Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng: Phân quyền mạnh hơn cho Hà Nội trong Luật Thủ đô

Tạo hành lang pháp lý để Thủ đô phát huy vai trò dẫn dắt

Phát biểu tại phiên họp chuyên đề xây dựng pháp luật tháng 2/2026 của Chính phủ, Ủy viên Trung ương Đảng, Phó Bí thư Thành ủy, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng trân trọng cảm ơn Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính, các Phó Thủ tướng và thành viên Chính phủ đã quan tâm, cho ý kiến sớm và kỹ lưỡng đối với Dự án Luật Thủ đô (sửa đổi).

Nhân dịp này, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng cũng bày tỏ sự cảm ơn đối với lãnh đạo Chính phủ, các ban, bộ, ngành Trung ương, đặc biệt là Bộ Tư pháp đã đồng hành, hỗ trợ TP trong quá trình xây dựng dự án Luật. Theo Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng, sự phối hợp chặt chẽ này thể hiện trách nhiệm và sự quan tâm đặc biệt đối với Thủ đô, nhằm tạo điều kiện để Hà Nội có đủ không gian pháp lý, công cụ quản lý và thẩm quyền cần thiết để phát huy vai trò trung tâm dẫn dắt, lan tỏa phát triển của Vùng Thủ đô và cả nước.

Trong quá trình xây dựng dự thảo Luật, Bộ Tư pháp và TP Hà Nội đã nghiên cứu, giải trình, tiếp thu đầy đủ, cầu thị các ý kiến góp ý từ cơ quan, tổ chức, chuyên gia và đặc biệt là các thành viên Chính phủ. Việc chỉnh lý dự thảo được thực hiện theo định hướng chỉ đạo xuyên suốt là trao quyền mạnh hơn, phân cấp và phân quyền toàn diện hơn, đồng thời bảo đảm trách nhiệm giải trình rõ ràng, đúng tinh thần “Hà Nội quyết - Hà Nội làm - Hà Nội chịu trách nhiệm”.

Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng cho biết, TP mong muốn sau phiên họp, Chính phủ sớm có kết luận để hoàn thiện hồ sơ trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội, kịp thời đưa Dự án Luật Thủ đô (sửa đổi) vào chương trình kỳ họp thứ nhất Quốc hội khóa XVI.

Đánh giá cao sự phối hợp của Bộ Tư pháp và các bộ, ngành Trung ương trong thời gian ngắn nhưng với khối lượng công việc lớn, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng nhấn mạnh dự thảo Luật đã thể hiện tinh thần đổi mới mạnh mẽ, đặc biệt ở các nội dung phân cấp, phân quyền sâu hơn cho Hà Nội.

Theo Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng, trong các buổi làm việc với TP, Tổng Bí thư Tô Lâm đã nhấn mạnh Hà Nội không chỉ là trung tâm kinh tế lớn mà còn phải giữ vai trò dẫn dắt sự phát triển của cả nước. Trên cơ sở đó, song song với việc xây dựng Luật Thủ đô, TP đang triển khai Quy hoạch Thủ đô với tầm nhìn 100 năm, đồng thời cụ thể hóa các nghị quyết chiến lược của Trung ương.

Phân quyền để tháo gỡ điểm nghẽn và thúc đẩy phát triển

Từ định hướng phát triển dài hạn, Hà Nội đặt mục tiêu tiên phong trong nhiều lĩnh vực như kinh tế, văn hóa, giáo dục, y tế và phát triển đô thị. Vì vậy, TP Hà Nội đề nghị được trao cơ chế chủ động hơn trong ban hành các quy định để triển khai thí điểm những mô hình mới, đặc biệt là các mô hình chưa được quy định cụ thể trong hệ thống pháp luật hiện hành.

Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng dẫn ví dụ về mô hình “đô thị trong đô thị” đang được nghiên cứu trong quy hoạch dài hạn của TP. Mô hình này hướng tới phát triển đồng bộ nhà ở xã hội, nhà ở thương mại, nhà ở công vụ cùng các thiết chế an sinh và tạo sinh kế cho người dân. Tuy nhiên, theo quy định hiện hành của Luật Xây dựng và các luật liên quan, chưa có cơ sở pháp lý rõ ràng để triển khai.

Theo Chủ tịch UBND TP Vũ Đại Thắng, nếu Hà Nội được trao quyền chủ động ban hành các quy định phù hợp, TP sẽ có điều kiện triển khai thí điểm mô hình; khi thực tiễn chứng minh hiệu quả, có thể nhân rộng ra các địa phương khác.

Đối với các lĩnh vực văn hóa, y tế và giáo dục, TP bám sát tinh thần các nghị quyết của Trung ương về đổi mới quản lý và tăng cường tự chủ. Hà Nội đề xuất phân cấp mạnh hơn, đặc biệt trong giáo dục đại học và y tế, nhằm thực hiện hiệu quả chủ trương tự chủ, nâng cao chất lượng dịch vụ công và đáp ứng tốt hơn nhu cầu của người dân.

Luật Thủ đô (sửa đổi) cũng được kỳ vọng trở thành cơ sở pháp lý quan trọng để Hà Nội xử lý căn bản những vấn đề tồn tại lâu nay. Trong đó có năm điểm nghẽn lớn gồm ùn tắc giao thông, úng ngập, trật tự đô thị, ô nhiễm môi trường và an toàn thực phẩm. Bên cạnh đó, Luật sẽ tạo điều kiện để TP đẩy mạnh tái thiết, chỉnh trang khu phố cổ và khu nội đô lịch sử; thực hiện giãn dân khỏi các khu vực quá tải, qua đó từng bước nâng cao chất lượng sống của người dân Thủ đô.

Về tiến trình trình Dự án Luật Thủ đô ra Quốc hội, Chủ tịch UBND TP Hà Nội đề nghị Chính phủ tiếp tục quan tâm, các bộ, cơ quan thuộc Chính phủ tiếp tục ủng hộ mạnh mẽ khi dự án Luật được trình Ủy ban Thường vụ Quốc hội và Quốc hội. Đồng thời, các cơ quan phối hợp chặt chẽ với Bộ Tư pháp và TP trong quá trình tiếp thu, giải trình các nội dung của dự thảo nhằm tạo sự đồng thuận cao, thuận lợi cho việc thông qua Luật.

TP Hà Nội bày tỏ kỳ vọng, với sự quan tâm chỉ đạo của Chính phủ cùng sự phối hợp của các bộ, ban, ngành Trung ương, Luật Thủ đô (sửa đổi) sẽ tiếp tục được hoàn thiện với các quy định thực sự khả thi, đáp ứng yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.

Đặc biệt, Luật Thủ đô mới được kỳ vọng sẽ thiết lập các cơ chế, chính sách đặc thù với mức độ phân quyền mạnh mẽ, toàn diện trên nhiều lĩnh vực, giúp Hà Nội có công cụ pháp lý hiện đại, ổn định và vượt trội để triển khai Quy hoạch tổng thể Thủ đô, khai mở các động lực tăng trưởng mới, hướng tới mục tiêu tăng trưởng liên tục hai con số theo Nghị quyết của Bộ Chính trị về xây dựng và phát triển Thủ đô Hà Nội trong kỷ nguyên mới.

Ngoài ra, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng bày tỏ mong muốn tiếp tục nhận được sự ủng hộ của Chính phủ và các bộ, ngành Trung ương để Luật Thủ đô (sửa đổi) sớm được Quốc hội thông qua, qua đó tạo hành lang pháp lý vững chắc cho Hà Nội phát triển nhanh, bền vững và thực hiện hiệu quả vai trò đầu tàu, lan tỏa đối với cả nước.