Công bố Lệnh của Chủ tịch nước về 13 luật mới quan trọng vừa được Quốc hội thông qua

Tại họp báo, Phó Chủ nhiệm Văn phòng Chủ tịch nước Cấn Đình Tài đã công bố Lệnh của Chủ tịch nước đối với 13 luật này, bao gồm: Luật Tương trợ tư pháp về dân sự; Luật Giám định tư pháp; Luật Thi hành án dân sự; Luật Dân số; Luật Phòng bệnh; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chuyển giao công nghệ; Luật Trí tuệ nhân tạo; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sở hữu trí tuệ; Luật Công nghệ cao; Luật Chuyển đổi số; Luật Xây dựng; Luật Hàng không dân dụng Việt Nam; Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn.

Luật Tương trợ tư pháp về dân sự: Hoàn thiện cơ chế giải quyết việc dân sự có yếu tố nước ngoài

Luật Tương trợ tư pháp về dân sự gồm 4 chương, 38 điều, có hiệu lực thi hành kể từ ngày 1/7/2026. Việc xây dựng Luật nhằm hoàn thiện pháp luật tương trợ tư pháp về dân sự theo hướng hiện đại, khả thi, hỗ trợ quy trình giải quyết các vụ việc dân sự theo nghĩa rộng, bao gồm dân sự, hôn nhân và gia đình, kinh doanh thương mại, lao động, phá sản, thi hành án dân sự và vụ án hành chính có yếu tố nước ngoài được thực hiện nhanh chóng, chính xác, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các tổ chức, cá nhân liên quan.

Luật đồng thời tăng cường khả năng thực hiện quyền tiếp cận công lý; hoàn thiện cơ sở pháp lý trong nước, tạo thuận lợi cho việc ký kết, thực hiện điều ước quốc tế về tương trợ tư pháp dân sự; thúc đẩy và nâng cao hiệu quả hợp tác quốc tế trong lĩnh vực tư pháp của Việt Nam.

Luật Thi hành án dân sự: Nâng cao hiệu lực quản lý và tính khả thi

Luật Thi hành án dân sự gồm 5 chương, 116 điều, có hiệu lực thi hành kể từ ngày 1/7/2026. Luật kế thừa có chọn lọc các quy định còn phù hợp đã được thực tiễn kiểm nghiệm, đồng thời sửa đổi, bổ sung những quy định bất cập, hạn chế phát sinh trong thực tiễn.

Việc ban hành Luật nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước về công tác thi hành án dân sự; bảo đảm tính hợp hiến, hợp pháp, khả thi; đồng thời bảo đảm sự thống nhất, đồng bộ với các văn bản quy phạm pháp luật hiện hành có liên quan.

Luật Giám định tư pháp: Đổi mới tư duy, nâng cao chất lượng giám định

Luật Giám định tư pháp gồm 6 chương, 45 điều, có hiệu lực thi hành kể từ ngày 1/5/2026. Luật được ban hành nhằm thể chế hóa Chỉ thị số 54-CT/TW và Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia, đồng thời thực hiện tinh thần đổi mới tư duy trong xây dựng pháp luật.

Luật hướng tới nâng cao chất lượng đội ngũ, tổ chức và hiệu quả hoạt động giám định tư pháp; tăng cường hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước và trách nhiệm của các cơ quan tiến hành tố tụng; kế thừa, phát triển các quy định đã phát huy hiệu quả, phục vụ hoạt động tố tụng và yêu cầu cải cách tư pháp, phòng, chống tham nhũng, tiêu cực và tội phạm.

Luật Dân số: Chuyển trọng tâm sang dân số và phát triển

Luật Dân số gồm 8 chương, 30 điều, có hiệu lực thi hành kể từ ngày 1/7/2026. Luật chuyển trọng tâm chính sách dân số từ kế hoạch hóa gia đình sang dân số và phát triển, hướng tới giải quyết đồng bộ các vấn đề về quy mô, cơ cấu, già hóa dân số, nâng cao chất lượng dân số và mối quan hệ tác động qua lại với phát triển kinh tế – xã hội của cả nước và từng địa phương.

Luật có nhiều quy định mới so với Pháp lệnh Dân số, trong đó đáng chú ý là các biện pháp duy trì mức sinh thay thế như kéo dài thời gian nghỉ thai sản khi sinh con thứ hai; hỗ trợ tài chính cho một số nhóm đối tượng; ưu tiên mua, thuê mua, thuê nhà ở xã hội đối với người có từ hai con đẻ trở lên.

Luật cũng bổ sung các quy định về giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh; cấm lựa chọn, thông báo, tiết lộ giới tính thai nhi trái quy định; đồng thời quy định đình chỉ hành nghề khám bệnh, chữa bệnh đối với các hành vi vi phạm. Bên cạnh đó, Luật bổ sung các nội dung về thích ứng với già hóa dân số, khuyến khích chuẩn bị toàn diện cho tuổi già.

