Châu Âu muốn cứu Thỏa thuận hạt nhân Iran nhưng lại “sợ mất lòng Mỹ”

Ngoại trưởng Iran Mohammad Javad Zarif hôm 3/4 nói rằng Anh, Pháp và Đức vẫn chưa sẵn sàng và dường như không đủ sức chống đỡ hình thức “khủng bố kinh tế” của Mỹ áp đặt với Teheran.

Người đứng đầu ngành ngoại giao Iran nhấn mạnh rằng, thay vì có những giải pháp hữu hiệu nhằm chống lại lệnh trừng phạt của Washington đối với Tehran, 3 cường quốc châu Âu này lại đang hướng sự chú ý vào chương trình tên lửa của quốc gia Trung Đông để xoa dịu Mỹ.

Viết trên trang Twitter của mình ngày 3/4, Ngoại trưởng Mohammad Javad Zarif nói rằng sau khi Mỹ rút khỏi thỏa thuận hạt nhân giữa Iran và các cường quốc thế giới, được gọi là Kế hoạch hành động toàn diện chung, 3 cường quốc thuộc Liên minh châu Âu (EU) đã  thất bại trong việc thể hiện ý chí chính trị nhằm chống lại áp lực từ lệnh trừng phạt của Washington.

- Iran và nhóm P5+1 (gồm 5 nước ủy viên thường trực Hội đồng bảo an Liên Hợp quốc và Đức) hồi năm 2015 đã ký kết Thỏa thuận hạt nhân Iran (JCPOA) nhằm hạn chế chương trình hạt nhân của Iran để đổi lại nhận được sự dỡ bỏ các lệnh trừng phạt và khuyến khích kinh tế.

Tuy nhiên, Tổng thống Donald Trump đã rút Mỹ khỏi thỏa thuận hồi tháng 5/2018 và tái áp đặt các lệnh trừng phạt chống nước Cộng hòa Hồi giáo. Bất chấp động thái của Mỹ, các bên khác trong thỏa thuận, gồm Anh, Trung Quốc, Pháp, Đức và Nga cùng với EU cam kết vẫn theo đuổi thỏa thuận quan trọng này.

Ngoại trưởng Zarif lên tiếng chỉ trích rằng, thay vì tìm giải pháp chống lại lệnh trừng phạt của Mỹ lên Iran, các nước Anh, Pháp và Đức đang tìm cách xoa dịu ông Trump bằng cách gây sức ép với Liên Hợp quốc (LHQ) để cung cấp một báo cáo về các hoạt động tên lửa của Tehran.

Trước đó, trong một bức thư gửi Tổng thư ký LHQ Antonio Guterres hôm 2/4, các đại sứ của Pháp, Đức và Anh tại Hội đồng Bảo an LHQ cho rằng hoạt động phát triển và phóng các tên lửa đạn đạo hồi tháng 2 vừa qua của Iran đang gây ra tác động làm mất ổn định trong khu vực Trung Đông và làm gia tăng căng thẳng hiện nay.

Pháp, Đức và Anh cũng đề nghị Tổng thư ký Guterres trình bày đầy đủ và kỹ càng về hoạt động tên lửa đạn đạo của Iran trong kỳ báo cáo tới vào tháng 6 năm nay.

Các đồng minh phương Tây cho rằng các hoạt động của Iran là “trái với” nghị quyết 2231, được Hội đồng Bảo an LHQ phê chuẩn sau khi IPCOA được thông qua vào năm 2015, yêu cầu Iran không tiến hành mọi hoạt động liên quan đến tên lửa đạn đạo có khả năng mang các loại vũ khí hạt nhân.

Tuy nhiên, phía Iran khẳng định cả chương trình không gian cũng như các vụ phóng tên lửa mới nhất của họ không bị cấm theo Nghị quyết 2231./.