Đăng ký di tích Địa đạo Củ Chi vào danh sách đề cử di sản thế giới

TP Hồ Chí Minh có 547 di tích

Dự hội có Phó Cục trưởng Cục Di sản văn hóa (DSVH) Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VHTT&DL) Phạm Định Phong; PGS.TS Đặng Văn Bài; Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao (VH&TT) TP Hồ Chí Minh Trần Thế Thuận cùng các Phó Giám đốc Sở; Phó trưởng Ban Tuyên giáo và Dân vận Thành ủy TP Hồ Chí Minh Đinh Thị Thanh Thủy; lãnh đạo các sở, ngành, các trường đại học, bảo tàng công và tư.

Phát biểu tại hội nghị, Giám đốc Sở VH&TT TP Hồ Chí Minh Trần Thế Thuận đề nghị các đại biểu đánh giá, rà soát cập nhật các DSVH; hoạt động bảo tàng, công tác bảo tồn; giới thiệu các mô hình tốt, cách làm hay và chỉ ra những điểm nghẽn, khó khăn vướng mắc trong thời gian qua do yếu tố pháp lý. Ví dụ khảo cổ ở 2 địa điểm là Cần Giờ (cũ) và khu vực Đá Trắng (Bà Rịa – Vũng Tàu cũ) bị vướng bồi thường, giải phóng mặt bằng.

Ngoài ra còn nhiều yếu tố khác chưa có lộ trình về pháp lý dù nhiều bảo tàng có khả năng phát triển. Do đó mong các chuyên gia, nhà nghiên cứu trao đổi định hướng công tác bảo tồn DSVH trong giai đoạn tới cũng như yêu cầu của Nghị quyết Đại hội đại biểu Đảng bộ TP Hồ Chí Minh đặt ra, cụ thể là làm sao đưa Địa đạo Củ Chi thành công trình để UNESCO vinh danh.

Báo cáo hoạt động DSVH giai đoạn 2021-2025, phương hướng nhiệm vụ giai đoạn 2026-2030, Phó Giám đốc Sở VH&TT TP Hồ Chí Minh Nguyễn Minh Nhựt cho biết, về công tác lập hồ sơ xếp hạng di tích (XHDT) lịch sử, văn hóa TP Hồ Chí Minh (mới) có tổng cộng 547 di tích, địa điểm. Sau hợp nhất, TP có 321 di tích đã xếp hạng, trong đó có 4 di tích được xếp hạng di tích quốc gia đặc biệt, 99 di tích quốc gia và 218 di tích cấp TP; có 226 công trình, địa điểm (CTĐĐ) được đưa vào danh mục kiểm kê di tích.

Việt Nam xác định giá trị nổi bật toàn cầu của Địa đạo Củ Chi

Về hoạt động bảo tàng, ông Nguyễn Minh Nhựt cho biết, hiện nay TP Hồ Chí Minh có 25 bảo tàng, trong đó có 13 bảo tàng công lập (9 bảo tàng trực thuộc Sở VH&TT; 4 bảo tàng trực thuộc bộ, ngành Trung ương quản lý) và 12 bảo tàng ngoài công lập. TP Hồ Chí Minh hiện lưu giữ 23 bảo vật quốc gia, trong đó có 22 bảo vật lưu giữ tại các bảo tàng công lập và 1 bảo vật quốc gia của sưu tập tư nhân. Đến thời điểm hiện tại, các bảo tàng trực thuộc Sở VH&TT có 7/9 bảo tàng xếp hạng I và là thành viên của ICOM; có 2 bảo tàng xếp hạng II.

Cũng theo Phó Giám đốc Sở VH&TT Nguyễn Minh Nhựt, thời gian qua, Sở đã phối hợp với Khu di tích lịch sử Địa đạo Củ Chi và các đơn vị tư vấn thực hiện báo cáo tóm tắt về địa đạo. Trên cơ sở góp ý của các chuyên gia UNESCO tại hội thảo quốc tế về chất lượng hồ sơ đề cử di sản thế giới tại Đông Nam Á diễn ra tại Manila (Philipines) trong tháng 5/2025, Hội đồng Di sản văn hóa (DSVH) quốc gia, Bộ Quốc phòng, Ủy ban Quốc gia UNESCO Việt Nam đã xác định giá trị nổi bật toàn cầu đối với di tích Địa đạo Củ Chi. Hiện nay, Bộ VHTT&DL có văn bản đề nghị Hội đồng DSVH quốc gia, Bộ Quốc phòng cho ý kiến đối với báo cáo tóm tắt Địa đạo Củ Chi đưa vào danh mục dự kiến lập hồ sơ di sản thế giới.

Ngoài những kết quả đạt được, Phó Giám đốc Sở VH&TT cũng nêu những mặt hạn chế là chậm hoàn thiện hồ sơ để UNESCO đưa Địa đạo Củ Chi vào danh mục di sản thế giới; chưa lập được Quỹ bảo tồn và phát huy giá trị di tích lịch sử, văn hóa; di tích khảo cổ bị xâm hại; chuyên môn đội ngũ quản lý chưa cao…