Đoài Phương: Đột phá hiệu quả từ mô hình chính quyền tinh gọn, phục vụ
Kinhtedothi - Sự vận hành của mô hình chính quyền theo hướng tinh gọn, giảm tầng nấc trung gian tại xã Đoài Phương không chỉ là câu chuyện sắp xếp lại bộ máy. Đó là một cuộc cách mạng về tư duy quản trị: Chuyển từ "mệnh lệnh hành chính" sang "phục vụ nhân dân", lấy sự hài lòng của người dân và doanh nghiệp làm thước đo cao nhất cho năng lực điều hành của hệ thống cơ sở.
Chính quyền tinh gọn, lãnh đạo xã gần dân, quan tâm chu đáo đến đời sống người dân là những điều dễ nhận thấy nhất tại xã Đoài Phương từ khi triển khai mô hình chính quyền địa phương 2 cấp.
Cởi trói cơ chế, kích hoạt tính chủ động của cơ sở
Nằm trong lộ trình hiện đại hóa quản lý hành chính của Thủ đô, xã Đoài Phương thời gian qua đã trở thành "điểm sáng" khi thực hiện thí điểm mô hình quản trị tinh gọn. Điểm khác biệt lớn nhất chính là việc phân định rõ chức năng, nhiệm vụ, giảm thiểu sự chồng chéo và các thủ tục hành chính (TTHC) rườm rà vốn là rào cản bấy lâu nay.
Trước đây, để triển khai một chủ trương về hạ tầng hay giải quyết một kiến nghị dân sinh, quy trình thường phải đi qua nhiều bước thẩm định, hội họp dàn trải. Nay, với mô hình mới, vai trò của người đứng đầu UBND xã được đề cao gắn liền với trách nhiệm cá nhân cụ thể. Cơ chế điều hành trực tuyến, thông suốt từ cấp huyện xuống xã đã giúp các quyết sách được đưa ra kịp thời, sát thực tiễn.
Ông Nguyễn Văn An - một cán bộ hưu trí tại xã Đoài Phương, chia sẻ: "Trước đây, muốn kiến nghị về việc sửa chữa kênh mương nội đồng, chúng tôi phải chờ các kỳ tiếp xúc cử tri hoặc họp HĐND. Giờ đây, thông qua các tổ chuyển đổi số cộng đồng và đường dây nóng của UBND xã, thông tin được xử lý gần như tức thì. Lãnh đạo xã xuống tận hiện trường kiểm tra ngay trong ngày."
Thực tế cho thấy, việc giảm bớt các khâu trung gian không làm yếu đi vai trò giám sát của nhân dân. Ngược lại, thông qua Mặt trận Tổ quốc và các tổ chức đoàn thể, tiếng nói của người dân được tiếp nhận trực tiếp và minh bạch hơn. Hiệu quả của mô hình 2 cấp đã giúp bộ máy tại xã Đoài Phương phản ứng nhanh trước các biến động đời sống, đặc biệt trong quản lý trật tự xây dựng và đô thị hóa.
Một trong những điểm nhấn trong thành công của mô hình chính 2 cấp ở Đoài Phương chính là đột phá trong cải cách hành chính và chuyển đổi số. Tại bộ phận "Một cửa" của xã, không gian làm việc được thiết kế hiện đại, thân thiện, xóa bỏ cảm giác "ngăn cách" giữa cán bộ và người dân.
Xã đã triển khai quyết liệt việc số hóa dữ liệu dân cư và áp dụng dịch vụ công trực tuyến mức độ 3, mức độ 4. Theo thống kê, tỷ lệ hồ sơ giải quyết đúng hạn và trước hạn tại Đoài Phương luôn duy trì ở mức trên 98%. Đặc biệt, mô hình "Ngày thứ Sáu không viết, không hẹn" – hỗ trợ người dân thực hiện các thủ tục hành chính và nhận kết quả ngay trong ngày – đã tạo hiệu ứng lan tỏa rất tích cực.
Cái hay của xã Đoài Phương là 'máy móc' áp dụng công nghệ mà lấy công nghệ để phục vụ con người. Khi bộ máy tinh gọn, cán bộ không còn bị sa lầy vào giấy tờ hành chính, họ có thời gian để trau dồi kỹ năng số và trực tiếp hỗ trợ những đối tượng yếu thế như người già, người không thành thạo công nghệ. Đây chính là giá trị cốt lõi của chính quyền đô thị hiện đại.
Bên cạnh đó, việc thực hiện mô hình "5 biết" (Biết nghe dân nói, biết nói dân hiểu, biết làm dân tin, biết xin lỗi và biết cảm ơn) đã trở thành kim chỉ nam cho đội ngũ công chức trẻ. Sự thay đổi từ thái độ "ban phát" sang "cung cấp dịch vụ" đã tạo nên một luồng sinh khí mới, củng cố niềm tin của cộng đồng vào sự lãnh đạo của Đảng và chính quyền địa phương.
Khi mô hình mới vận hành trơn tru, đời sống vật chất, tinh thần người dân xã Đoài Phương cũng được quan tâm, chăm sóc chu đáo hơn.
Kỷ cương và hành động
Hiệu quả của mô hình chính quyền 2 cấp không tự nhiên mà có. Tất cả đều bắt nguồn từ kỷ cương công vụ và sự quyết liệt của người đứng đầu. Tại xã Đoài Phương, mỗi cán bộ, công chức đều được giao "đúng người, đúng việc, rõ trách nhiệm". Hệ thống đánh giá chỉ số KPI hằng tháng đã giúp loại bỏ tư duy trì trệ, "trung bình chủ nghĩa".
Tất nhiên, áp lực đối với đội ngũ cán bộ cơ sở là không nhỏ. Khi bộ máy tinh giản, khối lượng công việc của mỗi cá nhân tăng lên đáng kể. Điều này đòi hỏi chính quyền thành phố và huyện cần có những chính sách đãi ngộ, đào tạo tương xứng để giữ chân những cán bộ có năng lực. Thực tế cho thấy, khi chúng ta trao quyền chủ động cho UBND xã, thì vai trò giám sát của Đảng bộ và các tầng lớp nhân dân phải được nâng lên một tầm cao mới bằng các công cụ số hóa minh bạch.
Thành công bước đầu của xã Đoài Phương trong việc triển khai mô hình chính quyền hiệu quả, tinh gọn là minh chứng sống động cho nỗ lực đổi mới của Thủ đô Hà Nội. Không chỉ dừng lại ở các con số thống kê khô khan, hiệu quả ấy hiện hữu trong nụ cười của người dân khi rời cửa công quyền, trong sự khởi sắc của hạ tầng nông thôn mới và trong niềm tin ngày càng lớn mạnh vào bộ máy chính quyền cơ sở.
