Xu hướng mua sắm Tết 2026: Người tiêu dùng chuộng sản phẩm an toàn, chất lượng

Người tiêu dùng chi tiêu có chọn lọc

Khảo sát thực tế cho thấy, thực phẩm ngày Tết vẫn là nhóm hàng thiết yếu, nhưng cách mua, cách chọn và cách sử dụng đã thay đổi đáng kể. Người tiêu dùng không còn ưu tiên tích trữ nhiều như trước, mà hướng tới việc mua vừa đủ, bảo đảm chất lượng và phù hợp với nhu cầu sinh hoạt thực tế trong những ngày nghỉ Tết.

Sự thay đổi này là kết quả tích lũy của nhiều năm điều chỉnh hành vi tiêu dùng. Trong bối cảnh thông tin về an toàn thực phẩm được quan tâm rộng rãi, người mua sẵn sàng chi tiêu có chọn lọc hơn, nhưng không chấp nhận đánh đổi chất lượng chỉ để có hình thức bắt mắt.

Ghi nhận tại các hệ thống phân phối hiện đại, siêu thị, cửa hàng tiện ích cho thấy, giỏ quà tết truyền thống vẫn hiện diện trên thị trường, nhưng quy mô và giá trị trung bình đã thu hẹp. Thay vì những hộp quà lớn, nhiều người tiêu dùng chọn mua từng sản phẩm riêng lẻ, phù hợp với nhu cầu sử dụng thực tế của gia đình trong dịp Tết.

Các loại thực phẩm quen thuộc như bánh mứt truyền thống, thịt chế biến, thực phẩm khô và gia vị đặc trưng ngày Tết vẫn giữ vai trò chủ đạo, song tiêu chí lựa chọn đã thay đổi. Người mua quan tâm nhiều hơn đến nguồn gốc nguyên liệu, sản phẩm có thông tin minh bạch về vùng nguyên liệu, hạn sử dụng, điều kiện bảo quản, quy trình sản xuất và chứng nhận an toàn thay vì chỉ chú ý đến thương hiệu, hình thức bao bì.

Theo số liệu của Hiệp hội Các nhà bán lẻ Việt Nam, chi tiêu dịp Tết đóng góp khoảng 25 - 30% tổng doanh thu bán lẻ cả năm; trong đó, riêng ngành hàng tiêu dùng nhanh chiếm khoảng 20% doanh thu năm chỉ trong dịp Tết; hơn 70% hộ gia đình vẫn duy trì chi tiêu mạnh cho các nhu cầu thiết yếu như thực phẩm, đồ uống và quà biếu. Điều này chứng tỏ dịp Tết vẫn là “mùa vàng” của ngành bán lẻ, nhất là tại các đô thị lớn.

Xu hướng “ăn Tết gọn nhẹ” cũng thể hiện rõ qua việc ưu tiên các sản phẩm đóng gói nhỏ, dễ bảo quản, dễ chế biến. Điều này được nhận định là phù hợp với nhịp sống đô thị; đồng thời giúp giảm lãng phí thực phẩm sau Tết.

Cốt lõi là kiểm soát chất lượng và minh bạch thông tin sản phẩm

Trước sự thay đổi của thị trường, nhiều DN thực phẩm đã điều chỉnh chiến lược kinh doanh dịp Tết. Thay vì đầu tư quá nhiều vào thiết kế bao bì cầu kỳ, DN chuyển sang chú trọng kiểm soát chất lượng, an toàn vệ sinh thực phẩm và minh bạch thông tin sản phẩm.

Việc công khai nguồn gốc, vùng nguyên liệu và quy trình sản xuất không còn là yếu tố phụ trợ, mà trở thành điều kiện cần để chinh phục người tiêu dùng. Nhiều DN coi đây là cơ hội tái định vị thương hiệu, xây dựng niềm tin dài hạn thay vì chỉ chạy theo doanh số ngắn hạn trong dịp Tết.

Đơn cử, tại TP Hà Nội, triển khai các chương trình bình ổn thị trường, đặc biệt là bình ổn thị trường dịp cuối năm và Tết, TP đã chủ động chuẩn bị nguồn hàng lớn phục vụ người dân, triển khai các chương trình kích cầu nhằm bảo đảm nguồn cung và ổn định giá cả.

Các DN sản xuất và bán lẻ đều coi minh bạch thông tin sản phẩm là yếu tố cạnh tranh cốt lõi. Việc công khai vùng nguyên liệu, quy trình sản xuất, chứng nhận an toàn thực phẩm không còn là hoạt động truyền thông, mà trở thành điều kiện cần để giữ thị phần. Hầu hết DN đã đầu tư hệ thống truy xuất nguồn gốc bằng mã QR, cho phép khách hàng, người dùng kiểm tra toàn bộ chuỗi cung ứng trước khi quyết định mua.

Báo cáo mới đây của Metric cho thấy, nhu cầu mua sắm dịp Tết năm nay dự kiến tăng hơn 72% so với mức trung bình năm, trong đó, nhóm thực phẩm đồ ngọt tăng gấp đôi, bia và nước giải khát tăng gấp 3 lần. Riêng tại Hà Nội và TP Hồ Chí Minh, nhu cầu hàng thiết yếu được dự báo tăng khoảng 30% so với các năm trước. Trước sức mua tăng cao, nhiều DN đã chủ động bố trí hàng chục nghìn tỷ đồng để dự trữ hàng hóa trong hai tháng cao điểm Tết.

Tại Hà Nội, theo số liệu của Sở Công Thương Hà Nội, kế hoạch cung ứng hàng hóa được xây dựng trên cơ sở nhu cầu của 3 tháng trước, trong và sau Tết. Dự kiến, nhu cầu tiêu thụ trong dịp Tết gồm khoảng 301.000 tấn gạo, 60.000 tấn thịt lợn, 20.000 tấn thịt gia cầm, 401 triệu quả trứng, 334.000 tấn rau củ và hơn 16.000 tấn thủy, hải sản.