ADB: Đầu tư công là yếu tố then chốt để duy trì tăng trưởng của Việt Nam

Lý giải về dự báo này, các chuyên gia ADB cho biết, làn sóng gia tăng xuất khẩu trước khi Mỹ áp dụng thuế quan mới cùng các chính sách hỗ trợ của Chính phủ đã thúc đẩy tăng trưởng kinh tế trong nửa đầu năm 2025.

Tuy nhiên, tăng trưởng được dự báo sẽ chậm lại trong phần còn lại của năm do tác động của các mức thuế đối ứng có hiệu lực từ ngày 7 tháng 8. Dù nền kinh tế trong nước vẫn ổn định, tăng trưởng dự kiến sẽ giảm nhịp so với sự bứt phá mạnh mẽ trong nửa đầu năm 2025.

Ông Shantanu Chakraborty - Giám đốc quốc gia của ADB tại Việt Nam, nhận định: “Sự phối hợp tốt hơn giữa thực thi hiệu quả chính sách tài khóa và tiền tệ sẽ giúp tránh gây áp lực quá mức lên các công cụ tiền tệ và bảo đảm ổn định kinh tế tài chính vĩ mô.

ADB cũng đánh giá các mức thuế đối ứng của Mỹ áp dụng với Việt Nam — 20% đối với hàng nhập khẩu và 40% đối với hàng trung chuyển — đặt ra những rủi ro về suy giảm tăng trưởng kinh tế trong ngắn hạn.

Trong phần còn lại của năm, các mức thuế này dự kiến sẽ tác động tới thương mại và đầu tư, nhấn mạnh tính cấp thiết của những cải cách cơ cấu nhằm thúc đẩy một mô hình tăng trưởng cân bằng hơn, được hỗ trợ bởi cầu nội địa mạnh mẽ hơn và các thị trường xuất khẩu đa dạng hơn nhằm giảm thiểu các cú sốc liên quan đến thuế quan.

Ông Nguyễn Bá Hùng - Chuyên gia Kinh tế trưởng ADB tại Việt Nam dự báo phân tích, đầu tư công hiệu quả là yếu tố then chốt để duy trì tăng trưởng và giảm nút thắt hạ tầng.

Với tỷ lệ nợ công dưới 34% GDP—thấp hơn nhiều so với mức trần 60% theo quy định—Việt Nam vẫn còn nhiều dư địa tài khóa cho các biện pháp hỗ trợ tăng trưởng. Cải cách thể chế sâu rộng sẽ giúp tinh giản môi trường pháp lý, nâng cao hiệu quả giải ngân và thúc đẩy kinh tế nội địa.

Với vị thế tài khóa thuận lợi, Chính phủ có thể áp dụng các biện pháp kích thích tăng trưởng thông qua cắt giảm thuế có trọng tâm, giảm chi phí tuân thủ cho doanh nghiệp, và tăng chi tiêu xã hội cho các hộ gia đình thu nhập thấp.

"Việc phối hợp các cải cách cơ cấu nhằm cải thiện môi trường kinh doanh và năng suất lao động sẽ phát huy hiệu quả tối đa. Dự kiến trong năm 2025, thâm hụt ngân sách ở mức 3,8% GDP" - Chuyên gia Kinh tế trưởng ADB dự báo.

Tuy nhiên, hạn chế về năng lực trong việc lập kế hoạch, triển khai và quản lý dự án ở tất cả các cấp tiếp tục ảnh hưởng đến việc giải ngân đúng hạn.

Tiêu dùng trong nước tiếp tục được thúc đẩy bởi chính sách tiền tệ và tài khóa mang tính hỗ trợ. Doanh số bán lẻ tăng 9,4% trong 8 tháng đầu năm 2025 so với cùng kỳ năm trước, nhờ việc tiếp tục cắt giảm 2% thuế giá trị gia tăng, giảm thuế môi trường đối với nhiên liệu, tái cấu trúc thuế thu nhập doanh nghiệp cho doanh nghiệp vừa và nhỏ, cùng những cải cách hành chính sâu rộng và các cải cách thuế khác giúp giảm chi phí.

Về lạm phát, ADB dự báo, đạt 3,9% trong năm 2025 và giảm nhẹ xuống 3,8% trong năm 2026. Giá năng lượng toàn cầu giảm đã góp phần làm giảm chi phí vận tải - yếu tố chiếm tỉ trọng đáng kể trong rổ hàng hóa tiêu dùng.

Tuy nhiên, chuyên gia ADB cũng lưu ý về, lo ngại về chất lượng tài sản, rủi ro danh mục cho vay và áp lực lạm phát tiềm ẩn vẫn tiếp tục tồn tại. Trong ngắn hạn, nợ xấu gia tăng và lợi nhuận ngân hàng suy giảm sẽ hạn chế dư địa cho việc nới lỏng tiền tệ hơn nữa.

Ông Hùng cho biết, sự phối hợp chặt chẽ hơn giữa chính sách tài khóa và tiền tệ sẽ giúp hỗ trợ tăng trưởng. Điều này giúp tránh gây áp lực quá mức lên chính sách tiền tệ và bảo đảm ổn định tài chính vĩ mô.