Đổi mới sáng tạo mở xã hội: Thúc đẩy khởi nghiệp đổi mới sáng tạo toàn dân

Động lực kết nối cộng đồng và hệ sinh thái

Phát biểu khai mạc, Cục trưởng Cục Khởi nghiệp và Doanh nghiệp Công nghệ (Bộ KH&CN) Phạm Hồng Quất nhấn mạnh, đổi mới sáng tạo mở là giải pháp quan trọng để Việt Nam vượt qua các thách thức tăng trưởng, già hóa dân số, ô nhiễm môi trường và sức ép đô thị hóa. Hình ảnh Thánh Gióng, biểu tượng của TECHFEST 2025 thể hiện tinh thần lớn mạnh nhờ sức dân, tạo cảm hứng để hệ sinh thái khởi nghiệp tiếp tục bứt phá. Ông Phạm Hồng Quất khẳng định, Cục sẽ tiếp tục đồng hành cùng MSD – United Way Việt Nam và cộng đồng đổi mới sáng tạo mở xã hội trong việc thúc đẩy các mô hình công nghệ mang lại giá trị kinh tế, xã hội cho nhiều nhóm cộng đồng.

Chia sẻ tại hội thảo, Đại sứ Hà Lan tại Việt Nam Kees van Baar đánh giá cao nỗ lực của Việt Nam trong khởi nghiệp đổi mới sáng tạo toàn dân. Ông Kees van Baar nhấn mạnh, công nghệ chỉ phát huy giá trị khi gắn với con người và đảm bảo không ai bị bỏ lại phía sau. Một xã hội cởi mở, nơi người dân có điều kiện tiếp cận số bình đẳng, là nền tảng để đổi mới sáng tạo hình thành và lan tỏa. Đại sứ khẳng định, Hà Lan cam kết tiếp tục hợp tác cùng Việt Nam trong các sáng kiến thúc đẩy phát triển bền vững và tăng trưởng bao trùm.

Ở góc độ nghiên cứu và chính sách, Viện trưởng MSD – United Way Việt Nam Nguyễn Phương Linh phân tích những hạn chế về dữ liệu, cơ chế hợp tác và năng lực nhân lực, đồng thời nhấn mạnh bốn trụ cột của hệ sinh thái đổi mới sáng tạo mở xã hội: đổi mới – mở – kết nối – bao trùm. Theo bà Nguyễn Phương Linh, sức mạnh của đổi mới sáng tạo mở nằm ở việc lắng nghe và huy động tiếng nói của cộng đồng. Khi người dân, bao gồm người khuyết tật, người cao tuổi hay thanh thiếu niên vùng sâu, có cơ hội đóng góp dữ liệu và phản hồi, các giải pháp trở nên thực tế, nhân văn và bền vững hơn.

Các đại diện DN chia sẻ kinh nghiệm triển khai mô hình đổi mới sáng tạo mở xã hội quy mô quốc tế. Ông Sun Sukkun - Giám đốc Shinhan Square Bridge cho biết, chương trình của Tập đoàn Shinhan được thiết kế như một nền tảng kết nối liên ngành, giúp startup thử nghiệm mô hình kinh doanh và mở rộng tác động xã hội. Giao tiếp cởi mở và sự đồng hành của đội ngũ cố vấn là yếu tố quyết định khi startup làm việc với DN lớn.

Phân tích, thách thức của thế hệ startup mới, bà Lê Mỹ Nga – Chủ tịch Quỹ WeAngels Capital cho rằng, đổi mới sáng tạo gắn với giá trị xã hội là điều kiện để DN khởi nghiệp tồn tại và cạnh tranh trong giai đoạn đầu.

Thúc đẩy dữ liệu cộng đồng, nuôi dưỡng nhân lực tương lai và ra mắt sáng kiến SOAR

Ba phiên thảo luận chuyên sâu được tổ chức trong khuôn khổ chương trình mang đến góc nhìn đa chiều về đổi mới sáng tạo toàn dân. Phiên thứ nhất tập trung thảo luận cách đưa đổi mới sáng tạo trở thành phong trào rộng khắp, thông qua các nền tảng số giúp người dân đóng vai trò trung tâm trong hệ sinh thái. Phiên thứ hai phân tích vai trò của Dữ liệu Cộng đồng (Citizen-Generated Data – CGD) trong thiết kế chính sách và phát triển bền vững. Tại đây, Ban Tổ chức công bố Báo cáo Dữ liệu Cộng đồng 2025 và Báo cáo Tiếng nói Kỹ thuật số về năng lực số của người khuyết tật tại Việt Nam. Phiên thứ ba, bàn về năng lực nhân lực tương lai, nhấn mạnh khả năng tự học, tư duy đổi mới và sự thích ứng nhanh là yêu cầu cốt lõi trong bối cảnh chuyển đổi số và AI.

Khép lại hội thảo, MSD – United Way Việt Nam ra mắt sáng kiến đánh giá và đo lường tác động xã hội SOAR (Social Open Innovation for All Resilience – “Bay lên”). Mô hình này thúc đẩy đổi mới sáng tạo mở xã hội trên bốn trụ cột: tối ưu mô hình kinh doanh và tác động xã hội – môi trường; đồng kiến tạo với cộng đồng dựa trên Dữ liệu Cộng đồng; kết nối thách thức đa bên nhằm mang lại lợi ích chung; và xây dựng hệ thống đo lường tác động minh bạch gắn với tiêu chí ESG. SOAR được kỳ vọng tạo động lực để hệ sinh thái đổi mới sáng tạo mở xã hội vận hành hiệu quả, có trách nhiệm và lan tỏa giá trị bền vững.

Hội thảo hướng tới trở thành sự kiện thường niên của TECHFEST Việt Nam, tạo không gian đối thoại liên tục giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp, viện trường, startup và cộng đồng thực hành. Việc duy trì gặp gỡ định kỳ giúp chia sẻ mô hình hiệu quả, cập nhật xu hướng và đề xuất định hướng chính sách, qua đó thúc đẩy các sáng kiến đổi mới sáng tạo mở xã hội phục vụ phát triển bền vững và sự tham gia của toàn dân.