DÒNG SỰ KIỆN. * KỲ HỌP THỨ NHẤT, QUỐC HỘI KHÓA XV * HĐND TP HÀ NỘI KHÓA XVI, NHIỆM KỲ 2021 - 2026 * ĐẠI DỊCH COVID-19 * EURO 2021 * CÙNG KINH TẾ & ĐÔ THỊ CHUNG TAY PHÒNG, CHỐNG DỊCH COVID-19

Nghệ thuật múa đang cần gì?

21-07-2015 09:11
Kinhtedothi - Tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI Hội Nghệ sĩ múa Việt Nam (nhiệm kỳ 2015 - 2020) vừa diễn ra tại Hà Nội, người làm nghề đã khá thẳng thắn khi cho rằng lực lượng hội viên đang ngày một ít đi (gần 800 hội viên), nhất là đội ngũ làm công tác lý luận, phê bình chỉ có vẻn vẹn 14 người và người trẻ nhất nay đã… ngoài 60 tuổi.
Kinhtedothi - Tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ VI Hội Nghệ sĩ múa Việt Nam (nhiệm kỳ 2015 - 2020) vừa diễn ra tại Hà Nội, người làm nghề đã khá thẳng thắn khi cho rằng lực lượng hội viên đang ngày một ít đi (gần 800 hội viên), nhất là đội ngũ làm công tác lý luận, phê bình chỉ có vẻn vẹn 14 người và người trẻ nhất nay đã… ngoài 60 tuổi.
5 năm trả lại 3,7 tỷ đồng

Phải thừa nhận, so với trước đây, múa thời gian vừa rồi đã "lắng tiếng" vì thiếu những sân chơi chuyên nghiệp để tạo hoạt động nghề nghiệp cho nghệ sĩ. Cuộc thi nghệ thuật múa dân tộc; thi múa đương đại; công diễn các tiết mục múa đặc sắc; thi tài năng biên đạo múa… trước đây ít được tổ chức lặp lại, mặc dù ở các cuộc thi tìm kiếm tài năng tổ chức và phát sóng trên truyền hình thu hút nhiều các tiết mục múa, nhưng đó lại không được coi là sân chơi chuyên nghiệp.

Nhẩm tính trong vòng 5 năm qua, chỉ có 4 tác phẩm múa lớn được Hội Nghệ sĩ múa Việt Nam đầu tư gồm: “Ngọn lửa Hà thành”, “Mệnh trời tình đất”, “Khoảnh khắc bất tử” và “Con đường từ trái tim”. Theo NSND Lê Ngọc Cường - Phó Chủ tịch Hội, đây là con số ít ỏi so với một hội nghệ thuật chuyên ngành. Không phải vì Hội không muốn đầu tư, dàn dựng nhiều vở, mà vì không tìm được tác phẩm thích hợp, xứng tầm. Thế nên, có lẽ trong các hội VHNT, duy nhất có Hội Nghệ sĩ múa là thường xuyên… trả lại kinh phí hàng năm cho Nhà nước và xin chuyển sang kinh phí hoạt động năm sau. 5 năm vừa rồi, số tiền trả lại lên tới 3,7 tỷ đồng.

 

Một cảnh trong vở múa ''Khoảnh khắc bất tử''.
Tiền có, nhưng cái khó của việc đầu tư cho các tác phẩm nghệ thuật của Việt Nam nói chung và nghệ thuật múa nói riêng là phải thực hiện theo thang định mức đã ban hành, mà theo các nghệ sĩ, tiền hỗ trợ đã quá “lạc hậu” so với giá cả hiện hành. Một tác phẩm múa có độ dài 5 - 7 phút được đầu tư 5 - 7 triệu đồng; nghiên cứu phê bình thì không phải ai cũng có cơ hội nhận. Nhẩm tính chỉ thấy 5 - 6 tác giả được nhận hỗ trợ kinh phí nghiên cứu phê bình, mà kinh phí lại tính theo số trang của công trình nghiên cứu. Điều đó không khuyến khích được nghệ sĩ múa trong việc sáng tạo, dàn dựng tác phẩm múa lẫn nghiên cứu, lý luận, phê bình nghệ thuật múa.

