Lây nhiễm HIV qua quan hệ tình dục tăng hơn 72 %

PGS.TS Hoàng Đức Hạnh, Phó Giám đốc Sở Y tế Hà Nội cho biết tại hội nghị giao ban báo chí do Ban Tuyên giáo Thành ủy Hà Nội tổ chức chiều 12/11.

Theo PGS.TS Hoàng Đức Hạnh, tính đến 30/9, số trường hợp nhiễm HIV/AIDS hiện đang còn sống là 22.211, chiếm 10,5% người nhiễm HIV còn sống của cả nước. Bệnh nhân nhiễm HIV đã tử vong là 6084. Trong 9 tháng đầu năm đã phát hiện được thêm 1.238 trường hợp nhiễm HIV mới phát hiện, tăng 54,8% so với cùng kỳ năm 2018.

100% quận/huyện TP Hà Nội đều có người nhiễm HIV. 577/584 xã/phường/thị trấn đã phát hiện người nhiễm HIV (94,9%). Tỷ lệ nhiễm HIV/AIDS (tính trên 100.000 dân) 260 người/100.000 dân.

Các trường hợp nhiễm HIV mới phát hiện 9 tháng đầu năm 2019 chủ yếu là nam giới 76,9%; gặp ở mọi lứa tuổi, độ tuổi từ 15-25 chiếm 18,9%, tăng hơn rất nhiều so với năm 2014 (8%).

Đường lây nhiễm qua quan hệ tình dục tiếp tục gia tăng, từ 36,2% năm 2014 lên 65,6% cuối 2018 và 72,4 % vào tháng 9/2019. Lây qua đường máu giảm từ 63,2% năm 2014 xuống 26,7%.

Năm 2019, ngành Y tế Hà Nội mở rộng cơ sở xét nghiệm. Đến 30/9, đã có 11 cơ sở y tế được cấp chứng nhận đủ điều kiện xét nghiệm HIV. Từ hình thức xét nghiệm tự nguyện truyền thống, Hà Nội đã mở rộng các hình thức tiếp cận, xét nghiệm khác như xét nghiệm tại cộng đông và tự xét nghiệm. Ngoài ra, còn triển khai các biện pháp tiếp cận online đối với các đối tượng nguy cơ cao qua các trang mạng xã hội. Tính đến 30/9, đã xét nghiệm cho 334.637 trường hợp; đã cấp phát 2.397.055 bơm kim tiêm; 1.755.813 bao cao su cấp miễn phí cho đối tượng nguy cơ cao.

PGS.TS Hoàng Đức Hạnh cũng thông tin, tính đến 31/10, toàn TP hiện có 17 cơ sở điều trị Methadone; duy trì 22 phòng khám ngoại trú (PKNT) điều trị 14.209 bệnh nhân. Tại 18 cơ sở điều trị HIV/AIDS có 7.899/9.822 (80,4%) người nhiễm HIV/AIDS đang điều trị ARV có thẻ BHYT; 1.874 bệnh nhân tại 5 cơ sở điều trị HIV/AIDS.

Thực hiện chỉ tiêu phát hiện người nhiễm HIV (mục tiêu 90-90-90), Hà Nội cũng đã phát hiện 1.238 trường hợp nhiễm HIV (tăng 438 ca so với cùng kỳ năm 2018), tuy nhiên mới đạt 27,1% so chỉ tiêu kế hoạch 2019. Có 1.410 người nhiễm được điều trị ARV (tăng 584 người so với cùng kì năm 2018) tuy nhiên mới đạt 26 3% so chỉ tiêu kế hoạch 2019. Có 97% (4.645/4.771) bệnh nhân có kết quả xét nghiệm tải lượng virus dưới ngưỡng ức chế 1.000 cp/ml máu.

Tuy nhiên, PGS.TS Hoàng Đức Hạnh cho rằng, tình hình lây nhiễm HIV qua quan hệ tình dục gia tăng mạnh, cộng thêm tính chất di biến động dân cư của Thủ đô làm cho dịch khó kiểm soát và khó phát hiện hơn. kết quả thực hiện mục tiêu 90-90-90 đến còn thấp, chỉ đạt 75,6% người nhiễm HIV còn sống biết tình trạng nhiễm HIV của mình được quản lý (17.198/22.755).

Tình trạng kỳ thị với HIV vẫn còn. Đây là rào cản chính làm người có nguy cơ và người nhiễm HIV không muốn tiếp cận dịch vụ xét nghiệm, điều trị và dự phòng lây nhiễm HIV.

Hiện toàn TP có 17 cơ sở điều trị Methadone mới bao phủ được 15/30 quận, huyện, thị xã khiến việc một số bệnh nhân phải di chuyển khoảng cách khá xa để đến được cơ sở điều trị uống thuốc hàng ngày.

Từ 2019, xét nghiệm và điều trị cho người nhiễm HIV bằng thuốc ARV đang từ miễn phí chuyển sang hình thức thanh toán qua bảo hiểm y tế đã được triển khai,  tuy nhiên vẫn còn một số bất cập trong quá trình tổ chức thực hiện nhằm duy trì, ổn định điều trị cho bệnh nhân.

Theo lãnh đạo Sở Y tế Hà Nội, năm 2020, Sở Y tế tiếp tục triển khai các hoạt động phòng, chống HIV/AIDS, thực hiện mục tiêu 90-90-90 (90% người nhiễm HIV biết được tình trạng nhiễm của bản thân; 90% người chẩn đoán HIV được điều trị ARV; 90% người nhiễm HIV điều trị ARV có tải lượng virus dưới ngưỡng ức chế); khống chế tỷ lệ nhiễm HIV trong cộng đồng dân cư dưới 0,3%, giảm tác động của HIV đôi với sự phát triển kinh tế - xã hội của Thủ đô. Tiếp tục duy trì và mở rộng điều trị Methadone nhằm thực hiện mục tiêu điều trị Methadone. Triển khai 6 cơ sở điều trị Methadone tại các quận, huyện Hoàn Kiếm, Bắc Từ Liêm, Gia Lâm, Thanh Oai, Sóc Sơn và Hoài Đức.