Siết chặt cơ chế để phát triển vật liệu không nung

Tại Hội thảo, Phó Chủ tịch Hội VLXD Việt Nam Trần Xuân Đính cho biết, theo chủ trương và lộ trình của Chính phủ, bắt đầu tư năm 2015 tất cả những công trình xây dựng từ 9 tầng trở lên, đều phải sử dụng 50% gạch không nung và tất cả các công trình xây dựng sử dụng dụng vốn nhà nước đều phải sử dụng gạch không nung. Tuy nhiên, đến thời điểm hiện tại kết quả này lại không được như mong đợi, đại đa số người tiêu dùng vẫn ưa chuộng sản phẩm gạch nung để xây dựng. Tuy nhiên, đến thời điểm hiện tại kết quả thực hiện không được như mong muốn.

Trước đó, tại Quyết định số 567/2010 của Thủ tướng Chính phủ về chương trình phát triển vật liệu xây (VLX) không nung đến năm 2020. Theo đó, mục tiêu đến năm 2020, VLX không nung chiếm khoảng 40% các công trình xây dựng, nhưng đến thời điểm hiện tại tỷ lệ này mới đạt khoảng 29%.

Theo đánh giá của các chuyên gia, trên thế giới đã có lịch sử sử dụng gạch không nung hàng trăm năm nay, nhưng ở Việt Nam các công trình sử dụng gạch không nung mới chỉ bắt đầu chưa đầy 10 năm, phần lớn đều được sử dụng ở các công trình có quy mô nhỏ. Qua quá trình sử dụng, các công trình đã xuất hiện tình trạng gạch không đảm bảo chất lượng về độ thấm nước, co ngót hoặc giãn nở do sự thay đổi về độ ẩm, nhiệt độ... vì vậy các chủ đầu tư và cả người dân vẫn tỏ ra quan ngại khi sử dụng VLXD không nung và vẫn ưu tiên sử dụng gạch nung trong các công trình xây dựng.

Vụ trưởng Vụ VLXD (Bộ Xây dựng) Phạm Văn Bắc cho biết, ước tính từ khi đưa các sản phẩm VLX không nung vào thay thế các sản phẩm nung trước đây, mỗi năm tiết kiệm được khoảng 1.000ha đất và hơn 700 tấn nhiên liệu đốt. Tuy nhiên hiện nay có nhiều vấn đề liên quan đến cơ chế, chính sách dành cho VLX không nung vẫn chưa được hoàn thiện.

“Những quy định về quy chuẩn, tiêu chuẩn, định mức sử dụng các loại VLX không nung đã được Chính phủ ban hành rõ ràng rồi. Nhưng quy định về thiết kế, thi công công trình có liên quan đến VLX  không nung thì chưa được hoàn thiện” - ông Phạm Văn Bắc nói.

Đồng quan điểm, Phó Chủ tịch Tổng hội Xây dựng Việt Nam Phạm Thế Minh cho biết, hiện nay vấn đề thủ tục đăng ký thành lập của doanh nghiệp sản xuất VLX không nung vẫn đang gặp nhiều trở ngại, do chúng ta vẫn chưa đi đúng với quy luật của thị trường. Các địa phương vẫn ưu tiên các dự án đầu tư bất động sản nhiều hơn, cùng với đó là công tác tuyên truyền về VLX không nung chưa thực sự mạnh mẽ, chưa làm cho người dân hiểu được vai trò và lợi ích của gạch không nung.

“Chính phủ nên siết chặt cơ chế đối với gạch nung, đó là cơ chế về thuế, Nhà nước đánh thuế cao đối với sản phẩm vật liệu nung gây ô nhiễm môi trường, từ đó buộc đầu ra phải tăng cao và khi người dân đối chiếu chất lượng sản phẩm với giá thành của vật liệu không nung thì sẽ tự thay đổi thói quen sử dụng” - ông Phạm Thế Minh nói.