Triển khai các gói hỗ trợ cho đối tượng ảnh hưởng bởi Covid-19 còn chậm

Trình bày Báo cáo tại phiên họp, Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng cho biết, trong 5 tháng đầu năm, mặc dù còn nhiều khó khăn, tình hình kinh tế - xã hội 5 tháng đầu năm 2021 tiếp tục chuyển biến tích cực, nổi bật là: Kinh tế vĩ mô ổn định, lạm phát được kiểm soát. Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) tháng 5 tăng 0,16% so với tháng trước, bình quân 5 tháng tăng 1,29%, là mức thấp nhất kể từ năm 2016, tạo dư địa trong điều hành giá trong mục tiêu dưới 4% đã đề ra.

Thu ngân sách Nhà nước (NSNN) 5 tháng đạt 49,7% dự toán, tăng 15,2% so với cùng kỳ năm 2020. Kim ngạch xuất, nhập khẩu có tốc độ tăng cao, 5 tháng ước tăng 33,5% so với cùng kỳ năm 2020.

Trong bối cảnh đại dịch Covid-19, Việt Nam là quốc gia duy nhất trên thế giới được cả 3 tổ chức xếp hạng tín nhiệm quốc tế (Moody’s, S&P và Fitch) đồng loạt nâng điểm triển vọng lên “Tích cực”.

Sản xuất công nghiệp tiếp tục hồi phục và đạt kết quả tích cực, chỉ số sản xuất toàn ngành công nghiệp (IIP) 5 tháng tăng 9,9%, trong đó ngành chế biến, chế tạo tăng 12,6%. Tổng mức bán lẻ hàng hóa và doanh thu dịch vụ tiêu dùng tăng 7,6%.

Dự báo tình hình thực hiện một số chỉ tiêu 6 tháng đầu năm 2021, Bộ trưởng Nguyễn Chí Dũng cho biết kinh tế vĩ mô và các cân đối lớn của nền kinh tế tiếp tục được duy trì ổn định; lạm phát được kiểm soát; thị trường tiền tệ, ngoại hối ổn định, cơ cấu tín dụng chuyển dịch theo hướng tích cực. Quy mô tổng sản phẩm trong nước (GDP) 6 tháng đạt gần 4 triệu tỷ đồng; tốc độ tăng GDP dự báo đạt khoảng 5,8%, thấp hơn 0,42 điểm phần trăm so với mục tiêu kịch bản đề ra tại Nghị quyết số 01/NQ-CP của Chính phủ (tăng 6,22%) và thấp hơn 0,12 điểm phần trăm so với mục tiêu kịch bản Chính phủ cập nhật lại tại thời điểm quý I/2021 (tăng 5,92%).

Thu NSNN ước đạt 55,5% dự toán, tăng 10,9% so với cùng kỳ năm 2020, xấp xỉ so với mức thực hiện cùng kỳ năm 2019. Chi NSNN ước đạt 43% dự toán; giải ngân vốn đầu tư công ước đạt 34,15% kế hoạch (cùng kỳ năm 2020 đạt 34,85%).

Thảo luận về nội dung này, các thành viên Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho rằng, trong điều kiện khó khăn do dịch Covid-19, chỉ số tăng trưởng 5,8% trong 6 tháng là nỗ lực lớn của cả hệ thống chính trị, trong đó có vai trò đóng góp rất lớn của người dân và cộng đồng doanh nghiệp. Nhờ đó mà ổn định kinh tế vĩ mô, lạm phát, và thanh khoản được đảm bảo.

Đồng quan điểm về việc phải đảm bảo được giữ ổn định kinh tế vĩ mô, tuy nhiên, môi trường đầu tư kinh doanh cần được giám sát tốt, bởi có như vậy sau dịch bệnh thì phát triển kinh tế mới duy, nếu không sẽ trì trệ.

Đề cập đến các nhiệm vụ, giải pháp chủ yếu cần tập trung chỉ đạo thực hiện trong những tháng cuối năm 2021, Bộ trưởng Nguyễn Chí Dũng cho hay để hoàn thành cao nhất các mục tiêu Quốc hội đã giao, Chính phủ chỉ đạo các cấp, các ngành tập trung thực hiện quyết liệt, hiệu quả các nhiệm vụ, giải pháp đã đề ra, trong đó tiếp tục chuyển nhanh tư duy, nhận thức, phương thức chỉ đạo, điều hành theo hướng bám sát thực tiễn, nắm chắc tình hình để có quyết sách kịp thời, chính xác, hiệu quả. Tiếp tục kiên định thực hiện hiệu quả "mục tiêu kép", vừa quyết liệt phòng, chống dịch bệnh hiệu quả, bảo vệ sức khỏe nhân dân, vừa đẩy mạnh phát triển kinh tế - xã hội...

