Chương trình 1719: động lực thúc đẩy phát triển kinh tế Sơn La

Động lực phát triển đời sống người dân

Huyện Yên Châu có 14 xã, thị trấn với 169 bản, tiểu khu, hơn 82.000 dân thuộc 5 dân tộc cùng sinh sống; trong đó, đồng bào dân tộc thiểu số chiếm 86%. Huyện đã thành lập Ban Chỉ đạo các chương trình mục tiêu quốc gia (MTQG) giai đoạn 2021-2025; chỉ đạo 13 xã thành lập ban quản lý cấp xã, ban phát triển bản và xây dựng kế hoạch triển khai.

Bên cạnh đó, từ năm 2021 đến nay, huyện được phân bổ hơn 332 tỷ đồng cho 3 chương trình xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (chương trình 1719). Đến nay, đã giải ngân gần 290 tỷ đồng để thực hiện hơn 100 công trình phục vụ nhu cầu thiết yếu của người dân.

Tại bản Ái 1, xã Phiêng Khoài, huyện Yên Châu nơi có 150 hộ dân tộc Thái và Mông sinh sống, nhà văn hóa cũ trước đây đã xuống cấp, chật hẹp, không đáp ứng nhu cầu sinh hoạt cộng đồng. Cuối năm 2024, từ nguồn vốn chương trình 1719, bản được đầu tư xây dựng nhà văn hóa mới rộng 180 m², tổng kinh phí 1,5 tỷ đồng.

Từ chương trình 1719, huyện Yên Châu đã hỗ trợ nhà ở cho 121 hộ, xây dựng 4 công trình nước sinh hoạt tập trung, hỗ trợ nước sinh hoạt phân tán cho 2.429 hộ; chuyển đổi nghề cho 247 hộ thiếu đất sản xuất; bố trí 2 điểm ổn định dân cư. Đến nay, đời sống vùng đồng bào dân tộc thiểu số đã có nhiều chuyển biến tích cực: tỷ lệ hộ nghèo giảm 3-4% mỗi năm; 50% xã đạt chuẩn nông thôn mới; 100% xã có đường ô tô đến trung tâm được bê tông hoặc nhựa hóa; 85% bản có đường ô tô đến trung tâm được cứng hóa; 100% người dân nông thôn được sử dụng nước hợp vệ sinh; 99,8% hộ có điện lưới quốc gia; 100% trường học được xây dựng kiên cố và 100% bản có nhà văn hóa.

Quỳnh Nhai là một trong những địa phương có tỷ lệ giải ngân chương trình 1719 cao, với gần 166,5 tỷ đồng, đạt 88,3%. Để đạt kết quả trên, huyện đẩy mạnh tuyên truyền, triển khai hiệu quả các dự án thành phần. Nhiều dự án đạt tỷ lệ giải ngân trên 90%, như hỗ trợ đất ở, nhà ở, đất sản xuất, nước sinh hoạt; quy hoạch, sắp xếp dân cư; đầu tư hạ tầng phục vụ sản xuất và đời sống đồng bào dân tộc thiểu số. Nhờ đó, tỷ lệ hộ nghèo toàn huyện giảm từ 8,4%, năm 2021 xuống còn 3,7% giữa năm 2025, góp phần thúc đẩy xây dựng nông thôn mới.

Những con số “biết nói”

Chương trình 1719 không chỉ góp phần đầu tư hạ tầng thiết yếu, quan trọng hơn là thay đổi nếp nghĩ, cách làm, nâng cao nhận thức của người dân về phát triển kinh tế, xây dựng nông thôn mới.

Giai đoạn 2021-2025, Sơn La có 202 xã vùng đồng bào dân tộc thiểu số, trong đó, 126 xã thuộc khu vực III. Triển khai chương trình 1719 và các dự án liên quan, đến đầu năm 2025, tỉnh giảm được 18 xã đặc biệt khó khăn, còn lại 116 xã. Hết năm 2024, tỷ lệ hộ nghèo trong đồng bào dân tộc thiểu số giảm còn 14,2%; 98% xã và 78,3% bản có đường ô tô đến trung tâm; 100% trường, lớp học và trạm y tế được xây dựng kiên cố; 98% hộ dân tộc thiểu số được sử dụng điện lưới quốc gia, nước sinh hoạt hợp vệ sinh...

Giai đoạn 2021-2025, Sơn La được phân bổ hơn 5.653 tỷ đồng để triển khai 10 dự án nhằm phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi. Các dự án tập trung: giải quyết thiếu đất ở, đất sản xuất, nước sinh hoạt; sắp xếp, ổn định dân cư; khoán bảo vệ rừng; hỗ trợ sản xuất theo chuỗi giá trị; đầu tư điện và hạ tầng thiết yếu; phát triển giáo dục, y tế; bảo tồn văn hóa dân tộc; thúc đẩy bình đẳng giới và hỗ trợ các dân tộc rất ít người.

Theo ông Thào Xuân Nếnh - Phó Giám đốc Sở Dân tộc và Tôn giáo, để triển khai tốt chương trình 1719, Sở đã tham mưu UBND tỉnh phân bổ vốn, ban hành văn bản hướng dẫn theo quy định. Bên cạnh đó, chủ động theo dõi, kiểm tra, phối hợp tháo gỡ khó khăn, đẩy nhanh tiến độ triển khai các dự án. Tính đến tháng 6/2025, toàn tỉnh giải ngân 3.666 tỷ đồng, đạt 64% kế hoạch vốn, đây là mức cao so với mặt bằng chung cả nước.

Theo thống kê, giai đoạn 2021-2025, toàn tỉnh Sơn La đã giải quyết đất ở, đất sản xuất cho 640 hộ; xây dựng 85 công trình cấp nước phục vụ hơn 8.200 hộ; bố trí, sắp xếp ổn định dân cư tại 17 điểm với 956 hộ. Cùng với đó, cải tạo, xây mới hơn 160 công trình giao thông nông thôn, 190 nhà sinh hoạt cộng đồng và trên 140 công trình hạ tầng khác. Ngoài ra, hơn 70.600 lao động được kết nối việc làm, chuyển đổi ngành nghề; trên 7.800 người nghèo và cận nghèo được đào tạo nghề...