Nâng cao tính Đảng, Nhân dân trong hoạt động của Quốc hội

Nỗ lực thể chế hóa các chủ trương, quyết sách chiến lược

Tham luận tại Đại hội, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Thanh khẳng định, những năm qua, quá trình nỗ lực đổi mới tổ chức, hoạt động của Quốc hội chính là quá trình không ngừng nâng cao tính Đảng, làm sâu sắc tính Nhân dân theo phương châm “Dân biết, dân bàn, dân làm, dân kiểm tra, dân giám sát, dân thụ hưởng”.

Phó Chủ tịch Quốc hội cho biết, thực hiện chủ trương của Đảng và chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư Tô Lâm về đổi mới tư duy lập pháp, với sự phối hợp, chia sẻ trách nhiệm của Chính phủ và các cơ quan hữu quan, Quốc hội khóa XV đã tập trung toàn bộ công sức, nỗ lực thể chế hóa các chủ trương, quyết sách chiến lược, đột phá của Đảng để tháo gỡ các điểm nghẽn, vướng mắc, từng bước kiến tạo thể chế phát triển, trọng tâm là phục vụ cho cuộc cách mạng về tinh gọn tổ chức bộ máy và thể chế kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa, phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số… hoàn thành khối lượng nhiệm vụ lập hiến, lập pháp rất lớn, chưa từng có tiền lệ.

Hoạt động giám sát tập trung vào những vấn đề bức xúc của cuộc sống, phản ánh tâm tư, nguyện vọng của Nhân dân, thúc đẩy việc thực thi Hiến pháp và pháp luật, tăng cường pháp chế xã hội chủ nghĩa. Việc quyết định các vấn đề quan trọng của đất nước có nhiều đổi mới, phúc đáp ngày càng tốt hơn yêu cầu của tiến trình đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa.

Trong quy trình lập pháp, Quốc hội đặc biệt quan trọng việc lấy ý kiến nhân dân, lắng nghe phản biện xã hội, tham vấn rộng rãi các cơ quan, tổ chức chuyên gia, nhà khoa học và đối tượng chịu sự tác động bằng nhiều hình thức đa dạng, thiết thực. Đồng thời yêu cầu cao về chất lượng đánh giá tác động chính sách. Diễn đàn Quốc hội là nơi trăn trở về những tác động đến quyền con người, quyền công dân, về tính khả thi và sức sống của từng quy phạm.

"Có thể nói, tinh thần Quốc hội họp mỗi khi đất nước cần, nhân dân cần, chuẩn bị từ sớm, từ xa là bước phát triển rõ rệt về tính Đảng, tính nhân dân của Quốc hội khóa XV" - Phó Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.

Đồng thời, yêu cầu của kỷ nguyên mới - kỷ nguyên đẩy mạnh công nghiệp hóa, hiện đại hóa, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế sâu rộng - đã đặt nhiệm vụ “hoàn thiện toàn diện, đồng bộ thể chế phát triển nhanh và bền vững đất nước” là nhiệm vụ trọng tâm số 1, cũng là khâu “đột phá của đột phá”.

Xây dựng Quốc hội thực sự đáp ứng yêu cầu phát triển

Phó Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh, trong bối cảnh đó, việc nâng cao tính Đảng, tính Nhân dân vừa là nguyên tắc chính trị nội tại, vừa là đòi hỏi khách quan của thực tiễn, cũng là điều kiện tiên quyết để Quốc hội thực hiện tốt 3 chức năng cơ bản.

Theo đó, bảo đảm sự lãnh đạo toàn diện, trực tiếp của Ban Chấp hành Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư và Đảng ủy Quốc hội trong việc thực hiện các chức năng, nhiệm vụ của Quốc hội là yêu cầu xuyên suốt.

Tiếp tục đổi mới mạnh mẽ tư duy lập pháp theo hướng kiến tạo phát triển, nâng cao năng lực thể chế hóa đường lối, chủ trương của Đảng thành pháp luật đi đôi với việc tăng cường giám sát, kiểm tra việc thể chế hóa và thực thi các nghị quyết của Đảng, pháp luật của Nhà nước. Bám sát Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng và chỉ đạo của Bộ Chính trị để xây dựng, tổ chức thực hiện có hiệu quả Chương trình hành động của Đảng ủy Quốc hội và định hướng Chương trình lập pháp toàn khóa.

Tiếp tục xây dựng Đảng bộ Quốc hội trong sạch, vững mạnh toàn diện, phù hợp với đặc thù cơ quan dân cử; phát huy tốt hơn vai trò của Đảng ủy Quốc hội trong công tác tham mưu chiến lược và lãnh đạo cụ thể hóa, thể chế hóa nghị quyết, chủ trương của Đảng, bảo đảm vừa phân định rõ, vừa kết hợp hài hòa giữa vai trò, trách nhiệm trong xây dựng Đảng với thẩm quyền, trách nhiệm trong thực hiện nhiệm vụ chính trị, chuyên môn.

Cùng với đó, tiếp tục chuẩn bị chu đáo để tổ chức thành công cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp. Phấn đấu bầu đủ số lượng, bảo đảm cơ cấu nhưng phải ưu tiên hàng đầu về chất lượng, lựa chọn, giới thiệu những người thật sự tiêu biểu về phẩm chất và năng lực. Nâng cao bản lĩnh chính trị, đề cao trách nhiệm của từng đại biểu Quốc hội; các đại biểu là đảng viên phải thực sự tiên phong, gương mẫu, có đạo đức trong sáng, có khát vọng cống hiến, dám nghĩ, dám làm, dám đổi mới sáng tạo, dám chịu trách nhiệm, đặt lợi ích chung lên trên hết; có chuyên môn sâu, kỹ năng hoạt động tốt; có tầm nhìn chiến lược và năng lực phân tích, hoạch định chính sách.

Thấm nhuần tư tưởng Nhân dân là trung tâm, là chủ thể, là mục tiêu và cũng là động lực của phát triển, Phó Chủ tịch Quốc hội chỉ rõ, phải bảo đảm mọi quyết sách phải là kết tinh của “ý Đảng, lòng dân” và đích đến là sự hài lòng và niềm tin của Nhân dân; chú trọng tính khả thi về điều kiện bảo đảm thực hiện, nhất là về nguồn lực, bộ máy và con người ở cấp cơ sở. Nâng cao hiệu quả các hoạt động phân tích, tham vấn, đánh giá tác động chính sách, lấy ý kiến Nhân dân, phản biện xã hội.

Tăng cường giám sát, đánh giá hiệu quả điều chỉnh pháp luật sau ban hành. Tiếp tục đổi mới và phát huy hiệu quả công tác dân nguyện theo hướng chuyên nghiệp, công khai, minh bạch, đảm bảo nắm bắt kịp thời, phản ánh đầy đủ, khách quan tâm tư, nguyện vọng của các tầng lớp Nhân dân.

"Trong điều kiện xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, tính Đảng và tính Nhân dân là một thể thống nhất biện chứng. Tính Đảng là cơ sở bảo đảm định hướng chính trị đúng đắn; tính Nhân dân là thước đo sinh động của tính Đảng trong thực tiễn. Chỉ khi tính Đảng và tính Nhân dân được đề cao và phát huy đầy đủ, Quốc hội mới thực sự đáp ứng yêu cầu cùng các cơ quan trong hệ thống chính trị hiện thực hóa khát vọng xây dựng một nước Việt Nam hùng cường, phồn vinh, hạnh phúc, vững bước trong kỷ nguyên mới" - Phó Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.