Tán thành với nhận định trong Báo cáo của Chính phủ, cơ qua thẩm tra là Ủy ban Kinh tế của Quốc hội khẳng định, dù  dịch Covid-19 tiếp tục diễn biến phức tạp nhưng Chính phủ đã ban hành kịp thời nhiều chính sách, biện pháp với mục tiêu hàng đầu là chăm lo, bảo vệ sức khỏe và tính mạng của Nhân dân; duy trì, ổn định các hoạt động sản xuất kinh doanh, không để đứt gãy chuỗi cung ứng; ổn định việc làm, hỗ trợ người dân, người lao động và các doanh nghiệp khó khăn; bảo đảm an sinh và phúc lợi xã hội. Chính vì vậy, tình hình kinh tế-xã hội đất nước có nhiều chuyển biến tích cực.

Với tinh thần “chống dịch như chống giặc”, hướng tới triển khai chiến lược vaccine, tạo miễn dịch cộng đồng, Chính phủ đã thành lập Quỹ vaccine phòng, chống Covid-19 và nhận được sự ủng hộ thiết thực của nhân dân, các doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân trong và ngoài nước.

Tuy nhiên, theo Chủ nhiệm Uỷ ban Kinh tế của Quốc hội Vũ Hồng Thanh, dịch Covid-19 là thách thức lớn chưa từng có, nhưng nước ta đã kiềm chế sự lây lan và giữ vững tăng trưởng kinh tế, là số ít trong các quốc gia có được tăng trưởng dương. Song điều được nhiều đại biểu băn khoăn chính là chính sách hỗ trợ người lao động, doanh nghiệp và các đối tượng bị ảnh hưởng bởi dịch Covid-19 đang triển khai rất chậm trong khi điều này góp phần động viên tinh thần và sự tin tưởng của người dân, doanh nghiệp.

Cụ thể, tính đến ngày 27/5, gói hỗ trợ tiền mặt thực hiện được khoảng 13.100 tỷ đồng/35.880 tỷ đồng, tương ứng với 36,5% quy mô gói hỗ trợ. Gói hỗ trợ người sử dụng lao động vay trả lương ngừng việc thông qua chính sách cho vay của Ngân hàng Chính sách xã hội với quy mô 16.000 tỷ đồng đã giải ngân cho 245 người sử dụng lao động vay để trả lương ngừng việc cho 11.276 người lao động với số tiền 41,8 tỷ đồng, tương ứng với 0,26% quy mô gói hỗ trợ…

Theo Chủ nhiệm Vũ Hồng Thanh, các gói hỗ trợ chưa tiếp cận được nhiều nhóm đối tượng dễ bị tổn thương và khó khăn, đặc biệt là người lao động trong khu vực phi chính thức, công nhân và các hộ kinh doanh, doanh nghiệp nhỏ, siêu nhỏ, do vậy cần được đánh giá kỹ hơn trong báo cáo của Chính phủ.

Phó Chủ nhiệm Ủy ban Tài chính ngân sách của Quốc hội Đinh Văn Nhã cũng cho rằng, việc thực hiện một số chính sách chi ngân sách cho công tác phòng, chống dịch Covid-19 chưa đạt kết quả như dự kiến. Do chưa dự báo được đầy đủ tác động của đại dịch Covid-19 trên từng địa bàn nên việc xác nhận đối tượng là người lao động không có giao kết hợp đồng lao động bị mất việc làm để được nhận hỗ trợ gặp nhiều khó khăn, dẫn đến giảm cả đối tượng và số tiền trợ cấp.

Phó Chủ tịch Quốc hội Đỗ Bá Tỵ nhận định, gói hỗ trợ 62.000 tỷ đồng là quan trọng, nguồn lực lớn tuy nhiên chưa đạt mục tiêu, có cái chỉ đạt 0,26% quy mô hỗ trợ. Do đó cần đánh giá rõ thêm nguyên nhân khác quan, chủ quan và hướng tới sẽ xử lý như thế nào.

Trước thực tế trên, các ý kiến trong Thường vụ Quốc hội đề nghị cần rà soát lại vì ngoài những chính sách đang hỗ trợ thì còn đang có những chương trình liên quan đến phòng, chống Covid-19 nên phải tính toán để các đối tượng khó khăn bị thiệt hại được hỗ trợ kịp thời.