Quan hệ với Nga - khác biệt tạo "gay cấn" cho bầu cử Ukraine

Đáng nói, ông Zelensky đã kết thúc vòng một với tỷ lệ 29,25% - cao hơn 12 điểm so với ông Poroshenko (19,19%) và cựu thủ tướng Yulia Tymoshenko (13,75%).

Ông Zelensky - diễn viên và nhà biên kịch 41 tuổi - nổi tiếng với vai chính trong chương trình truyền hình “Người hầu của nhân dân” nói về một giáo viên dám đứng lên tố cáo tham nhũng và cuối cùng trở thành Tổng thống. Bất chấp những khuyết thiếu về kinh nghiệm chính trị, nghệ sĩ hài trẻ tuổi này mang đến một niềm hy vọng mới cho cử tri nước này giữa bối cảnh Ukraine đang phải vật lộn với nạn tham nhũng tràn lan và các cuộc xung đột triền miên tại miền Đông nước này đã cướp đi 13.000 sinh mạng trong 5 năm qua.

Ông Poroshenko nhậm chức Tổng thống Ukraine vào năm 2014 - chỉ vài tháng sau khi bán đảo Crimea được sáp nhập vào Nga sau một cuộc trưng cầu dân ý bị phương Tây cáo buộc là “bất hợp pháp”. Thay vì những kỳ vọng về một chính phủ mạnh mẽ được phương Tây hậu thuẫn hòng tạo thế đối trọng với Moscow tại khu vực, chính quyền Tổng thống Petro Poroshenko dường như lại gây chú ý bởi loạt lùm xùm tham nhũng trong chiến dịch của mình và sự sụp đổ từ vụ bê bối mua sắm quốc phòng.

Trên cơ sở thực tế đó, ông Zelensky đã xây dựng một chiến dịch tranh cử lý tưởng cho “vai” Tổng thống ngoài đời thực của mình bằng cách hứa sẽ làm sạch tham nhũng, khi kêu gọi luật pháp cấm sử dụng tài sản công cộng cho những mục đích cá nhân, và thậm chí là đề nghị đàm phán trực tiếp với Nga để chấm dứt tranh chấp nơi miền Đông.

Trái lại, trong suốt cuộc bầu cử, Tổng thống Poroshenko đã hướng cử tri tới các cuộc đàm phán với Liên minh châu Âu (EU) về việc miễn thị thực cho người Ukraine và tách Giáo hội Chính thống Ukraine khỏi sự kiểm soát của Nga. Chính trị gia 53 tuổi này thậm chí còn hứa sẽ giành lại quyền kiểm soát Crimea và đánh bại phiến quân mà ông cho là được Nga hậu thuẫn tại miền Đông.

Sự đối lập hoàn toàn trong chiến dịch tranh cử của hai ứng viên hàng đầu hiện nay, đặc biệt là qua “trục” chính sách quan hệ Ukraine - Nga, khiến cuộc bầu cử Tổng thống Ukraine càng trở nên gay cấn. Thời báo Washington dẫn lời cựu Đại sứ Mỹ tại Ukraine John Herbst nhận định: “Ông Zelensky đại diện cho phản ứng mạnh mẽ của người dân về vấn đề cải cách, nhưng điều đó chưa đủ để đảm bảo cho một chiến thắng dễ dàng trong vòng 2, khi sự thiếu kinh nghiệm của ông ấy sẽ phải đối mặt với một nhà lãnh đạo chiến tranh lão làng”.