Để danh hiệu nghệ sĩ luôn cao quý

Xuất phát từ đòi hỏi của thực tiễn, trên tinh thần tiếp thu ý kiến trao đổi của các chuyên gia chuyên ngành và dư luận xã hội, Bộ VHTT&DL đã rà soát lại các quy định của Nghị định số 89/2014/NĐ-CP, trên cơ sở đó thấy rằng rất cần thiết phải sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 89/2014/NĐ-CP, kiến nghị, hoàn thiện, chỉnh sửa các điều quy định về giải thưởng, về số lượng thành viên Hội đồng các cấp, về tỷ lệ phiếu bầu đồng ý của Hội đồng các cấp cho phù hợp hơn với thực tế hiện nay.

Sau khi nghiên cứu bản dự thảo Nghị định sửa đổi, NSND Thúy Mùi - Chủ tịch Hội Nghệ sĩ Sân khấu Việt Nam cho rằng, về việc xét tặng danh hiệu NSƯT với yêu cầu hiện nay là 2 huy chương Vàng hoặc 1 huy chương Vàng, 2 huy chương Bạc có vẻ tiêu chí hơi bị giảm. Trước đây chúng ta đưa tiêu chí này để giải quyết những trường hợp các cụ cao tuổi không có điều kiện tham gia và các liên hoan, cuộc thi để gặt hái các huy chương.

Có việc trao tặng, phong tặng danh hiệu thì cũng cần phải có xử lý, thu hồi để bảo đảm tính cao quý của danh hiệu. Tuy nhiên, để mọi việc được minh bạch, cần có hội đồng trước khi đưa ra quyết định đối với việc thu hồi. NSƯT Xuân Bắc

Nhưng nay số lượng này không còn nhiều, mà đối tượng xét NSƯT thì chủ yếu cho lớp trẻ, có nhiều cơ hội ở rất nhiều sân thi, nên tiêu chí này nên siết chặt lại. NSƯT Xuân Bắc - Phó Giám đốc phụ trách Nhà hát Kịch Việt Nam cho rằng, NSND, NSƯT là danh hiệu cao quý của Nhà nước trao tặng, do đó chỉ nên dành cho các nghệ sĩ xuất sắc, không nên tính tới việc quy đổi huy chương với xét tặng những danh hiệu này. "Cái gì khó, đắt, thì mới quý. Chưa kể các nghệ sĩ là gương mặt, là hình ảnh vì thế bên cạnh các hoạt động chuyên môn cũng cần xét tới yếu tố tham gia tích cực với cộng đồng. Các nghệ sĩ cần có ý thức và trách nhiệm đưa ảnh hưởng của cá nhân của mình để phục vụ cộng đồng" - NSƯT Xuân Bắc nhấn mạnh.

Tại hội nghị, nhiều ý kiến bày tỏ sự thiệt thòi trong cách quy đổi huy chương, với lo lắng bỏ sót việc vinh danh các tài năng ở chuyên ngành âm thanh - ánh sáng, chỉ huy âm nhạc… Tuy nhiên, quyền Cục trưởng Cục Nghệ thuật biểu diễn (Bộ VHTT&DL) - NSND Quang Vinh cho biết: Trên thực tế còn có rất nhiều hình thức ghi nhận, biểu dương đối với các thành phần sáng tạo, không nhất thiết là các danh hiệu NSND, NSƯT. 

Có một thực tế là Nghị định xét tặng danh hiệu có đề ra các tiêu chí xét tặng nhưng lại quên các tiêu chí thu hồi khi nghệ sĩ vướng vào những vi phạm đạo đức của người nghệ sĩ. Chính vì vậy, Vụ trưởng Vụ thi đua khen thưởng (Bộ VHTT&DL) Phùng Huy Cẩn cho rằng trong 102 văn bản góp ý gửi đến Ban soạn thảo lần này đã nhấn mạnh: Đề nghị Ban soạn thảo xem xét bổ sung quy định về việc thu hồi danh hiệu.

NSND Hoàng Dũng cho biết ông hoàn toàn ủng hộ bổ sung quy định này. Bởi khi người nghệ sĩ nhận danh hiệu NSND, NSƯT thì ngoài việc đóng góp lớn cho nghề nghiệp của mình hay giải thưởng để công chúng ghi nhận thì còn là phong cách, lối sống của người NSND, NSƯT đó. Vậy nên, nếu người NSND, NSƯT vi phạm, sai phạm và phải xử lý thì việc tước bỏ là hoàn toàn đúng.

“Tôi nghĩ với việc bổ sung quy định này trong Nghị định cũng là cách để nhắc nhở khi nghệ sĩ khi được phong danh hiệu, ngoài việc cống hiến về chuyên môn thì cần sống đúng, chuẩn mực đạo đức hơn, có ý thức hơn với cộng đồng và xã hội” - NSND Hoàng Dũng chia sẻ. “Có việc trao tặng, phong tặng danh hiệu thì cũng cần phải có xử lý, thu hồi để bảo đảm tính cao quý của danh hiệu. Tuy nhiên, để mọi việc được minh bạch, cần có hội đồng trước khi đưa ra quyết định đối với việc thu hồi” - NSƯT Xuân Bắc góp ý thêm.

Những băn khoăn của các đại biểu tại Hội nghị sẽ được Ban soạn thảo lắng nghe và tiếp tục nghiên cứu, sửa đổi bổ sung nếu cần thiết. Thứ trưởng Bộ VHTT&DL Lê Khánh Hải chỉ rõ, việc sửa đổi Nghị định phải bảo đảm làm sao cho công tác xét tặng ngày càng tốt hơn.