Youn Yuh Jung thắng giải Oscar 2021: Chiến thắng quan trọng với người châu Á

Nữ diễn viên 74 tuổi Youn Yuh Jung của Hàn Quốc đã được vinh danh là Nữ diễn viên phụ xuất sắc nhất tại Oscar 2021, cho vai diễn trong bộ phim Minari nói về cuộc sống của một gia đình gốc Á nhập cư tại Mỹ. Phát biểu nhận giải, Youn Yuh Jung đùa rằng bà "tha thứ" cho những ai đã phát âm sai tên của bà.

Chiến thắng của Youn Yuh Jung là hoàn toàn xứng đáng, đồng thời đánh dấu một thắng lợi hiếm hoi của các diễn viên châu Á tại giải Oscar danh giá. Kể từ giải Nữ diễn viên phụ xuất sắc nhất năm 1958 của Miyoshi Umeki trong phim Sayonara đến chiến thắng của Youn Yuh Jung năm 2021, các diễn viên Đông Á chỉ được đề cử 6 lần tại Oscar. Giải Oscar được cho là một ví dụ rõ ràng về thiếu sót của ngành điện ảnh trong việc công nhận các nghệ sĩ châu Á.

Những ngôi sao huyền thoại như Toshiro Mifune, Chisu Ryu và Tatsuya Nakadai đã có sự nghiệp lâu dài và nổi bật, nhưng hầu như không được các chương trình trao giải công nhận. Trương Mạn Ngọc và Củng Lợi được cho là một trong những nữ diễn viên vĩ đại nhất còn sống trong thập niên 80 - 90 và cũng liên tục bị Viện hàn lâm bỏ qua.

Mặc dù các đề cử Oscar cho những diễn viên nói tiếng nước ngoài là một điều hiếm gặp, và đặc biệt hiếm có đối với các diễn viên châu Á, nhưng không có nghĩa Viện Hàn lâm không công nhận các bộ phim châu Á hay các bộ phim có sự tham gia của các diễn viên châu Á. Mới năm ngoái, Parasite của đạo diễn người Hàn Quốc Bong Joon Ho đã làm nên lịch sử tại Oscar với tư cách là bộ phim nói tiếng nước ngoài đầu tiên giành giải Phim hay nhất và Đạo diễn xuất sắc nhất.

Tuy nhiên, Viện Hàn lâm được cho dường như có một "điểm mù" khi đề cập đến các diễn viên châu Á. Mặc dù giành được giải Diễn xuất xuất sắc nhất tại Screen Actors Guild Awards, Parasite đã không nhận được một đề cử diễn xuất nào tại lễ trao giải Oscar 2020. Một tác phẩm chiến thắng Phim hay nhất khác từ Đông Á - The Last Emperor năm 1987 - cũng vậy. Dàn diễn viên của cả 2 bộ phim này chủ yếu là người châu Á.

Giờ đây, chỉ trong vòng chưa đầy 12 tháng sau khi một bộ phim Hàn Quốc đã giành giải Đạo diễn và Hình ảnh xuất sắc nhất, một phụ nữ gốc Hoa tiếp tục được vinh danh là Đạo diễn xuất sắc nhất tại Oscar - Chloe Zhao với bộ phim Nomadland - cùng một phụ nữ Hàn Quốc đã giành được giải diễn xuất. Steven Yeun, thủ vai nam chính trong Minari, cũng là diễn viên gốc Á đầu tiên được đề cử giải Nam diễn viên chính xuất sắc nhất trong lịch sử 93 năm của Oscar.

Các nhà phê bình tin rằng, chiến thắng của Youn Yuh Jung có thể là bước đệm để mang đến cơ hội lớn cho các diễn viên châu Á để được đánh giá cao hơn trong tương lai. Cùng với đó, giữa bối cảnh phong trào chống phân biệt chủng tộc với người châu Á, gốc Á #StopAsianHate đang dậy sóng trên toàn thế giới, những chiến thắng điện ảnh như vậy được cho càng trở nên ý nghĩa và quan trọng, xét về mức độ hiển thị.

Các diễn viên như Henry Golding, Amy Tan và Awkwafina đang có những vai diễn điện ảnh và truyền hình lớn. Những bộ phim như phim hài lãng mạn Crazy Rich Asians năm 2018 và bộ phim hoạt hình Disney Raya and the Last Dragon đều đã đạt thành công vang dội, phần nào chứng tỏ khán giả quan tâm đến những câu chuyện liên quan đến các nhân vật và văn hóa châu Á.

Đáng chú ý nhất là việc Marvel Studios - "gã khổng lồ" sản xuất phim thương mại hiện đại gần đây đã tung ra trailer cho Shang-Chi và Huyền thoại Thập nhẫn, đánh dấu bộ phim siêu anh hùng đầu tiên của hãng này với sự tham gia của dàn diễn viên chủ yếu là châu Á, cùng một siêu anh hùng châu Á được khắc họa.

Một nghiên cứu năm 2013 của Thư viện Y khoa Quốc gia và Viện Y tế Quốc gia Hoa Kỳ đã cho thấy, khi con người nhìn thấy những diễn viên trông giống mình trên màn ảnh được miêu tả tích cực, điều đó sẽ cải thiện lòng tự trọng, giảm bớt bất an và khuyến khích người xem học hỏi để làm phẩm chất được mô tả trở nên nổi bật hơn.

Một vài giải thưởng điện ảnh như Oscar cõ lẽ là chưa đủ để xoay chuyển làn sóng bạo lực chống lại người châu Á và gốc Á gần đây, nhưng được hy vọng sẽ là lối nhỏ để đi đến mục tiêu lớn là cải thiện nhận thức của công chúng, mang lại sự nhìn nhận công bằng hơn với người châu Á vốn đã chịu nhiều tiêu cực trong đại dịch Covid-19.