.

Bên cạnh đó, khi mỗi một phương pháp điều trị mới, mỗi một thuốc mới được đưa vào sử dụng cho con người thông qua phác đồ điều trị. Và phác đồ ấy phải được Bộ Y tế cho phép. Tất cả những phương pháp không chính thống, chưa được phép của Bộ Y tế Việt Nam hay Hiệp hội ung thư Quốc tế thì BV K không đưa vào sử dụng, và người bệnh cũng không nên áp dụng.

Xin cảm ơn PGS!