Ông Trump “ra đòn kép” với Trung Quốc: áp thêm thuế 100%, siết xuất khẩu phần mềm

Tổng thống Donald Trump ngày 10/10 thông báo, nước này sẽ áp mức thuế mới 100% lên tất cả hàng hóa nhập khẩu từ Trung Quốc, “bổ sung trên mức thuế hiện hành”, bắt đầu có hiệu lực từ ngày 1/11 tới.

Cùng thời điểm đó, Tổng thống Trump cho biết Mỹ cũng sẽ ban hành kiểm soát xuất khẩu đối với “mọi loại phần mềm trọng yếu”.

Quyết định mới nhất diễn ra chỉ vài giờ sau khi ông Trump đe dọa sẽ áp đặt “mức thuế khổng lồ” đối với hàng nhập từ Trung Quốc, nhằm trả đũa lệnh hạn chế xuất khẩu đất hiếm mà Bắc Kinh mới công bố.

Hiện khoảng 70% nguồn cung đất hiếm toàn cầu hiện đến từ Trung Quốc - các khoáng chất này là thành phần thiết yếu trong các ngành công nghệ cao, như sản xuất ô tô, quốc phòng và chất bán dẫn.

Phát biểu với báo giới trước đó cùng ngày, Tổng thống Mỹ cho biết ông đang xem xét hủy cuộc gặp với Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Hội nghị thượng đỉnh Hợp tác Kinh tế châu Á - Thái Bình Dương (APEC) sắp tới ở Hàn Quốc, do Bắc Kinh vừa đưa ra quy định mới kiểm soát xuất khẩu. Tuy nhiên, không lâu sau ông Trump lại nói cuộc gặp có thể vẫn diễn ra.

Hiện phần lớn các mặt hàng nhập khẩu từ Trung Quốc vào Mỹ đều đang chịu mức thuế cao. Theo phân tích của Wells Fargo Economics và Cục Dự trữ Liên bang New York, mức thuế hiệu dụng trung bình đối với hàng Trung Quốc hiện khoảng 40%, với các mức cụ thể khác nhau: 50% đối với thép và nhôm, và 7,5% với hàng tiêu dùng.

Hồi đầu tháng 4, Tổng thống Trump đã thông báo áp thuế hải quan đối với hàng hóa nhập khẩu từ 185 quốc gia và vùng lãnh thổ, đồng thời tăng thuế đối với hàng hóa Trung Quốc lên 125%. Tính cả mức thuế 20% trước đó được ban hành với lý do Canada, Trung Quốc và Mexico chưa nỗ lực đủ trong việc ngăn chặn buôn lậu fentanyl vào Mỹ, tổng mức thuế đối với hàng hóa Trung Quốc nhập khẩu vào Mỹ đã lên tới 145%.

Tuy nhiên, sau các cuộc đàm phán giữa Mỹ và Trung Quốc vào tháng 5, hai bên đã thống nhất giảm thuế 115% trong thời hạn 90 ngày (bắt đầu từ ngày 12/5), theo đó mức thuế với hàng hóa Trung Quốc nhập khẩu vào Mỹ giảm còn 30%, và mức thuế với hàng hóa Mỹ nhập vào Trung Quốc giảm còn 10%.

Thời hạn đình chiến thuế quan hết hiệu lực vào ngày 12/8, song Tổng thống Trump cho biết ông đã ký sắc lệnh gia hạn việc hoãn tăng thuế thêm 90 ngày nữa.

Trước đó, trong bài đăng trên Truth Social, ông Trump nói rằng Trung Quốc "đã có động thái cực kỳ hung hăng trong thương mại”, khi gửi thông báo rằng kể từ 1/11/2025, nước này sẽ áp dụng quy mô lớn các biện pháp kiểm soát xuất khẩu đối với gần như mọi sản phẩm, “kể cả những sản phẩm không do họ sản xuất".

Ông chủ Nhà Trắng gọi đây là “một kế hoạch được họ chuẩn bị từ nhiều năm trước” và “chưa từng có tiền lệ trong thương mại quốc tế”.

Bộ Thương mại Trung Quốc ngày 9/10 thông báo rằng kể từ ngày 1/12, các tổ chức nước ngoài muốn xuất khẩu sản phẩm có chứa hơn 0,1% đất hiếm có nguồn gốc từ Trung Quốc, hoặc được sản xuất bằng công nghệ khai thác, tinh chế, chế tạo nam châm hoặc tái chế của Trung Quốc, bắt buộc phải có giấy phép xuất khẩu.