Giải pháp nào đưa Cần Thơ thành trung tâm logistics của Đồng bằng sông Cửu Long?

Loạt điểm nghẽn logistics của Cần Thơ

Theo Phó Chủ tịch UBND TP Cần Thơ Nguyễn Văn Khởi, Cần Thơ có vị trí chiến lược, là đầu mối trong khu vực sở hữu đồng bộ cảng biển, cảng hàng không quốc tế và mạng lưới đường thủy nội địa sầm uất. Vị thế chiến lược này đã được thể hiện rõ trong các nghị quyết, chủ trương lớn của Đảng, Nhà nước. 

Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả tích cực đã đạt được phải nhìn nhận thẳng thắn rằng mục tiêu trở thành Trung tâm logistics hiện đại, đầu mối tổng hợp của vùng Đồng bằng sông Cửu Long vẫn đang đối diện nhiều khó khăn, thách thức.

Đó là, hạ tầng logistics của thành phố chưa đồng bộ, đặc biệt là kết nối đường thủy, cảng, kho bãi và hạ tầng công nghệ số; dịch vụ logistics nông nghiệp còn hạn chế về thu nhận, bảo quản, vận chuyển và thông quan hàng hóa; phần lớn doanh nghiệp logistics có quy mô nhỏ và vừa, thiếu năng lực cung ứng dịch vụ trọn gói, tích hợp theo chuỗi giá trị.

Bên cạnh đó, một số cơ chế, chính sách còn chưa thật sự phù hợp với tình hình mới, cần tiếp tục hoàn thiện để đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế vùng và quá trình hợp nhất đô thị.

Tháo gỡ điểm nghẽn logistics, đưa Cần Thơ bứt phá

Theo Phó Chủ tịch UBND TP Cần Thơ Nguyễn Văn Khởi, mục tiêu đến năm 2030 của Cần Thơ là trở thành trung tâm đầu mối cung ứng sản phẩm nông nghiệp chế biến sâu vùng Đồng bằng sông Cửu Long. Để đạt được mục tiêu trên, TP Cần Thơ đã và đang phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành Trung ương kiên quyết hoàn thành các tuyến cao tốc kết nối. Ưu tiên nguồn lực để đầu tư hệ thống cảng biển (trong đó có cảng biển Trần Đề), phát triển sân bay quốc tế Cần Thơ và xây dựng trung tâm logistics cấp vùng.

Đồng thời, TP Cần Thơ sẽ rà soát và tháo gỡ triệt để những chính sách, thủ tục còn rườm rà, chưa phù hợp với tình hình mới sau hợp nhất, tạo môi trường đầu tư kinh doanh thông thoáng, minh bạch, thuận lợi, an toàn và thân thiện nhất cho các nhà đầu tư.

Đưa ra những giải pháp để Cần Thơ tháo gỡ những điểm nghẽn logistics, Phó Giám đốc VCCI chi nhánh Cần Thơ Võ Thị Thu Hương đề xuất, thành phố nên thể hiện vai trò trung tâm, nên thúc đẩy các vùng trọng điểm có nguồn hàng, đặc biệt là thủy hải sản, điểm mạnh của vùng Đồng bằng sông Cửu Long.

Đồng thời, bà Võ Thị Thu Hương cũng đưa ra nhóm giải pháp toàn diện, bao gồm các giải pháp về nguồn nhân lực, kinh tế số, kinh tế xanh; cải thiện thủ tục hải quan tại cảng biển và sân bay; khuyến khích đầu tư tư nhân vào kho bãi, bến xe, trung tâm logistics; đào tạo nhân lực quản lý, vận hành các trung tâm logistics đạt chuẩn quốc tế.

Còn theo Giám đốc Cảng vụ Đường thủy nội địa khu vực IV Trần Văn Minh cho rằng, cần thiết cải tạo, duy tu tuyến luồng sông Hậu (đặc biệt là luồng Định An và luồng kênh Quan Chánh Bố), nhằm giải quyết vấn đề khó khăn hiện nay, tạo động lực và thúc đẩy sự phát triển của khu vực.

Cùng với đó, để vận tải đường thủy thực sự trở thành lựa chọn thay thế hữu ích, hệ thống giao thông đường bộ, đường sắt và các cảng đường thủy cần phải kết nối hiệu quả. Điều này bao gồm cả việc xây dựng các tuyến đường mới và cải tạo các tuyến hiện hữu để hỗ trợ cho việc vận chuyển hàng hóa từ cảng đến điểm tiêu thụ cuối cùng.

TS Nguyễn Minh Phúc - Viện Kinh tế và kinh doanh quốc tế, Trường Đại học Ngoại thương phân tích, một trong những nguyên tắc quan trọng là phát triển logistics theo mô hình tập trung - tích hợp, thay vì phân tán đầu mối. Các trung tâm logistics tổng hợp của vùng giúp điều phối vận hành, kết nối đa phương thức và tối ưu hóa chi phí vận chuyển. Cách tiếp cận này đặc biệt hiệu quả ở các vùng sản xuất nông nghiệp quy mô lớn.

Định vị TP Cần Thơ trở thành trung tâm logistics vùng Đồng bằng sông Cửu Long là bước đi chiến lược nhằm giảm tình trạng phân tán hạ tầng và đầu mối hiện nay. Khi có một đầu mối trung tâm đủ mạnh, vùng có thể đồng bộ hóa các luồng hàng, kết nối hiệu quả với hệ thống cảng biển quốc tế và thị trường tiêu thụ, đồng thời nâng cao sức cạnh tranh tổng thể. Hướng phát triển này có thể khắc phục điểm yếu về chia cắt hành chính, hạ tầng nhỏ lẻ, giúp tăng hiệu quả đầu tư và quản lý chuỗi cung ứng vùng.

“Với vị trí trung tâm và hạ tầng tương đối phát triển, Cần Thơ có thể trở thành đầu mối điều phối vận tải đa phương thức, là “trục xoay” kết nối các hành lang logistics nội vùng và quốc tế. Việc đầu tư đúng hướng vào Cần Thơ không chỉ giúp giải quyết các điểm nghẽn hiện tại của chuỗi cung ứng mà còn tạo lực kéo phát triển cho toàn vùng Đồng bằng sông Cửu Long” - theo TS Nguyễn Minh Phúc.