Có kiểm soát được khí thải xe máy không?

Thoạt nghe đến cụm từ “kiểm soát khí thải”, nhất là khí thải phương tiện giao thông, chắc hẳn ai cũng sẵn sàng ủng hộ. Bởi lâu nay, khí thải từ phương tiện giao thông gây ô nhiễm môi trường đã trở thành vấn nạn thật sự ở các TP lớn, trong đó điển hình là Hà Nội và TP Hồ Chí Minh. Kiểm soát khí thải phương tiện để hạn chế ô nhiễm là nên làm, phải làm và cần làm càng nhanh, càng quyết liệt càng tốt. Hơn nữa, ô tô hay xe máy cũng là một loại phương tiện giao thông. Vậy tại sao ô tô phải kiểm định định kỳ, còn xe máy thì không? Đó là về mặt lý thuyết, còn trên thực tế hiện nay, đến ngay cả việc kiểm định khí thải định kỳ đối với ô tô chúng ta đang còn gặp rất nhiều khó khăn, chứ nói gì đến xe máy. Bởi vậy, đề xuất mà Bộ GTVT đưa ra trong dự thảo Luật Giao thông Đường bộ (sửa đổi) liên quan đến công tác kiểm soát khí thải này, thoạt đầu nghe rất vào tai vì đánh trúng bức xúc của nhiều người dân, đó là vấn đề ô nhiễm môi trường, vấn đề sức khỏe nhưng phân tích sâu xa, rõ ràng còn nhiều e ngại. 

Vì xét về số lượng, xe máy hiện nay nhiều gấp ô tô bao nhiêu lần? Thứ hai là về giá trị, một chiếc ô tô cũng có giá trị gấp hàng chục, hàng trăm lần so với một chiếc xe máy. Từ đó, công tác quản lý đối với phương tiện này đương nhiên sẽ dễ dàng hơn rất nhiều. Và thứ ba cũng là điều khác biệt mang đến nhức nhối lớn nhất từ phương tiện xe máy, đó chính là tình trạng xe máy không chính chủ, thậm chí không có giấy tờ nhưng vẫn hàng ngày được lưu thông trên đường là rất lớn. Nên nhớ, suốt nhiều năm qua, các cơ quan, ban ngành vẫn chưa hết loay hoay với bài toán xe không chính chủ mà vẫn chưa có lời giải. Giờ Bộ GTVT muốn đem hàng chục triệu chiếc xe máy đi kiểm định khí thải định kỳ, liệu có khả thi?

Một vấn đề khác cũng cần phải bàn đến, đó là mục đích cuối cùng của đề xuất đòi kiểm định khí thải xe máy định kỳ là gì? Đây chính là ý kiến của nhiều chuyên gia giao thông, chuyên gia môi trường đã đặt ra. Với số lượng khổng lồ của xe máy như hiện nay, số tiền thu được từ những lần kiểm định khí thải định kỳ lại phương tiện này sẽ không hề nhỏ. Việc kiểm soát số tiền này như thế nào? Ai sẽ là đơn vị đứng ra giám sát công tác kiểm định khí thải định kỳ đối với xe máy?... Rất nhiều cầu hỏi, rất nhiều thắc mắc được đặt ra mà ngay cả chính đơn vị đưa ra đề xuất gây tranh cãi này, cũng chưa chắc giải đáp được một cách thấu đáo. Mỗi đề xuất đưa vào luật sẽ ảnh hưởng đến hàng triệu con người trong một thời gian dài, vì thế nó cần được nghiên cứu, kiểm chứng bằng những phương pháp khoa học chứ không phải thích là nói, muốn là đề xuất rồi lý giải một cách chung chung, phiến diện.