Cải cách ngành thuế và hải quan: Nhiều nhưng vẫn rối

Chia sẻ

KTĐT - Cuộc đối thoại thường niên giữa Bộ Tài chính với cộng đồng doanh nghiệp (DN) về chính sách, thủ tục hành chính thuế - hải quan năm 2012 (tổ chức sáng 27/9 tại Hà Nội) "nóng" ngay từ những phút đầu tiên.

Hàng chục câu hỏi, thắc mắc được nêu lên dù trước đó Phòng Thương mại & Công nghiệp Việt Nam (VCCI) đã chủ động tập hợp trên 1.000 phản hồi của DN để gửi tới Bộ Tài chính.

"Rối" vì quá nhiều văn bản hướng dẫn

Theo phản ánh từ DN, các văn bản hướng dẫn quy định về thuế được ban hành thường xuyên, liên tục khiến họ không kịp cập nhật, chưa kể nhiều thông tư hướng dẫn chưa rõ ràng, khiến DN mất rất nhiều thời gian để tìm hiểu, nghiên cứu. Đơn cử như các văn bản quy định về thuế Thu nhập cá nhân (TNCN) thường trùng lặp, khó hiểu và máy móc. Ông Cao Anh Tuấn, Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Thuế lý giải, đây là sắc thuế phức tạp, có đối tượng nộp thuế lớn, bao gồm 10 khoản thu nhập chịu thuế nên từ khi Luật Thuế TNCN có hiệu lực đã phát sinh nhiều vướng mắc đòi hỏi phải có các văn bản hướng dẫn. Tuy nhiên, Tổng cục Thuế ghi nhận ý kiến của DN và nghiên cứu tập hợp các văn bản hướng dẫn vào một văn bản chung cho người nộp thuế dễ nghiên cứu.

Cải cách ngành thuế và hải quan: Nhiều nhưng vẫn rối - Ảnh 1
Làm thủ tục tại Chi cục Thuế quận Thanh Xuân.Ảnh:  Ánh Tâm

Trao đổi với phóng viên báo Kinh tế & Đô thị bên lề Hội nghị, ông Nguyễn Xuân Huệ, đại diện Hiệp hội DN nhỏ và vừa tỉnh Phú Thọ cho hay: "Các DN nhỏ và vừa thường gặp rất nhiều khó khăn khi tiếp cận các điều khoản thuế. Mỗi văn bản từ khi ban hành tới khi DN tiếp cận được thường kéo dài, gây rất nhiều khó khăn cho việc thực thi". Nhiều DN đề nghị, với mỗi văn bản quy định mới, Bộ Tài chính và Cục Thuế địa phương cần phổ biến sớm hơn, chi tiết hơn tới DN. Cùng với đó, hệ thống chính sách pháp luật về thuế nên ban hành rõ ràng, đầy đủ, đơn giản, dễ hiểu tránh tình trạng thay đổi chính sách liên tục như hiện nay. Luật Thuế không nên chồng chéo, tránh tình trạng DN không biết hoặc không cập nhật được thông tin. Khi có văn bản quy phạm pháp luật mới được ban hành có điều chỉnh, bổ sung cho một hoặc nhiều văn bản trước đó, nên bỏ hẳn quy định cũ và áp dụng hoàn toàn văn bản mới.

Bức xúc với thủ tục rườm rà

Được đánh giá là đã có bước tiến dài trong việc cải cách thủ tục hành chính, song tại Hội nghị lần này vẫn còn khá nhiều ý kiến than phiền về sự rườm rà, phức tạp của các thủ tục thuế và hải quan. Ông Đoàn Trọng Lý,  Chủ tịch HĐQT kiêm Giám đốc Công ty CP Chăn nuôi chế biến và Xuất nhập khẩu dẫn chứng, Hải quan TP. HCM đã áp dụng công nghệ thông tin vào quá trình kê khai từ lâu nhưng mỗi khi DN mở tờ khai hải quan để nhận hàng nhập khẩu, cơ quan này vẫn yêu cầu DN phải xuất trình giấy nộp tiền vào ngân sách Nhà nước của những lô hàng nhập khẩu trước đó. Theo ông Lý, đây là một phiền hà không đáng có!

Ngoài ra, hồ sơ, thủ tục đề nghị miễn giảm tiền thuê đất cho DN cũng còn khá rườm rà, hồ sơ hoàn thuế đối với sắc thuế TNCN khai quyết toán năm của cá nhân cũng rất phức tạp và thường kéo dài. Các DN cho rằng, cơ quan thuế nên áp dụng khai thuế qua mạng tránh cho người dân phải chờ đợi, đi lại nhiều lần. Đại diện Tổng cục Thuế thừa nhận, do khối lượng hồ sơ hoàn thuế TNCN khá lớn mà số lượng cán bộ giải quyết chưa đáp ứng đủ, nên việc giải quyết hồ sơ không đúng hẹn. Tổng cục Thuế đang nghiên cứu để khắc phục vấn đề này trong thời gian sớm nhất. Với đề nghị được kê khai thuế qua mạng, DN có thể liên hệ với cơ quan thuế để được kê khai, còn cá nhân muốn quyết toán thuế qua mạng phải có chữ ký số. Phó Tổng cục trưởng Tổng cục Thuế Cao Anh Tuấn cho biết, số người nộp thuế thực hiện khai thuế điện tử tăng nhanh qua từng năm. Năm 2009 có 1.500 người, năm 2010 có 9.000 người, 2011 có 80.000 người. Tháng 9/2012 có hơn 153.000 người đã đăng ký kê khai điện tử.

Đánh giá cao những góp ý xây dựng của DN, Thứ trưởng Bộ Tài chính Đỗ Hoàng Anh Tuấn cho biết, ngoài phạm vi Hội nghị này, Bộ Tài chính và các ngành thuế và hải quan sẽ tiếp tục giải đáp các thắc mắc, tiếp thu các đề xuất chính đáng để hoàn thiện chính sách thuế và hải quan, cũng như xây dựng các giải pháp hỗ trợ DN.

"Nếu như trước đây DN còn có các băn khoăn, thắc mắc về cán bộ ngành thuế và hải quan thì qua phản hồi của các phiếu thông tin năm nay, DN hầu như không có ý kiến về
tình trạng nhũng nhiễu của cán bộ ngành. Tuy vậy, cũng có gần 15% ý kiến phản ánh các vấn đề về chính sách, quy trình thủ tục, văn bản hành chính, các khó khăn về thuế
cao và cách thức tiếp cận thông tin chưa đầy đủ". - Chủ
tịch VCCI Vũ Tiến Lộc