Rà soát, có bức tranh tổng thể về sức khỏe các chủ thể kinh tế để xây dựng gói hỗ trợ có mục tiêu

Trình bày báo cáo thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế của Quốc hội Vũ Hồng Thanh nêu rõ, bên cạnh nhiều khó khăn, một số điểm sáng, nổi bật trong điều hành kinh tế vĩ mô năm 2021, dự kiến 8/12 chỉ tiêu đạt mục tiêu kế hoạch đề ra; kinh tế vĩ mô ổn định, lạm phát được kiểm soát ở mức thấp, tháng 9/2021 giảm 0,26% so với tháng trước (tăng 0,74% so với cùng kỳ năm trước), bình quân 9 tháng tăng 0,88%; CPI bình quân 9 tháng tăng 1,82%, cả năm ước tăng dưới 4%, đạt mục tiêu đề ra.

Thu ngân sách nhà nước (NSNN) ước vượt dự toán, bội chi NSNN trong phạm vi dự toán (4%), cơ bản bảo đảm nguồn lực cho công tác phòng, chống dịch bệnh và thực hiện các nhiệm vụ cấp bách khác; huy động vốn đầu tư toàn xã hội cả năm ước tăng 4,2%, khoảng 35% GDP. Công tác điều hành chính sách tiền tệ chủ động, linh hoạt, mặt bằng lãi suất giảm, tăng trưởng tín dụng đạt 7,39% (cùng thời điểm năm 2020 tăng 4,99%), dự kiến cả năm tăng khoảng 12%, hỗ trợ tích cực cho tăng trưởng kinh tế; tổng mức huy động vốn trên thị trường chứng khoán cho nền kinh tế tăng 12%; số lượng các dự án FDI quy mô lớn (trên 50 triệu USD) vẫn duy trì tăng. Ngành công nghiệp chế biến, chế tạo tiếp tục là động lực tăng trưởng của toàn nền kinh tế (9 tháng tăng 6,05%)…

Xuất, nhập khẩu hàng hóa trong 9 tháng đầu năm giữ mức tăng trưởng cao, tổng kim ngạch xuất, nhập khẩu ước đạt khoảng 483,17 tỷ USD, tăng khoảng 24,4% so với cùng kỳ năm trước, trong đó xuất khẩu tăng 18,8%; nhập khẩu tăng 30,5%. Các sản phẩm chủ lực ngành nông, lâm nghiệp, thủy sản đều tăng; nông nghiệp tiếp tục đóng vai trò bệ đỡ của nền kinh tế trong khó khăn...

Để nhìn nhận đầy đủ, toàn diện hơn tình hình phát triển kinh tế - xã hội năm 2021, Ủy ban Kinh tế đề nghị Chính phủ quan tâm, đánh giá kỹ hơn một số vấn đề. Trong đó, đánh giá rõ hơn kết quả, tỷ lệ giải ngân các gói hỗ trợ cho người dân và tổ chức, cá nhân sản xuất, kinh doanh bị ảnh hưởng tiêu cực bởi dịch Covid-19. Một số chính sách được giải ngân với tỷ lệ cao, một số chính sách chưa tương xứng với tính chất phức tạp, dài hạn và quy mô tác động lớn của đại dịch, còn khó khăn trong điều kiện tiếp cận, tỷ lệ giải ngân một số gói hỗ trợ đạt thấp, việc thực hiện các chính sách an sinh xã hội cho người lao động còn nhiều hạn chế, bất cập và chưa kịp thời với một số đối tượng; các chính sách được ban hành chủ yếu là các giải pháp giải cứu ngắn hạn mang tính ứng phó trước mắt, có thời hạn áp dụng hạn chế.

Ủy ban Kinh tế của Quốc hội cũng nhận định, chiến lược ứng phó dịch bệnh gắn với hỗ trợ, thúc đẩy phục hồi và phát triển kinh tế ở cấp độ quốc gia và địa phương còn hạn chế; chưa chuẩn bị đầy đủ cho kịch bản dịch bùng phát nhanh, quy mô lớn; chưa xây dựng được bộ tiêu chí, điều kiện thống nhất về làm việc, sản xuất, kinh doanh an toàn và kế hoạch phục hồi kinh tế mang tính tổng thể… Đề nghị Chính phủ phân tích, đánh giá làm rõ hơn nguyên nhân các chỉ tiêu không đạt, đặc biệt với chỉ tiêu đóng góp của năng suất các nhân tố tổng hợp (TFP) vào tăng trưởng GDP cả năm ước đạt khoảng 32%, thấp hơn nhiều so với mục tiêu đề ra từ 45-47%.

Đồng thời, về vấn đề giải ngân vốn đầu tư công, đẩy nhanh tiến độ các dự án đầu tư quan trọng quốc gia trong những tháng còn lại của năm 2021.  Ủy ban Kinh tế đề nghị Chính phủ bổ sung thống kê, cập nhật số lượng doanh nghiệp rút lui khỏi thị trường theo ngành, lĩnh vực, số liệu về doanh nghiệp rời bỏ thị trường theo quy mô doanh nghiệp, nhất là doanh nghiệp quy mô nhỏ và vừa, số liệu về tiền thuế nộp ngân sách nhà nước của các doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh để có được bức tranh tổng thể về sức khỏe của các chủ thể kinh tế, làm căn cứ xây dựng các gói hỗ trợ có mục tiêu, địa chỉ rõ ràng…