Chi gần 1.700 tỷ đồng khôi phục dịch vụ tư vấn cho Metro Số 1

Theo đó, Quyết định phê duyệt mức dự toán nêu trên được Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh Phan Văn Mãi ký ngày 6/4, sau nhiều bước rà soát, bổ sung, thẩm định từ chủ đầu tư và các cơ quan chuyên ngành. Ban quản lý đường sắt đô thị (MAUR - chủ đầu tư) cùng các bên lập, thẩm tra dự toán chịu trách nhiệm về tính chính xác ở nội dung, số liệu trong hồ sơ trình duyệt.

Chủ tịch UBND TP Hồ Chí Minh yêu cầu, MAUR khẩn trương xây dựng kế hoạch và triển khai các bước tiếp theo khi dự toán chi phí tư vấn chung của tuyến metro được duyệt, để dự án không bị ảnh hưởng tiến độ. Chủ đầu tư cũng cần ràng buộc các điều khoản trong hợp đồng về giá trị thanh toán chính thức cho nhà thầu sẽ căn cứ theo kết quả kiểm toán, quyết toán từ các cơ quan chuyên ngành. Mức dự toán trên sẽ không làm căn cứ để trực tiếp thanh toán.

Dự toán phát sinh là cơ sở để quản lý chi phí tyến Metro Số 1 trong quá trình thực hiện. Do vậy lãnh đạo TP Hồ Chí Minh yêu cầu chủ đầu tư căn cứ từ yêu cầu kỹ thuật của dự án, phạm vi công việc, tình hình thực hiện, chế độ chính sách... để lựa chọn nhà thầu, thương thảo, ký hợp đồng, nghiệm thu, thanh toán...

Trước đó, đầu tháng 7/2021, Metro Số 1 bị dừng nhiều dịch vụ tư vấn cho dự án vì phụ lục hợp đồng số 19 gồm nhiều công việc chính như tư vấn; đào tạo lái tàu, nhân viên điều độ, trưởng ga; lắp đặt hệ thống công nghệ thông tin thuộc gói thầu CP4...

Theo đó, liên danh NJPT thông báo sẽ tạm dừng làm việc tại văn phòng, ngoại trừ các nhân viên thực hiện quy trình nội bộ; ngưng trao đổi thông tin qua văn bản hoặc thư điện tử với chủ đầu tư cùng các nhà thầu dự án. Giám đốc và quản lý dự án của NJPT cũng từ chối ký các hồ sơ liên quan dự án từ ngày 2/7/2021.

Song phía tư vấn cho biết vẫn duy trì một số công việc như trao đổi thông tin, song "không chính thức" (bằng điện thoại, trao đổi điện tử). Một số dịch vụ khác cũng tiếp tục như giám sát trên công trường, ký xác nhận hồ sơ nghiệm thu; đưa ra chỉ đạo không chính thức đến các nhà thầu trên công trường...

Đến tháng 2/2022, Sở Giao thông Vận tải (GTVT) TP Hồ Chí Minh báo cáo UBND TP Hồ Chí Minh về dự toán phát sinh chi phí tư vấn chung Metro Số 1 để sớm ký kết phụ lục hợp đồng, khôi phục các dịch vụ tư vấn cho dự án.

Dự toán phát sinh chi phí tư vấn chung dự án có giá trị rất lớn, liên quan nhiều lĩnh vực thuộc chức năng của nhiều sở, ngành. Để đảm bảo quản lý chặt chi phí của dự án, Sở GTVT kiến nghị UBND TP Hồ Chí Minh chỉ đạo MAUR căn cứ yêu cầu kỹ thuật, phạm vi công trình, đơn giá (tại thời điểm thực hiện), các chế độ chính sách và những nội dung khác có liên quan để lựa chọn nhà thầu, thương thảo, ký hợp đồng, nghiệm thu, thanh toán bảo đảm đúng quy định, tránh thất thoát.

Bên cạnh đó, MAUR cần xây dựng kế hoạch, triển khai các bước tiếp theo đúng quy định để không ảnh hưởng tiến độ triển khai dự án, tránh phát sinh khiếu kiện...

Dự án sau đó gặp nhiều vướng mắc, phải điều chỉnh thời gian hoàn thành đến cuối năm 2021. Điều này dẫn đến hợp đồng tư vấn chung phát sinh nhiều công việc khiến dự án phải bổ sung thêm 19 phụ lục hợp đồng. Trong đó, 18 hợp đồng đã ký, riêng phụ lục số 19 từ tháng 4/2017 đến nay chưa xong. Hợp đồng này có tổng giá trị dự kiến hơn 1.700 tỷ đồng.

Theo MAUR, giai đoạn 2017 - 2018 và từ năm 2019 đến nay, quá trình đàm phán với liên danh NJPT đã trải qua 31 đợt. Phụ lục hợp đồng số 19 chưa được ký đã ảnh hưởng lớn đến điều hành dự án và liên danh NJPT do chưa có chi phí để thanh toán cho đơn vị này. Việc thiếu kinh phí cũng làm chậm trễ quá trình đào tạo học viên lái metro, nhân viên điều độ và trưởng ga tuyến metro này.

Là dự án đường sắt đô thị đầu tiên ở TP Hồ Chí Minh, Metro Số 1 có tổng mức đầu tư hơn 43.700 tỷ đồng. Toàn tuyến dài gần 20 km từ Bến Thành (quận 1) đến depot Long Bình (TP Thủ Đức), gồm 3 ga ngầm và 11 ga trên cao.

Đến nay, dự án Metro Số 1 đã đạt gần 90% tổng khối lượng và dự kiến vận hành thương mại vào năm 2023.