Chính sách giảm nghèo phải khơi dậy khát vọng, tạo động lực thoát nghèo

Đại biểu Nguyễn Thị Mai Hoa (Đồng Tháp) cho rằng, cần thay đổi tư duy tiếp cận, đó là: chuyển hộ nghèo từ đối tượng sang chủ thể, quan tâm hỗ trợ kinh tế hộ, nhóm hộ coi đây là giải pháp đòn bẩy trong công tác giảm nghèo. Việc giảm cho không, tăng cho vay ưu đãi là thiết yếu, Nhà nước chỉ hỗ trợ chính sách, nguồn lực và hướng dẫn, bản thân hộ nghèo phải cố gắng vươn lên thoát nghèo. Quan trọng là các chính sách giảm nghèo phải khơi dậy khát vọng, tạo động lực thoát nghèo.

Đại biểu cũng đề nghị cần đổi mới quan điểm xây dựng chính sách giảm nghèo theo hướng đầu tư cho con người. Nêu thực tế, giai đoạn 2016 – 2020 Nhà nước đã dành khoảng 74% cho phát triển hạ tầng; ở vùng nghèo thì hạ tầng đi trước một bước - đây là quan điểm đúng, nhưng theo kết quả giảm nghèo thì tỷ lệ hộ cận nghèo, thoát nghèo chưa đạt như mong muốn. "Rõ ràng, hiệu quả công tác giảm nghèo không thể chỉ dựa vào đầu tư cơ sở hạ tầng.

Điều quan trọng hơn, cốt lõi hơn là phải thiết kế chính sách mềm dựa trên nhu cầu cho người dân và thay đổi chủ thể là người dân. Chú trọng đầu tư cho sức khỏe giáo dục, đào tạo nghề, tạo sinh kế. Đặc biệt tập trung đào tạo nghề và chuyển giao tiến bộ khoa học kỹ thuật, quan tâm phát triển sinh kế tại chỗ, khai thác nhưng sản phẩm bản địa có tiềm năng phát triển, kết nối thị trường việc làm cho người nghèo", đại biểu Nguyễn Thị Mai Hoa khẳng định.

Đại biểu Triệu Thị Huyền, (Yên Bái), cho rằng, sau khi được Quốc hội phê duyệt chủ trương đầu tư, đề nghị Chính phủ, các Bộ, ngành cần khẩn trương ban hành các văn bản hướng dẫn quy định cụ thể về nội dung, đối tượng, nguyên tắc hỗ trợ, các tiêu chí, định mức,… để các địa phương chủ động trong việc thực hiện Chương trình này cùng với hai CTMTQG còn lại theo hướng lồng ghép, tích hợp cả 3 Chương trình nhằm huy động hiệu quả các nguồn lực theo các mục tiêu, yêu cầu đã đề ra. Đại biểu cũng đề nghị, trong việc thiết kế chính sách giảm nghèo, cần cân đối hợp lý giữa các chính sách hỗ trợ có điều kiện và hỗ trợ cho không; giữa hỗ trợ trực tiếp và hỗ trợ gián tiếp, mở rộng đối tượng thụ hưởng chính sách đối với hộ cận nghèo, hộ mới thoát nghèo nhằm đảm bảo thoát nghèo bền vững.

Để CTMTQG giảm nghèo bền vững giai đoạn 2021 - 2025 đảm bảo triển khai một cách đồng bộ hiệu quả, đại biểu Trần Quang Minh, Đoàn ĐBQH tỉnh Quảng Bình, đề nghị Chính phủ xem xét một số nhóm nội dung sau: Cần phải cân đối bố trí kinh phí hợp lý giữa các đề án và tiểu đề án;

Công tác đào tạo nghề cho lao động nông thôn chưa thực sự hiệu quả còn nhiều vấn đề cần xem lại đặc biệt là hiệu quả tạo việc làm và thu nhập ổn định sau quá trình đào tạo nên đã gây ra không ít lãng phí; Bộ công cụ rà soát hộ nghèo theo chương trình trước đây cần phải được điều chỉnh một cách hợp lý, bên cạnh đó cần xem xét hỗ trợ những người thuộc nhóm được hưởng bảo trợ xã hội phù hợp với hoàn cảnh thực tế vì đa số không còn sức lao động, tránh lãnh phí giảm ý nghĩa của chương trình.

Ngoài ra, chương trình cần thể hiện rõ sự kết nối giữa các ngành liên quan đặc biệt là sự vận động chung tay của các doanh nghiệp trong vấn đề liên kết tạo sản phẩm và ưu tiên tiêu thụ đầu ra cho sản phẩm; Rà soát lại địa bàn, đối tượng, phạm vi thực hiện của chương trình tránh chồng chéo, trùng lặp; …

Cũng tại phiên thảo luận, một số ý kiến đại biểu đề nghị cần có mục tiêu bình đẳng giới xuyên suốt trong cả Chương trình; Đề nghị bổ sung mục tiêu hỗ trợ đào tạo cho con em hộ nghèo, bảo đảm y tế cho hộ nghèo để bảo đảm thoát nghèo bền vững; Phải đưa ảnh hưởng của đại dịch Covid-19 vào chỉ tiêu đánh giá cho toàn bộ giai đoạn 2021-2025; Đánh giá chi tiết cụ thể số liệu về các hộ nghèo trong bối cảnh dịch bệnh để đưa ra các chỉ tiêu cụ thể hơn;….

Một số ý kiến khác cho rằng, cần tính toán phương án huy động nguồn lực. Nguồn lực xã hội hóa huy động hiện nay cũng rất lớn. Cần huy động xã hội hóa để thực hiện nhiệm vụ giảm nghèo bền vững. Ngoài ra, cũng cần quan tâm đầu tư về hạ tầng giao thông, điện để các hộ nghèo vươn lên, giảm nghèo bền vững, chứ không chỉ dừng lại ở hỗ trợ sinh kế;…