DÒNG SỰ KIỆN. * KỲ HỌP THỨ 6, QUỐC HỘI KHÓA XIV * HÀ NỘI SAU 10 NĂM MỞ RỘNG ĐỊA GIỚI HÀNH CHÍNH * HÀ NỘI VỚI CHƯƠNG TRÌNH TRỒNG MỚI 1 TRIỆU CÂY XANH * AN TOÀN PHÒNG CHÁY CHỮA CHÁY

Bí ẩn căn hầm chống bom nguyên tử giữa Thủ đô Hà Nội

Bài và ảnh: Hồ Hạ
16-12-2017 12:41
Kinhtedothi - Hầm chỉ huy tác chiến (T1) nằm bên dưới tòa nhà Cục Tác chiến trong khuôn viên Trung tâm Hoàng thành Thăng Long Hà Nội là căn hầm chỉ huy tác chiến được xây dựng kiên cố, chống được bom nguyên tử.
Tin liên quan
  • Hà Nội trước và sau trận bom B52 năm 1972 Hà Nội trước và sau trận bom B52 năm 1972
 Nhà Cục Tác chiến trong Hoàng thành Thăng Long.
Bộ Chính trị, Quân ủy Trung ương, Bộ tổng tư lệnh đã làm việc tại Hầm T1 trên 7.000 ngày đêm với hơn 1.000 cuộc họp quan trọng trong thời gian từ năm 1966-1967, 1969-1970, 1971-1975 nhằm lãnh đạo toàn quân, toàn dân tiến hành cuộc kháng chiến chống đế quốc Mỹ, thống nhất đất nước.
 Cửa Hầm T1 lối vào và lối ra.
Từ ngày 18 đến ngày 29-12-1972, Hà Nội và một số tỉnh thành phía Bắc phải đối đầu với cuộc tập kích đường không chiến lược bằng pháo đài bay B-52 của đế quốc Mỹ. Trong 12 ngày đêm chiến đấu ác liệt, lưới lửa phòng không Hà Nội và trên toàn miền Bắc đã bắn rơi nhiều máy bay Mỹ, trong đó có 34 chiếc B-52, đập tan âm mưu dùng sức mạnh hủy diệt của bom đạn để khuất phục nhân dân ta. 
 Phòng tiêu song đá sỏi thoát hơi.
Hầm Sở Chỉ huy Tác chiến T1 của Bộ Tổng Tham mưu thuộc cơ quan Tổng Hành dinh Quân đội nhân dân Việt Nam trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, là nơi tiếp nhận những báo cáo cũng như trực tiếp truyền đi các mệnh lệnh chỉ đạo của Bộ Tổng tư lệnh đến khắp các chiến trường trên cả nước. Hầm được xây dựng từ năm 1964-1965, kết cấu nửa nổi nửa chìm bằng bê tông nguyên khối với khối lượng khoảng 1.000 m3; nóc dày 1,4 m; tường dày 40 cm.
 Một số tài liệu, hiện vật khi Bộ Chính trị, Quân ủy Trung ương, Bộ tổng tư lệnh làm việc tại Hầm T1.
Trong quá trình xây dựng hầm Chỉ huy Tác chiến, Bộ Tổng tham mưu quyết định đánh sập tầng hai nhà làm việc của Cục tác chiến, tạo ra đống đổ nát ngụy trang, tránh sự phát hiện của máy bay do thám. Được đánh giá là hiện đại nhất lúc bấy giờ, hầm Chỉ huy Tác chiến có hệ thống lọc bụi, chống nhiễu, hệ thống điều hòa và có khả năng chống được bom nguyên tử cũng như chất hóa học, chống bom đạn thông thường. Với diện tích 65m2, căn hầm chia làm hai phòng: Phòng giao ban tác chiến và phòng trực ban tác chiến.
 Phòng giao ban tác chiến.
Phòng giao ban tác chiến là nơi các đồng chí lãnh đạo cao cấp của Đảng, Nhà nước, Quân đội đến làm việc, chỉ huy trong suốt 2 cuộc chiến tranh phá hoại miền Bắc của đế quốc Mỹ. Phòng trực ban tác chiến được đầu tư đồng bộ với 4 cabin (mỗi cabin chỉ huy một mặt trận, được trang bị 3 máy điện thoại do một người trực đảm trách); hệ thống tiêu đồ xác định vị trí máy bay của cả ta và Mỹ phục vụ công tác chỉ huy tác chiến, bản đồ chiến sự, hệ thống thông tin liên lạc, còi báo động, loa phóng thanh thông báo máy bay địch.
 Phòng trực ban tác chiến.
Hầm T1 giữ vai trò đặc biệt quan trọng, là bộ não của cơ quan quân sự tối cao của Đảng, của Nhà nước để chỉ huy toàn quân. Đặc biệt, trong thời điểm ác liệt nhất của cuộc chiến tranh phá hoại lần thứ 2 của Mỹ vào năm 1972, hầm Chỉ huy Tác chiến cùng một lúc thực hiện 3 nhiệm vụ lớn: Chỉ huy bắn rơi nhiều máy bay Mỹ; đảm bảo giao thông chi viện cho miền Nam; tổ chức thế trận phòng không nhân dân.
 Cửa tự động thoát hơi.
Chính tại hầm T1 đã phát ra những hồi còi đầu tiên báo động phòng không toàn thành phố Hà Nội. Từ hầm Sở chỉ huy tác chiến, mệnh lệnh chiến đấu chính xác, kịp thời được truyền tới các đơn vị tên lửa, phòng không, quyết đánh trúng đích, đập tan cuộc tập kích chiến lược bằng máy bay B-52 của Mỹ tháng 12-1972.

Phòng thông hơi lọc độc, lọc sạch, thông gió tự nhiên.

Sau năm 1975, căn hầm này gần như không được sử dụng.
 Nhà Cục Tác chiến và Hầm T1 đang được mở cửa đón khách tham quan.
Năm 2012, Trung tâm bảo tồn di sản Thăng Long - Hà Nội đã tiến hành chỉnh trang, tu sửa và chính thức mở cửa đón khách tham quan nhân dịp kỷ niệm 40 năm chiến thắng “Hà Nội - Điện Biên Phủ trên không”.