NSND Phạm Minh Trí: "Anh Ngô Mạnh Lân là người nghiêm khắc trong công việc"

Cánh chim đầu đàn của hoạt hình Việt Nam

Thưa ông, nhiều người biết tới NSND Ngô Mạnh Lân là một họa sĩ của trẻ thơ, đạo diễn của nhiều bộ phim hoạt họa hình nổi tiếng. Xin ông chia sẻ những đóng góp của NSND Ngô Mạnh Lân với lĩnh vực hoạt hình Việt Nam?

- Hoạ sĩ, đạo diễn, NSND Ngô Mạnh Lân là người làm phim hoạt hình được đào tạo đầy đủ, công phu nhất tại trường Đại học Điện ảnh Liên bang Xô Viết (cũ). Năm 1959, Xưởng phim hoạt hình Việt Nam được thành lập. Năm 1960, đạo diễn Ngô Mạnh Lân về nước, ông mang theo tất cả kiến thức mới mẻ, khoa học của nền hoạt hình điện ảnh Xô Viết phát triển với hoài bão lớn. Ông có ước mơ sẽ tạo ra được diện mạo mới cho hoạt hình Việt Nam và đã làm được điều đó.

Một loạt tác phẩm gần như đầu tiên của ông đã chinh phục được khán giả, đồng nghiệp trong nước và nước ngoài như: “Mèo con”, “Con sáo biết nói”, “Những chiếc áo ấm” và đặc biệt là “Câu chuyện ông Gióng”. Đạo diễn Ngô Mạnh Lân tạo ra được một nền tảng cho hoạt hình Việt Nam phát triển. Đó là những điểm riêng biệt của ông.

Trong thời gian làm việc tại Hãng phim Hoạt hình Việt Nam, NSND Ngô Mạnh Lân đã có những đóng góp như thế nào?

- Đối với Hãng phim Hoạt hình Việt Nam, đạo diễn Ngô Mạnh Lân không làm quản lý. Ông chỉ là nghệ sĩ như con chim đầu đàn và luôn được sự kính trọng của đồng nghiệp và dìu dắt các thế hệ sau. Ông đưa tất cả những gì mình học được, mang tính khoa học, nghệ thuật của nền điện ảnh phát triển của Xô Viết đem về Việt Nam. Tôi cho đấy là sự đóng góp, cống hiến đáng kể nhất của NSND Ngô Mạnh Lân với hoạt hình Việt Nam.

Nghiêm khắc trong đào tạo

Nhiều nghệ sĩ nhận xét, những tác phẩm của NSND Ngô Mạnh Lân đều giản dị, thuần Việt, nói về đất nước, con người Việt Nam. Ông đánh giá thế nào về những nhận xét này?

- Tôi thấy những nhận xét này đúng. Bởi, NSND Ngô Mạnh Lân là người đã thổi hơi thở rất Việt Nam vào các tác phẩm phim hoạt hình của mình như “Mèo con”, “Con sáo biết nói”, “Những chiếc áo ấm”. Trong tác phẩm, yếu tố văn hoá, dân gian, con người, tình cảm và truyền thuyết nói lên tinh thần, giá trị đạo đức của người Việt được ông lồng ghép vào trong tác phẩm phim hoạt hình của mình một cách khéo léo, sinh động. NSND Ngô Mạnh Lân đã tạo ra những hình tượng chinh phục được người xem. Sau này, NSND Ngô Mạnh Lân còn làm phim “Trê cóc”, đó cũng là điều ông say xưa với nền văn hoá dân gian Việt Nam. Phim của NSND Ngô Mạnh Lân đem lại cho người xem sự hấp dẫn, di dỏm, hồn hậu, tạo nên sự cảm thông rất sâu sắc với khán giả, thích thu cho trẻ em.

Trong quá trình làm việc, ông có tình cảm và kỷ niệm đặt biệt với NSND Ngô Mạnh Lân không, thưa ông?

- Tôi làm việc với NSND Ngô Mạnh Lân từ lúc còn trẻ, khi chập chững bước vào nghề. Tôi được NSND Ngô Mạnh Lân – là người đi trước tận tình cầm tay chỉ việc khi làm bộ phim đầu tay.

Ông là người nhiệt tình nhưng hết sức nghiêm khắc trong nghề nghiệp, đó là điều may mắn đối với tôi. Trong cách chỉ dẫn công việc, ông không thừa nhận hay chấp nhận những sự hời hợt, thiếu nghiên cứu. Ông rất chú trọng sự chính xác, mạch lạc, tôi không được phép làm tắt bất cứ quy trình nào.

Ông đặt ra những nguyên tắc kinh điển, ai cũng phải qua những bước như vậy một cách thật thấu đáo. Trải qua những bước đó, thế hệ sau mới có thể cất cánh, bay bổng được. Ông luôn rèn giũa một cách làm cơ bản nhất, mang những giá trị cổ điển nhất của nghề nghiệp đề truyền lại cho thế hệ sau.

Ngoài nghiêm khắc, ông cũng rất khích lệ những sách tạo mới mẻ, điều này rất quan trọng. Bởi, một bạn trẻ nào đó được ông thẩm định, ghi nhận, khuyến khích là vô cùng tốt. Ông thẩm định rất tinh tế, cảm nhân được ngay những điều có giá trị nghệ thuật.

Xin cảm ơn ông!