Người trẻ với trăn trở đổi mới

Sự đổi mới trong cách thể hiện tác phẩm “Khoảnh khắc bất tử” của biên đạo trẻ Tuyết Minh (thế hệ 8X), cùng nhiều đổi mới có mặt trong “Chiến thắng mùa hoa đào”, “Con tạo xoay” và “Tình yêu Hà Nội” đã khiến các nghệ sĩ múa tên tuổi như Chu Thúy Quỳnh, Ứng Duy Thịnh… nhìn nhận: Cách dàn dựng của các biên đạo trẻ đã thay đổi về phong cách nghệ thuật, tạo dấu ấn cá nhân cho diễn viên, nhưng vẫn giữ được tinh thần của nghệ thuật múa, tạo hướng đi mới cho múa Việt Nam.

Bản thân biên đạo Tuyết Minh cũng tâm niệm phải có cách nhìn mới và nạp thêm những giá trị mới, bởi đây là xu hướng phát triển nghệ thuật trên thế giới nói chung và múa nói riêng. Tuy nhiên, ở Việt Nam hiện nay, dòng múa chính - các tác phẩm, vở diễn múa, phát triển quá chậm. Ở các cuộc hội diễn ca múa nhạc, lẽ ra múa chính phải có cơ hội khẳng định vị trí, thì mới mang tính trang trí biểu tượng qua việc dàn dựng hoành tráng. Múa đang gánh trách nhiệm kết nối cả một chương trình, mà cái “đinh” là ca sĩ, nhạc công. Thế nên, các cuộc thi nghệ thuật múa khu vực hay thế giới, hiếm thấy nghệ sĩ Việt Nam tham dự hay đoạt giải.

Những năm gần đây, nghệ sĩ múa Việt Nam cũng nhìn nhận lại mình khi tham gia các kỳ Liên hoan múa châu Âu. Theo biên đạo Tuyết Minh, việc giao lưu học hỏi nghề nghiệp trong cuộc liên hoan này đối với các nghệ sĩ Việt Nam là cơ hội quý, nếu nghệ sĩ múa Việt không thay đổi tư duy nghệ thuật, sẽ ngày càng tụt hậu so với thế giới. Ở các cuộc thi tài năng, gameshow, múa xuất hiện nhiều với sự tham gia biểu diễn của các bạn trẻ. Nghĩa là múa hoàn toàn không bị bỏ rơi, quan trọng là cách làm của các nghệ sĩ múa với nghệ thuật này thế nào. Thêm nữa, sự nhìn nhận nghề múa ở Việt Nam cũng chưa thỏa đáng. Múa dường như vẫn bị coi là môn minh họa, khiến cho nhiều tài năng múa sau nhiều năm học tập trong điều kiện khắc nghiệt chỉ dừng ở việc giảng dạy, cao hơn là biên đạo. Trong bối cảnh hoạt động nghệ thuật của Việt Nam hiện nay, họ không có môi trường để phát triển hơn.

Tìm “đất” diễn cho nghệ sĩ cũng như gìn giữ và tạo đà phát triển cho nghệ thuật múa đang được biên đạo trẻ Tuyết Minh (phía Bắc) và Thùy Chi (phía Nam) thực hiện. Với Tuyết Minh là việc thành lập Đoàn múa Khám phá, hội tụ các tài năng múa của Hà Nội và các tỉnh, TP phía Bắc. Thu lợi nhuận từ các vở diễn, đoàn lại tìm kiếm các tài năng nhỏ tuổi để đào tạo miễn phí cùng những chương trình biểu diễn phục vụ tại các trường tiểu học. Còn ở phía Nam, Thùy Chi, Linh Nga cũng đang thực hiện những công việc tương tự. Đây có thể coi là một hướng đi bền vững.
TAG: