Đại biểu Quốc hội băn khoăn về năng lực lập quy hoạch của cấp xã

Sáng 7/11, các đại biểu Quốc hội Đoàn TP Hà Nội thảo luận về các dự thảo: Luật Quy hoạch (sửa đổi); Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn; việc điều chỉnh Quy hoạch tổng thể quốc gia thời kỳ 2021 - 2030.

Đề nghị mạnh dạn hơn trong việc phân cấp cho xã, phường

Thảo luận về Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn, đại biểu Quốc hội Nguyễn Trúc Anh cho rằng, điểm sáng chính là việc phân quyền, phân cấp rõ ràng hơn. Đây là điểm rất đáng ghi nhận, khi luật đã phân cấp mạnh cho chính quyền địa phương.

Tuy nhiên, đại biểu Trúc Anh cho rằng, hiện nay chúng ta có quá nhiều quy hoạch: quy hoạch tổng thể phát triển kinh tế - xã hội, quy hoạch xây dựng, quy hoạch đô thị… "Tôi đề nghị nên gộp lại thành một quy hoạch chung; trong thành phố, tỉnh chỉ nên có một quy hoạch thống nhất"- đại biểu nói.

Đại biểu cũng đề nghị mạnh dạn hơn trong việc phân cấp cho xã, phường trong việc thẩm định và quản lý quy hoạch và cho biết: nếu cấp xã không đủ lực lượng chuyên môn, có thể thuê các đơn vị tư vấn có năng lực, như các hội quy hoạch, hội kiến trúc sư để thẩm tra, hỗ trợ.

Tuy nhiên, ngược lại với quan điểm này, đại biểu Nguyễn Thị Phương Thủy bày tỏ: dự thảo Luật mở rộng quy hoạch chung cho hơn 3.000 xã là một khối lượng công việc rất lớn. "Tôi băn khoăn về khả năng thực hiện, đặc biệt là năng lực của cấp xã trong việc tổ chức lập quy hoạch".

Theo đại biểu, mặc dù có thể xã hội hóa, thuê tư vấn, nhưng thực tế hiện nay số lượng đơn vị tư vấn còn hạn chế. Do đó, đề nghị cơ quan soạn thảo rà soát kỹ, xác định rõ nội dung nào thật sự cần thiết phải có quy hoạch riêng; nội dung nào chỉ cần quy hoạch chi tiết, hướng dẫn cụ thể trong quy hoạch cấp trên. Đặc biệt, đối với cấp xã quy mô nhỏ, không gian phát triển hạn chế nếu mỗi xã tự lập quy hoạch riêng, thiếu sự kết nối liên xã, liên vùng, thì sẽ khó tạo hiệu quả tổng thể cho phát triển kinh tế - xã hội của toàn khu vực.

Đề nghị bổ sung quy hoạch không gian ngầm đô thị

Thảo luận về dự thảo Luật Quy hoạch (sửa đổi), đại biểu Quốc hội Hoàng Văn Cường đề nghị giữ nguyên quy định như trước đây, cả 3 loại quy hoạch: tổng thể quốc gia, sử dụng đất quốc gia, không gian biển quốc gia đều do Quốc hội phê duyệt. Với quy hoạch ngành quốc gia, hiện dự thảo Luật giao cho các bộ, ngành chủ trì và phê duyệt. Đại biểu cho rằng cần cân nhắc bởi quy hoạch ngành không chỉ tác động nội bộ ngành mà còn liên quan, tương tác đến nhiều lĩnh vực khác. Do đó, nên có sự giám sát, điều phối liên ngành ở cấp cao hơn - ví dụ Thủ tướng hoặc cơ quan liên ngành để đảm bảo tính tổng thể, thống nhất.

Tham gia thảo luận, đại biểu Quốc hội Nguyễn Phi Thường cho biết, hiện nay, ở các đô thị lớn như Hà Nội, TP Hồ Chí Minh, diện tích sử dụng trên mặt đất đã gần như bão hòa. Trong khi đó, nhu cầu phát triển hệ thống hạ tầng ngầm như giao thông ngầm, thoát nước, bãi đỗ xe, công trình kỹ thuật, phòng trú ẩn... ngày càng cấp thiết.

Từ thực tiễn đó, đại biểu kiến nghị bổ sung một điều riêng trong dự thảo Luật Quy định (sửa đổi) về quy hoạch không gian ngầm đô thị, theo hướng: kết hợp đồng bộ giữa giao thông ngầm, hạ tầng kỹ thuật ngầm, bãi đỗ xe ngầm, công trình phòng trú ẩn; xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia về không gian ngầm. Trường hợp chưa đủ điều kiện quy định cụ thể, Quốc hội nên giao Chính phủ ban hành quy định chi tiết để triển khai thực hiện.

Đại biểu Nguyễn Phi Thường cũng đề nghị trong quy hoạch cấp tỉnh, cần bổ sung quy định bắt buộc phải có phân tích, đánh giá hiện trạng và dự báo tác động của ô nhiễm môi trường, ùn tắc giao thông, biến đổi khí hậu, ngập úng đô thị để làm cơ sở đó xây dựng lựa chọn mô hình và hướng phát triển phù hợp, bền vững.

Theo đại biểu, hiện nay 2 vấn đề đang được dư luận, cử tri rất quan tâm là phát triển nhà ở xã hội và cải tạo chung cư cũ. Tuy nhiên, thủ tục lập quy hoạch hiện nay rất mất thời gian: phải qua các bước từ quy hoạch chung, quy hoạch phân khu đến quy hoạch chi tiết, nên có thể mất 1 - 2 năm. Do đó, đại biểu đề nghị dự thảo Luật Quy hoạch bổ sung quy định: đối với các dự án đầu tư xây dựng nhà ở xã hội và cải tạo, xây dựng lại chung cư cũ, được phép lập và phê duyệt quy hoạch chi tiết tỷ lệ 1/500 trước. Sau đó, chính quyền địa phương có trách nhiệm cập nhật vào quy hoạch phân khu hoặc quy hoạch chung.

Điều này vừa đảm bảo đúng quy trình pháp lý, vừa rút ngắn thời gian, tạo điều kiện cho doanh nghiệp và địa phương triển khai nhanh các dự án an sinh xã hội.