DÒNG SỰ KIỆN. * CHÀO MỪNG ĐẠI HỘI LẦN THỨ XIII CỦA ĐẢNG * ĐẠI DỊCH COVID-19 * CUỘC THI VIẾT “BẢO VỆ MÔI TRƯỜNG TRÊN ĐỊA BÀN TP HÀ NỘI”

Làm sao bảo vệ người giữ vàng?

14-01-2016 08:14
Kinhtedothi - Ngân hàng Nhà nước đã cho phép Công ty Vàng bạc Đá quý Sài Gòn (SJC) tiếp tục gia công vàng miếng đồng thời SJC cũng thu hồi quyết định tạm ngưng thu mua vàng miếng loại một chữ (loại có sê-ri là một chữ cái trước dãy số) và vàng móp méo.
Đây được cho là biện pháp cần thiết để góp phần cân bằng cung – cầu về vàng miếng trên thị trường, tạo tâm lý ổn định cho người dân và tiểu thương.

Trước đó, nhiều người sở hữu những miếng vàng SJC có số sê-ri gồm một chữ hết sức lo lắng vì không bán được. Đây không phải lần đầu tiên xảy ra tình trạng này với vàng SJC. Sự phân biệt giữa vàng miếng có sê-ri một chữ và hai chữ đã có cả năm qua, dẫn đến tình trạng tồn kho và chuyện cắt giá có lẽ chỉ có ở thị trường Việt Nam. Cùng một tiêu chuẩn và chất lượng, nhưng trong giao dịch lại có sự phân biệt rất rõ về giá, thậm chí là bị từ chối không mua. Câu chuyện này có ẩn tình, vấn đề nằm ở chỗ độc quyền trong sản xuất và bán vàng miếng.
Sau khi Nghị định 24/2012/NĐ-CP về quản lý hoạt động kinh doanh vàng của Chính phủ ra đời, quy định chỉ còn một thương hiệu vàng duy nhất là SJC - thương hiệu vàng quốc gia - vàng miếng SJC được chuẩn hóa với 2 chữ (số sê-ri gồm 2 chữ trước dãy số). Cũng từ năm 2012, khi Ngân hàng Nhà nước (NHNN) từng bước sở hữu và độc quyền sản xuất vàng miếng với thương hiệu SJC, ngay cả việc gia công lại, Công ty SJC cũng phải xin phép.

Chính vì thế, lấy lý do mỗi lần số vàng miếng loại một chữ bị tồn trong kho lớn, gây mất cân đối vốn và có khả năng dẫn đến nhiều rủi ro, SJC lại tạm ngưng mua vào, chờ được cấp phép gia công thêm. Còn các đại lý, công ty vàng theo đó thu mua cũng tha hồ tự do tự định đoạt "phí mua lại" để dìm giá vàng mua của người dân. Cùng với đó là quyền từ chối không mua lại, càng đẩy người giữ vàng một chữ vào nỗi hoang mang không biết hỏi ai.

Giá cao, giá thấp, chênh nhiều, chênh ít, đều là do Nhà nước, mà đại diện duy nhất là SJC quyết định. Sự độc quyền tất yếu đi đôi với quyền lợi của khách hàng không được bảo đảm bằng cơ chế thị trường cạnh tranh. Tình trạng này cũng đã được nhiều chuyên gia cảnh báo khi NHNN siết lại thị trường vàng miếng theo hướng vừa là người làm chính sách, vừa là người làm kinh doanh.

Một số chuyên gia cho rằng, NHNN đã “thâu tóm” quyền quản lý, kiểm soát thị trường vàng nên không thể từ chối trách nhiệm bình ổn thị trường này. Cụ thể, trong trường hợp này là không được để xảy ra tình trạng người dân muốn bán vàng một chữ, móp méo, cong vênh... thỉnh thoảng lại bị từ chối, hoặc bị buộc bán với giá thấp hơn giá niêm yết gây tâm lý an tâm cho người dân.

Để tránh lặp lại tình trạng này (dù đã cấp phép gia công thêm), cần phải xem xét lý do thực sự và cần phải xử lý theo hướng thực hiện việc mua bán thống nhất một giá để tránh gây tâm lý xấu và ảnh hưởng đến quyền lợi của người tiêu dùng. Nếu có thiệt hại từ việc không phân biệt giá, thì Nhà nước nên là người gánh chịu, vì đây không phải là hoạt động kinh doanh bình thường, mà chủ yếu nhằm để thực hiện chính sách quản lý vàng, quản lý ngoại hối của Nhà nước và góp phần ổn định chính sách kinh tế vĩ mô.
TIN CÙNG CHUYÊN MỤC
TAG: