Bảo đảm an toàn giao thông phải có hành động cụ thể

Ý thức tham gia giao thông chuyển biến

Báo cáo tại chương trình hội nghị Tổng kết công tác bảo đảm trật tự, an toàn giao thông năm 2025 và triển khai phương hướng, nhiệm vụ năm 2026, ông Lê Kim Thành - Phó Chủ tịch Chuyên trách Ủy ban ATGT quốc gia cho biết, năm 2025 là năm đầu tiên triển khai đồng bộ hệ thống pháp luật mới về TTATGT đường bộ, tạo bước chuyển rõ nét từ hoàn thiện thể chế sang tổ chức thực thi nghiêm minh, thống nhất trên phạm vi toàn quốc.

Các bộ, ngành, địa phương đã tập trung triển khai quyết liệt các giải pháp theo chức năng, nhiệm vụ được giao; tăng cường ứng dụng khoa học công nghệ; đẩy mạnh tuyên truyền, giáo dục pháp luật; kết hợp chỉnh trang hạ tầng, tổ chức giao thông và kiểm tra, xử lý vi phạm. Kết quả cho thấy tai nạn giao thông được kéo giảm, kỷ cương pháp luật được tăng cường, ý thức người tham gia giao thông có chuyển biến rõ rệt.

Về đường bộ, sắt, thủy nội địa, toàn quốc xảy ra 18.601 vụ, làm chết 10.491 người, bị thương 12.312 người, giảm 5.312 vụ (-22,21%), giảm 711 người thiệt mạng (-6,35%) và giảm 5.259 người bị thương (-29,93%).

Toàn quốc xử lý 3,39 triệu trường hợp vi phạm TTATGT, phạt tiền gần 6.854 tỷ đồng; số trường hợp vi phạm và tiền phạt đều giảm so với năm 2024.

Công tác đầu tư, bảo trì và khai thác kết cấu hạ tầng giao thông được triển khai đồng bộ. Nhiều dự án giao thông trọng điểm được hoàn thành, đưa vào khai thác, đặc biệt là hệ thống đường cao tốc mới hoàn thành, góp phần cải thiện điều kiện lưu thông, giảm tai nạn và ùn tắc. Công tác xử lý điểm đen, điểm tiềm ẩn tai nạn, bất cập trong tổ chức giao thông được chú trọng. Hệ thống đèn tín hiệu, báo hiệu đường bộ từng bước được rà soát, khắc phục.

Công tác đăng ký, quản lý và đăng kiểm phương tiện được tổ chức chặt chẽ, từng bước hiện đại hóa. Số lượng phương tiện đăng ký mới năm 2025 là trên 590 nghìn xe ô tô, 2,6 triệu xe mô tô; nâng tổng số xe đã đăng ký là gần 7,5 triệu ô tô, hơn 79 triệu mô tô.

Công tác đấu giá biển số xe mang lại nguồn thu lớn cho ngân sách Nhà nước (năm 2025 là trên 5 nghìn tỷ đồng/140 nghìn biển ô tô, mô tô). Hệ thống đăng kiểm cơ bản ổn định, đáp ứng nhu cầu kiểm định phương tiện (năm 2025 đã kiểm định trên 5,77 triệu lượt phương tiện).

Theo đánh giá của Văn phòng Ủy ban ATGT quốc gia, TNGT gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng vẫn còn xảy ra đặc biệt với loại hình kinh doanh vận tải. TNGT với xe máy còn xảy ra khá phổ biến.

Phát biểu tại hội nghị tổng kết công tác bảo đảm trật tự, an toàn giao thông năm 2025 và triển khai phương hướng, nhiệm vụ năm 2026, Phó Chủ tịch Thường trực UBND TP Hà Nội Dương Đức Tuấn cho biết, trong năm qua, công tác lãnh đạo, chỉ đạo được thực hiện xuyên suốt từ thành phố đến Ban An toàn giao thông 126 xã, phường.

Cùng với đó, tăng cường công tác bảo trì kết cấu hạ tầng giao thông, quản lý vận tải, quản lý phương tiện giao thông kết hợp với kiểm tra, xử lý vi phạm. Đặc biệt, thực hiện chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư Tô Lâm tại Đại hội Đảng bộ thành phố Hà Nội lần thứ XVIII, ngay từ đầu tháng 11/2025, UBND TP Hà Nội đã thành lập Ban Chỉ đạo điều hành, kế hoạch xử lý, giải quyết 5 điểm nghẽn về: ùn tắc giao thông; ngập úng, lụt; trật tự đô thị; ô nhiễm môi trường; an toàn thực phẩm trên địa bàn. Thành phố đã chỉ quyết liệt để giảm ùn tắc giao thông dịp cuối năm như: thu hẹp phạm vi chiếm dụng lòng đường tại 6 dự án trọng điểm; điều chỉnh tổ chức giao thông tại 218 vị trí; phân làn phương tiện trên 8 tuyến đường; lắp đặt, bổ sung đèn tín hiệu giao thông tại 6 vị trí; tăng cường kết nối giao thông tại các khu đô thị. Đặc biệt trong thời gian qua, thành phố đã triển khai mạnh mẽ hệ thống camera AI để giám sát và xử lý vi phạm giao thông.

“Nhờ tập trung triển khai thực hiện đồng bộ nhiều giải pháp mà trong năm 2025, tai nạn giao thông trên địa bàn TP Hà Nội đã giảm trên cả 3 tiêu chí so với năm 2024. Cụ thể, giảm 313 vụ (20,9%); giảm 56 người chết (8%); giảm 390 người bị thương (32,1%). Đáng chú ý, tai nạn giao thông liên quan đến nồng độ cồn xảy ra 54 vụ, giảm 163 vụ (75,11%); tai nạn giao thông liên quan đến lứa tuổi học sinh giảm 106 vụ (34,52%)” – Phó Chủ tịch Thường trực UBND TP Hà Nội Dương Đức Tuấn thông tin.

Thiếu tướng Đỗ Thanh Bình - Cục trưởng Cục Cảnh sát giao thông cho biết, theo báo cáo, số người chết do TNGT vẫn ở mức cao; bình quân mỗi ngày có 28,2 người tử vong.

Tai nạn giao thông chết người chủ yếu xảy ra trên quốc lộ (36%), đường xã (27,25%), đường tỉnh (24,4%), trong khi cao tốc chiếm 1,12%. Thời gian tai nạn xảy ra nhiều nhất là buổi chiều tối và ban đêm. Thực tế cho thấy, trật tự giao thông còn nhiều bất cập, chưa theo quy luật.

Trong thời gian qua, lực lượng chức năng xử lý nhiều vi phạm song TNGT vẫn còn phức tạp. Công tác quản lý nhà nước đối với hoạt động kinh doanh vận tải còn lỏng lẻo, chạy theo mục tiêu kinh tế, chưa coi trọng an toàn. Hạ tầng giao thông, tổ chức giao thông còn nhiều bất cập.

Kéo giảm 50% các chỉ số TNGT

Kết luận hội nghị, Phó Thủ tướng Trần Hồng Hà nhấn mạnh, bảo đảm TTATGT không thể dừng ở trao đổi chung chung mà phải chuyển từ nói sang làm, hành động cụ thể, xác định rõ việc làm được ngay và việc cần tính toán lâu dài, gắn với yêu cầu xây dựng cơ chế, mô hình tổ chức mạnh hơn.

Trên cơ sở báo cáo của Văn phòng Thường trực Ủy ban, Bộ Công an và các địa phương, Phó Thủ tướng thống nhất đánh giá: Các chỉ tiêu an toàn giao thông qua từng năm có xu hướng giảm, nhưng số lượng tuyệt đối người chết, bị thương vẫn ở mức rất đáng lo ngại. Một số địa phương có số người chết vượt 14-15 người/100.000 dân là con số đau xót.

Trong các nguyên nhân gây tai nạn, đường bộ chiếm tỉ lệ cao nhất, trong đó quốc lộ, tỉnh lộ và đường nông thôn chiếm tỉ lệ rất lớn.

Phó Thủ tướng đề nghị, trong thời gian tới, các bộ, ngành, địa phương cần tập trung vào những công việc cụ thể, trước hết là phân công trách nhiệm để thực hiện nghiêm túc.

Phó Thủ tướng nhấn mạnh yếu tố con người là nguyên nhân then chốt trong bảo đảm trật tự, an toàn giao thông. Việc đào tạo, sát hạch, cấp giấy phép lái xe và trang bị kiến thức pháp luật cho người tham gia giao thông phải được thực hiện nghiêm túc, đầy đủ; không chỉ dừng ở khả năng điều khiển phương tiện mà phải gắn với ý thức trách nhiệm và tuân thủ pháp luật. Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Công an xây dựng phương án cụ thể về nội dung này để báo cáo.

Nhận xét nhiều vụ tai nạn gần đây liên quan đến cả phương tiện và công tác kiểm định, hoán cải, Phó Thủ tướng đề nghị Bộ Xây dựng rà soát toàn diện công tác kiểm định, đánh giá an toàn kỹ thuật phương tiện. "Dù đã có cố gắng, cải tiến, điều chỉnh tiêu chuẩn, quy chuẩn nhưng vẫn chưa đủ, cần có phương án rõ ràng hơn", Phó Thủ tướng nói.

Về hạ tầng, Phó Thủ tướng nhấn mạnh vấn đề các điểm đen, lối mở giao cắt, đặc biệt giữa đường sắt và đường bộ đã được chỉ ra nhiều năm, hiện mới xử lý được khoảng 70%. Phó Thủ tướng yêu cầu Bộ Xây dựng, Bộ Tài chính đặt mục tiêu năm 2026 xử lý đạt 100% các nguyên nhân trực tiếp này.

Đối với đường quốc lộ, tỉnh lộ và đường nông thôn, Bộ Xây dựng nghiên cứu, ban hành tiêu chuẩn an toàn cho từng loại đường, xác định rõ tốc độ, tổ chức giao cắt, không coi đường nông thôn là chỉ dành cho người đi bộ. Việc rà soát phải hoàn thành trong quý II/2026.

Đồng thời, Bộ Xây dựng phải thay đổi cách tiếp cận trong thiết kế đô thị và hạ tầng giao thông, lấy an toàn làm tiêu chí trung tâm; ưu tiên phát triển giao thông công cộng và các loại hình giao thông xanh; tổ chức hạ tầng theo hướng phân tách các loại phương tiện có tốc độ khác nhau, bảo đảm mỗi loại đường và mỗi loại phương tiện đều đáp ứng tiêu chuẩn an toàn kỹ thuật, qua đó giảm xung đột giao thông và tai nạn.

Phó Thủ tướng giao Bộ Công an chủ trì chiến dịch kiểm soát phương tiện kinh doanh vận tải hành khách, hàng hóa; làm rõ nguyên nhân vi phạm từ người lái, chủ doanh nghiệp, phương tiện, công tác kiểm soát và điều kiện hạ tầng, trong đó có việc thiếu điểm dừng nghỉ, logistics trên các tuyến đường dài.

Bộ Giáo dục và Đào tạo xây dựng chương trình giáo dục pháp luật giao thông cụ thể trong nhà trường; kết hợp gia đình – nhà trường; hiệu trưởng chịu trách nhiệm nếu để xảy ra vi phạm. Học sinh đi xe đạp điện, xe máy phải được giáo dục, hướng dẫn cả lý thuyết và thực hành.

Phó Thủ tướng nhấn mạnh việc kiểm soát nồng độ cồn, coi hành vi điều khiển phương tiện khi có nồng độ cồn là hành vi nguy hiểm, là tội phạm; yêu cầu phấn đấu 90%, tiến tới 100% người điều khiển phương tiện không vi phạm.

Về chỉ tiêu kéo giảm TNGT trong năm 2026, Phó Thủ tướng yêu cầu các địa phương đăng ký bằng các chỉ số định lượng; tối thiểu giảm 50% so với năm 2025; địa phương đã giảm 50% thì phải đặt mục tiêu cao hơn. Trường học phải đạt tỉ lệ 100% học sinh nắm vững luật giao thông.

Phó Thủ tướng giao Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp các bộ liên quan xây dựng phương án kết thúc hoạt động Ủy ban ATGT quốc gia, đề xuất mô hình tổ chức mới hiệu lực, hiệu quả hơn, trình Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ.