Có nên nhờ người khác đứng tên sổ đỏ?

Trả lời:

Theo quy định của pháp luật đất đai, sổ đỏ là giấy tờ ghi tên chủ sử dụng đất hợp pháp. Bởi vậy, ai đứng tên trên sổ đỏ thì mặc nhiên là chủ sử dụng hợp pháp đối với thửa đất đó. Pháp luật không cho phép tổ chức, cá nhân nhờ người khác đứng tên, các hành vi đứng tên hộ đều không phù hợp với quy định pháp luật. Tuy nhiên, để chứng minh là có việc đứng tên hộ không phải lúc nào cũng đơn giản, phải trải qua một quá trình thực hiện hoạt động tố tụng dân sự và có đầy đủ các chứng cứ, tòa án mới tuyên bố việc cấp sổ đỏ như vậy là không đúng đối tượng và xác định người không có tên trên sổ đỏ mới là chủ sử dụng đất.

Trên thực tế, chuyện nhờ người khác đứng tên hộ quyền sử dụng đất diễn ra khá phổ biến. Có thể người Việt Nam ở nước ngoài gửi tiền về nhờ người thân trong nước mua và đứng tên bất động sản bởi họ không có thời gian và cũng không đủ điều kiện để đứng tên bất động sản; hay người ở địa phương này nhờ người thân ở địa phương khác mua bất động sản và đứng tên hộ. Thậm chí, có một số địa phương quy định phải có sổ hộ khẩu ở địa phương đó thì mới được quyền đăng ký quyền sử dụng đất, bởi vậy nhiều người không đủ điều kiện để đăng ký nên đã nhờ người khác đứng tên hộ trong sổ đỏ...

Trong các giao dịch nhờ đứng tên hộ bất động sản nêu trên, nếu hai bên không có tranh chấp và thực hiện đúng cam kết thì không đáng nói. Tuy nhiên, khi có tranh chấp xảy ra như các trường hợp: Người đứng tên trên sổ đỏ tự ý chuyển quyền cho người khác; việc sử dụng bất động sản khiến các bên tranh chấp; bên đứng tên bất động sản không đồng ý sang tên lại cho bên đã nhờ hoặc không đồng ý sang tên cho bên thứ ba theo yêu cầu của bên đã nhờ... bất lợi sẽ thuộc về bên nhờ người khác đứng tên. Bởi vậy, chúng ta cần tìm hiểu kỹ về điều kiện, thủ tục để nhận chuyển quyền sử dụng đất; đồng thời, hạn chế việc nhờ người khác tham gia giao dịch, đứng tên hộ để tránh tranh chấp khiếu kiện, vừa mất tình cảm, vừa có nguy cơ bị mất tài sản.

Luật sư Đặng Văn Cường - Trưởng Văn phòng Luật sư Chính Pháp