Covid-19 “níu chân” dư nợ tài chính tiêu dùng, “cõng” nợ xấu đi lên

Thông tin tại Hội nghị sơ kết hoạt động 9 tháng của nhóm công ty tài chính do Hiệp hội Ngân hàng tổ chức ngày 29/10 cho biết, hiện, tổ chức này có tổng số 74 hội viên bao gồm 61 hội viên chính thức, 9 hội viên liên kết và 4 hội viên danh dự. Nhóm hội viên là các công ty tài chính gồm 12 công ty trong đó 8 công ty là hội viên chính thức, 4 công ty là hội viên liên kết.

Theo ông Nguyễn Quốc Hùng - Tổng thư ký Hiệp hội ngân hàng, tính đến nay, tổng vốn điều lệ của các công ty tài chính hội viên đạt 22.195 tỷ, tăng trên 21% so với tổng vốn điều lệ năm 2020 và chiếm khoảng gần 80% tổng vốn điều lệ của toàn khối các công ty tài chính. Trong đó, công ty đứng đầu về vốn điều lệ là Fe Credit (10.928 tỷ). Tổng tài sản các công ty tài chính hội viên (ngoại trừ công ty tài chính Handico (HAFIC) đang diện kiểm soát đặc biệt và Công ty tài chính bưu điện PTFinance chưa cung cấp số liệu) tính đến cuối tháng 9/2021 đạt khoảng 151.000 tỷ tăng nhẹ khoảng 2% so với cuối năm 2020.

Đáng chú ý, tổng dư nợ tín dụng đạt khoảng 129.000 tỷ, gần như không tăng trưởng so với cuối năm 2020; tỷ lệ nợ xấu bình quân: 9-10% trong khi tỷ lệ này vào thời điểm cuối năm 2020 đạt khoảng 6% và dự kiến đến cuối năm 2021 sẽ tiếp tục tăng.

Trong những năm qua, nhờ sự triển khai đồng bộ các giải pháp đẩy mạnh tín dụng tiêu dùng của NHNN, các công ty tài chính tiêu dùng đã chú trọng việc mở rộng, đa dạng sản phẩm dịch vụ, giảm lãi suất, đơn giản hóa thủ tục cho vay nhằm tăng cường tiếp cận tín dụng qua các kênh chính thức. Đặc biệt, với người dân ở nông thôn, vùng sâu, vùng xa, nhiều giải pháp giúp người dân tiếp cận tín dụng đơn giản, hiệu quả đã được các công ty tài chính tiêu dùng triển khai như: Cho vay qua sổ tín dụng, vay vốn thông qua các tổ, nhóm của các tổ chức chính trị - xã hội, cho vay, thu nợ ngay tại địa bàn của người vay, triển khai điểm giao dịch lưu động bằng ô tô chuyên dụng...

Hoạt động của các công ty tài chính tiêu dùng đã phát triển mạnh mẽ, đáp ứng kịp thời nhu cầu vốn phục vụ tiêu dùng của người dân, góp phần cải thiện chất lượng cuộc sống, gia tăng công bằng xã hội và hạn chế tín dụng đen.

Mặc dù trong hầu hết các năm, tăng trưởng tiêu dùng tư nhân chiếm từ 60 đến 70% tổng tăng trưởng kinh tế, nhưng trong thời gian từ đầu năm 2021 đến nay, đại dịch Covid-19 đã tác động, ảnh hưởng mạnh đến hoạt động tài chính tiêu dùng.

Để hỗ trợ khách hàng khắc phục khó khăn do ảnh hưởng của đại dịch Covid-19, các công ty tài chính cùng với các tổ chức tín dụng luôn đồng hành cùng Chính phủ, NHNN trong việc thực thi các giải pháp nhằm tháo gỡ khó khăn cho nền kinh tế, đồng thời thực hiện cơ cấu lại nợ, không ngừng nỗ lực xây dựng mức lãi suất phù hợp với khách hàng, lãi suất ngày một giảm và rất nhiều khách hàng được hưởng lãi suất ưu đãi của các công ty.

Trong những tháng đầu năm 2021, công ty tài chính Fe Credit đã có tới 400 nghìn khoản vay, trị giá khoảng 2 ngàn tỷ đồng được hưởng lãi suất ưu đãi. Tại Lotte Finance, trong 8 tháng đầu năm 2021, tổng số khách hàng được cơ cấu lại thời hạn trả nợ là 468 với dư nợ 13,9 tỷ đồng, miễn giảm lãi và giữ nguyên nhóm nợ là 467 khách hàng với dư nợ 10,9 tỷ đồng; tại công ty Mirae Asset đã hỗ trợ miễn giảm lãi cho 4.759 khách hàng với tổng số tiền lãi đã được miễn, giảm là 7,43 tỷ đồng, hỗ trợ cho 1.430 khách hàng cơ cấu lại thời hạn trả nợ vay với tổng dư nợ đã được cơ cấu lại là 45 tỷ đồng; tại công ty SHB Finance hỗ trợ cho 3.995 khách hàng cơ cấu lại thời hạn trả nợ vay với tổng dư nợ được cơ cấu là 104 tỷ đồng; công ty MB SHINSEI hỗ trợ cho 18.493 khách hàng cơ cấu lại thời hạn trả nợ với tổng dư nợ đã được cơ cấu lại là hơn 381 tỷ đồng, miễn giảm lãi cho 29.320 khách hàng với tổng dư nợ được miễn giảm lãi lũy kế là gần 486 tỷ đồng...)

Bên cạnh việc khắc phục khó khăn do ảnh hưởng của dịch Covid-19, các công ty vẫn cố gắng chú trọng triển khai những nhiệm vụ trọng tâm của ngành ngân hàng theo Chỉ thị 01 của NHNN.

Về hoạt động kinh doanh, các công ty nỗ lực phát triển và cung cấp các sản phẩm, dịch vụ tài chính cơ bản, phù hợp hướng đến những đối tượng mục tiêu là khách hàng thu nhập trung bình thấp, có thu nhập biến động và chưa đủ điều kiện tiếp cận dịch vụ tài chính ngân hàng… Chú trọng đẩy mạnh triển khai các sản phẩm tài chính tiêu dùng trên nền tảng số (Digital Lending), tận dụng ứng dụng công nghệ thông tin để giảm chi phí bán hàng, hướng tới mức lãi suất cho vay hợp lý để đồng hành, chia sẻ khó khăn với khách hàng.

Thực hiện kiểm soát chặt chẽ, thực hiện đánh giá định kỳ danh mục sản phẩm. Đối với những sản phẩm có nợ quá hạn/nợ xấu cao sẽ được rà soát và điều chỉnh điều kiện sản phẩm, giới hạn doanh số giải ngân hoặc ngừng bán khi chạm ngưỡng giới hạn quản trị rủi ro quy định.

Nâng cao năng lực phân tích, đánh giá, thẩm định khách hàng trước cho vay đối với đội ngũ nhân viên kinh doanh.