DÒNG SỰ KIỆN. * KỲ HỌP THỨ 10, QUỐC HỘI KHÓA XIV * ĐẠI HỘI ĐẢNG BỘ CÁC CẤP VÀ ĐẠI HỘI XIII CỦA ĐẢNG * ĐẠI DỊCH COVID-19 * BÁO KINH TẾ & ĐÔ THỊ CHUNG TAY ỦNG HỘ ĐỒNG BÀO VÙNG LŨ MIỀN TRUNG

Xuất khẩu rau quả bứt phá nhờ EVFTA

Ánh Ngọc
24-09-2020 08:39
Kinhtedothi - Hiệp định thương mại tự do Việt Nam – EU (EVFTA) đi vào thực thi đang giúp rau quả Việt Nam có lợi thế rất lớn tại thị trường châu Âu.
Tuy nhiên, để nâng sức cạnh tranh, xâm nhập sâu vào thị trường tiềm năng này, các DN xuất khẩu rau quả trong nước phải nỗ lực vượt qua nhiều hàng rào khắt khe.
Nhiều tín hiệu tích cực

Mới đây, lô hàng trái cây đầu tiên đã được xuất khẩu bằng đường tàu biển và hàng không sang thị trường EU. Tổng Giám đốc Công ty Vina T&T Nguyễn Đình Tùng – chủ lô hàng cho biết, để xuất được hàng sang EU, các sản phẩm dừa tươi, thanh long và bưởi của Công ty đều đảm bảo truy xuất nguồn gốc, tiêu chuẩn Global GAP. Cùng với đó, các nhà máy chế biến, đóng gói trái cây áp dụng tiêu chuẩn như ISO, hệ thống quản lý an toàn thực phẩm (HACCP), phát triển các sản phẩm chế biến sâu đáp ứng quy định của thị trường EU. Sau lô hàng này, sắp tới, trung bình mỗi tuần, Công ty sẽ xuất khoảng 20 tấn trái cây các loại sang thị trường EU.
 Sơ chế thanh long xuất khẩu tại tỉnh Tiền Giang. Ảnh: Vũ Sinh
Trước đó, Việt Nam đã liên tiếp đón nhận tin vui khi lần lượt các sản phẩm gạo, tôm, cà phê, chanh leo, trái cây được xuất sang châu Âu với thuế suất ưu đãi chưa từng có. Phó Cục trưởng Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương) Trần Thanh Hải cho biết, dù mới đi vào thực thi EVFTA chưa đầy 2 tháng, song kim ngạch xuất khẩu nhiều loại nông sản sang EU đã tăng đột biến. Hiện, EU là thị trường xuất khẩu thứ 4 của rau, quả Việt Nam. Với nền tảng sẵn có này, cộng thêm việc miễn giảm thuế nhập khẩu theo cam kết trong EVFTA đang tiếp sức để giúp tăng khả năng cạnh tranh của trái cây Việt Nam so với trái cây các nước khác như Thái Lan, Indonesia, Trung Quốc, Malaysia… Đáng chú ý, chỉ tính riêng trong tháng 8/2020, giá trị xuất khẩu các sản phẩm rau quả của Việt Nam sang EU đạt 14,7 triệu USD, tăng 25,2% so với tháng trước.
Thứ trưởng Bộ NN&PTNT Lê Quốc Doanh cho hay, trái cây là nông sản chủ lực của Việt Nam, cũng là ngành hàng có tốc độ phát triển nhanh nhất. Đến nay, Đồng bằng sông Cửu Long chiếm 34% diện tích và 45% sản lượng trái cây toàn quốc. Việt Nam đã có trên 40 loại trái cây được xuất khẩu tới hơn 60 quốc gia và vùng lãnh thổ khắp thế giới.

Vượt hàng rào kỹ thuật khắt khe

Hiệp định EVFTA đã mở rộng cơ hội cho các mặt hàng rau, quả Việt Nam vào thị trường EU. Tuy nhiên, thị trường khó tính này cũng đòi hỏi các DN phải vượt qua hàng rào kỹ thuật, quy định về chất lượng, an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc... Tổng Thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam Đặng Phúc Nguyên cho rằng, rau, quả nào cũng có thể xuất sang EU nhưng quan trọng phải bảo đảm tiêu chuẩn dư lượng thuốc bảo vệ thực vật rất thấp, thậm chí gần như không có. Nếu vi phạm, DN sẽ bị trả hàng, ảnh hưởng đến chính DN và cả ngành rau, quả Việt Nam. Đối với các nhà nhập khẩu rau, quả tươi, việc truy xuất nguồn gốc là bắt buộc, do đó DN EU sẽ yêu cầu cung cấp bằng chứng về nguồn gốc cho tất cả các loại trái cây.

Đại diện Hiệp hội DN châu Âu tại Việt Nam (EuroCham) Jacques Poulain khuyến nghị, để tận dụng cơ hội, ngành nông nghiệp Việt Nam cần nỗ lực và nhanh chóng đạt được các tiêu chuẩn của châu Âu trong bối cảnh thuốc bảo vệ thực vật vẫn được dùng rất phổ biến tại Việt Nam. Nếu giải quyết được các vấn đề sản xuất nông nghiệp sạch và bền vững, Việt Nam sẽ có tiềm năng đẩy mạnh xuất khẩu trái cây và nông sản vào EU thời gian tới.

Dư địa xuất khẩu trái cây sang EU của Việt Nam rất lớn do sản phẩm trái cây hai bên có tính bổ trợ nên không phải cạnh tranh trực tiếp. Tuy nhiên, theo Thứ trưởng Bộ NN&PTNT Lê Quốc Doanh, EU mở cửa về thuế quan nhưng yêu cầu rất chặt chẽ về chất lượng, an toàn thực phẩm nên nông dân, DN cần tìm hiểu cặn kẽ để đáp ứng tốt. Để làm được điều này, DN cần phối hợp chặt chẽ với người nông dân để xây dựng vùng nguyên liệu đạt chuẩn, đáp ứng yêu cầu thị trường. “Cùng với việc phối hợp với các địa phương cấp thêm mã số cho những vùng nguyên liệu trái cây và trồng rau phục vụ xuất khẩu, Bộ tiếp tục phối hợp với các DN xây dựng 7 nhà máy chế biến với quy mô vùng và khu vực nhằm đẩy mạnh chế biến chuyên sâu” - Thứ trưởng Lê Quốc Doanh cho hay.

"Ngành rau quả có thể chỉ thu về khoảng 4,5 tỷ USD trong năm 2020 trên mục tiêu xuất khẩu 5 tỷ USD đặt ra hồi đầu năm do sự sụt giảm mạnh của thị trường truyền thống Trung Quốc. Tuy nhiên, về lâu dài, kim ngạch xuất khẩu rau quả sẽ tăng mạnh, nhất là sau khi dịch bệnh Covid-19 lắng dịu, nhu cầu tiêu dùng tại EU tăng cao trở lại." - Tổng Thư ký Hiệp hội Rau quả Việt Nam Đặng Phúc Nguyên