Luật Phòng bệnh: Lấy phòng bệnh chủ động làm trọng tâm

Luật Phòng bệnh gồm 6 chương, 46 điều, có hiệu lực thi hành kể từ ngày 1/7/2026. Luật khẳng định phòng bệnh chủ động là chính, lấy người dân làm trung tâm, chú trọng chăm sóc sức khỏe toàn diện theo vòng đời, bao quát cả bệnh truyền nhiễm, bệnh không lây nhiễm, rối loạn tâm thần, dinh dưỡng và các điều kiện bảo đảm cho công tác phòng bệnh.

Luật quy định ngân sách nhà nước bảo đảm chi cho y tế dự phòng, thành lập Quỹ phòng bệnh; mở rộng quyền lợi người dân trong khám, sàng lọc sức khỏe, tiếp cận vaccine và dinh dưỡng hợp lý. Đồng thời, Luật có chính sách ưu đãi đặc thù đối với nhân lực y tế dự phòng và ưu tiên cho khu vực biên giới, hải đảo, vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi, vùng khó khăn.

Luật sửa đổi, bổ sung Luật Chuyển giao công nghệ: Thúc đẩy đổi mới sáng tạo nội sinh

Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Chuyển giao công nghệ gồm 3 điều, có hiệu lực thi hành kể từ ngày 1/4/2026. Luật nhằm hoàn thiện khung pháp lý, tăng cường phân cấp, đơn giản hóa thủ tục hành chính, đẩy mạnh thông tin, thống kê phục vụ quản lý nhà nước.

Luật thúc đẩy đổi mới sáng tạo, chuyển giao công nghệ nội sinh, phát triển thị trường khoa học và công nghệ hiệu quả, minh bạch, nâng cao năng suất, chất lượng và sức cạnh tranh của nền kinh tế.

Luật Trí tuệ nhân tạo: Thiết lập khuôn khổ phát triển an toàn, có trách nhiệm

Luật Trí tuệ nhân tạo gồm 8 chương, 35 điều, có hiệu lực thi hành kể từ ngày 1/3/2026. Luật thiết lập khuôn khổ pháp lý thống nhất cho phát triển và ứng dụng trí tuệ nhân tạo theo hướng an toàn, có trách nhiệm, vì con người; thúc đẩy AI trở thành hạ tầng trí tuệ quốc gia và động lực cho tăng trưởng, đổi mới sáng tạo và hội nhập quốc tế.

Luật sửa đổi, bổ sung Luật Sở hữu trí tuệ: Tăng hiệu quả bảo hộ và khai thác

Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Sở hữu trí tuệ gồm 3 điều, có hiệu lực thi hành kể từ ngày 1/4/2026. Luật tập trung cải cách thủ tục hành chính, chuyển đổi số hoạt động sở hữu trí tuệ, thúc đẩy khai thác thương mại quyền sở hữu trí tuệ và nâng cao hiệu quả bảo vệ quyền.

Luật Công nghệ cao: Tạo hành lang cho công nghệ chiến lược

Luật Công nghệ cao gồm 6 chương, 27 điều, có hiệu lực thi hành kể từ ngày 1/7/2026. Luật tạo hành lang pháp lý đầy đủ để thúc đẩy phát triển công nghệ cao, tập trung nguồn lực quốc gia cho nghiên cứu, phát triển, ứng dụng và làm chủ các công nghệ có tính đột phá, lan tỏa.

Luật Chuyển đổi số: Tháo gỡ điểm nghẽn cho quốc gia số

Luật Chuyển đổi số gồm 8 chương, 48 điều, có hiệu lực thi hành kể từ ngày 1/7/2026. Luật tập trung giải quyết 5 nhóm vấn đề cốt lõi, thiết lập khung pháp lý thống nhất cho quốc gia số, cơ chế điều phối, tài chính, nhân lực và đánh giá kết quả chuyển đổi số, đồng thời tuyên hủy Luật Công nghệ thông tin.

Luật Xây dựng: Hoàn thiện môi trường đầu tư minh bạch

Luật Xây dựng gồm 8 chương, 95 điều, có hiệu lực thi hành kể từ ngày 1/7/2026. Luật tiếp tục hoàn thiện pháp luật xây dựng theo hướng minh bạch, an toàn, chi phí tuân thủ thấp; đơn giản hóa thủ tục hành chính; tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số trong quản lý nhà nước.

Luật Hàng không dân dụng Việt Nam: Khơi thông động lực phát triển ngành

Luật Hàng không dân dụng Việt Nam gồm 11 chương, 107 điều, có hiệu lực thi hành kể từ ngày 1/7/2026. Luật thể chế hóa chủ trương của Đảng, hoàn thiện cơ chế chính sách, tháo gỡ các điểm nghẽn, nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước và tạo động lực mới cho phát triển kinh tế – xã hội, hội nhập quốc tế, bảo đảm quốc phòng – an ninh.

Luật sửa đổi, bổ sung Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn: Đẩy mạnh phân quyền, phân cấp

Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn gồm 4 điều, có hiệu lực thi hành từ ngày 1/1/2026. Luật kế thừa các quy định ổn định, hiệu quả, đồng thời luật hóa phân định trách nhiệm, thẩm quyền phù hợp mô hình chính quyền địa phương hai cấp, góp phần cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh và tháo gỡ vướng mắc trong thực tiễn.