Quảng Ngãi triển khai hành động cao điểm chống khai thác IUU

Tháng 5/2025, các cơ quan chức năng của tỉnh Quảng Ngãi đã xử phạt vi phạm hành chính 9 phương tiện với số tiền hơn 93 triệu đồng do vi phạm các quy định trong lĩnh vực thủy sản, đặc biệt là vi phạm khai thác IUU.

Như vậy, từ đầu năm 2025 đến nay, các lực lượng chức năng của tỉnh đã xác minh, xử phạt 22 phương tiện với tổng số tiền trên 334 triệu đồng. Kết quả xử phạt hành vi khai thác IUU được cập nhật đầy đủ vào hệ thống phần mềm theo dõi, quản lý hoạt động xử lý vi phạm hành chính trong lĩnh vực thủy sản.

Toàn tỉnh Quảng Ngãi hiện có hơn 4.900 tàu cá đã đăng ký. Mặc dù tỷ lệ hoàn thành các thủ tục như đăng kiểm, cấp phép và gắn thiết bị giám sát hành trình (VMS) đang tăng, nhưng vẫn chưa đáp ứng yêu cầu tuyệt đối.

Một số tàu cá có chiều dài từ 15 mét trở lên vẫn chưa cập cảng cá chỉ định để bốc dỡ hải sản, khiến sản lượng được giám sát qua cảng còn thấp. Ngoài ra, các hành vi như tàu vượt ranh giới vùng biển, ngắt kết nối VMS, không cập cảng đúng quy định vẫn chưa được xử lý triệt để.

Trong bối cảnh Ủy ban châu Âu (EC) vừa quyết định lùi đợt thanh tra lần thứ 5 sang cuối năm 2025, Việt Nam cần nộp báo cáo tiến độ thực hiện các khuyến nghị trước ngày 15/9/2025. Nếu kết quả được đánh giá là có tiến triển rõ rệt, Đoàn thanh tra EC sẽ sang làm việc tại Việt Nam vào cuối năm nay.

Với quyết tâm góp phần quan trọng vào mục tiêu chung của cả nước trong việc gỡ “thẻ vàng” IUU, giữ vững thị trường châu Âu và nâng cao vị thế ngành thủy sản Việt Nam trên trường quốc tế, Quảng Ngãi đang triển khai cao điểm các hành động chống khai thác IUU, chuẩn bị làm việc với Đoàn thanh tra của EC.

Theo đó, Quảng Ngãi xác định nhiệm vụ ngăn chặn, xử lý tàu cá vi phạm vùng biển nước ngoài là ưu tiên, trọng tâm và cấp bách. Phó Chủ tịch UBND tỉnh Quảng Ngãi Trần Phước Hiền yêu cầu các cơ quan, đơn vị, địa phương nắm chắc các địa bàn trọng điểm, nơi tập trung ngư dân, chủ tàu, môi giới có nguy cơ cao vi phạm vùng biển nước ngoài.

Lập danh sách các đối tượng có nguy cơ cao vi phạm (chủ tàu, ngư dân đã vi phạm, thường xuyên mất kết nối VMS; môi giới đưa tàu cá và ngư dân hoạt động bất hợp pháp ở nước ngoài), đặc biệt tại các xã, phường có tàu cá từng vi phạm vùng biển nước ngoài, như: Phổ Thạnh, Phổ Châu (thị xã Đức Phổ); Bình Chánh, Bình Châu (huyện Bình Sơn) và huyện Lý Sơn.

Giao công an cấp xã chủ trì, phối hợp với các cơ quan chức năng như bộ đội biên phòng, chính quyền cơ sở, đơn vị cung cấp dịch vụ thông tin liên lạc, áp dụng các biện pháp kỹ thuật, nghiệp vụ trinh sát, theo dõi, giám sát, phát hiện, ngăn chặn tàu cá và ngư dân có ý định vi phạm vùng biển nước ngoài ngay tại cộng đồng.

Đối với công tác quản lý đội tàu, cần nghiêm túc thực hiện việc giải bản các tàu cá không có nhu cầu đăng ký, đăng kiểm, nhằm không để các tàu này tham gia hoạt động trái quy định.

Rà soát, yêu cầu các tàu cá đã đăng ký viết biển số, đánh dấu tàu cá đúng quy định. Lập và thường xuyên cập nhật danh sách tàu cá không đủ điều kiện hoạt động, bao gồm 326 tàu cá chưa được cấp phép (hết hạn đăng kiểm, chưa lắp VMS), 202 tàu cá mất kết nối VMS trên 6 tháng, để các cơ quan chức năng theo dõi, kiểm tra.

Tập kết các tàu cá không đủ điều kiện hoạt động tại khu neo đậu tập trung và áp dụng các biện pháp quản lý (niêm yết danh sách tại cộng đồng, niêm phong tàu cá, không để ngư cụ và trang thiết bị trên tàu, giao cá nhân theo dõi, giám sát) nhằm đảm bảo các tàu cá này không tham gia hoạt động.

Đối soát, cập nhật dữ liệu thông tin của từng tàu cá (chủ tàu, số căn cước công dân, địa chỉ, điện thoại liên hệ...) trên cơ sở dữ liệu VNFishbase và VMS, gắn với cơ sở dữ liệu dân cư VNeID.

Bộ Chỉ huy Bộ đội Biên phòng tỉnh tổ chức theo dõi, kiểm soát hoạt động tàu cá trên biển 24/24 giờ qua Hệ thống giám sát tàu cá. Khi phát hiện tàu cá hoạt động gần ranh giới và mất kết nối VMS (cách 10-15 hải lý), cần thông báo, cảnh báo và yêu cầu chủ tàu, thuyền trưởng bật thiết bị VMS, không vượt ranh giới cho phép khai thác. Các trường hợp không chấp hành cảnh báo dẫn đến vi phạm sẽ bị xử phạt vi phạm hành chính hoặc xử lý hình sự.