Đảm bảo quyền và lợi ích của người dân khi bỏ giấy phép xây dựng

Theo Thứ trưởng Bộ Xây dựng Nguyễn Danh Huy, quan điểm của Đảng, Nhà nước tạo điều kiện thuận lợi tối đa cho người dân, doanh nghiệp. Về phía Bộ Xây dựng cũng vậy, ông Huy khẳng định tất cả thủ tục và giấy phép đều được thực hiện một cách nghiêm túc, rà soát lại, đơn giản hóa, bãi bỏ để làm sao tạo điều kiện tối đa nhất, thuận lợi nhất cho người dân và doanh nghiệp.

Liên quan tới giấy phép xây dựng, theo đại diện Bộ Xây dựng, đây là chủ trương và vấn đề đã được Thủ tướng Chính phủ đặt ra tại công điện số 78 và chỉ đạo rất rõ. Trước hết liên quan tới hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, Bộ sẽ rà lại toàn bộ hệ thống văn bản quy phạm pháp luật quy định về việc cấp phép (từ xây dựng; Nghị định đến thông tư do Bộ Xây dựng ban hành). Tiếp đến, Bộ Xây dựng sẽ tổ chức đánh giá tổng kết, vì toàn bộ các thủ tục cấp phép xây dựng cho người dân đều được phân cấp về cho các địa phương.

“Chúng ta tạo điều kiện thuận lợi tối đa cho người dân, doanh nghiệp nhưng chúng ta cũng phải đánh giá tác động, nếu bỏ cấp phép đi, việc xây dựng của người dân mà được tự quyền xây dựng có ảnh hưởng gì tới quyền và lợi ích hợp pháp những người dân và doanh nghiệp khác không? Bộ sẽ triển khai ngay việc tổng kết, đánh giá và đặc biệt từ địa phương đánh giá lại” – ông Huy nói, đồng thời cho biết từ các công việc nêu trên, Bộ Xây dựng sẽ đề ra lộ trình để sửa đổi và cắt giảm từ Luật Xây dựng.

“Dứt khoát toàn bộ nội dung này hoàn thiện trong năm 2025 và trước mắt đối với những khu vực đã có quy hoạch chi tiết 1/500 đã được phê duyệt (được nêu tại công điện 78), chúng ta có thể sửa luật ngay để miễn cấp phép ngay, không có việc cấp phép cho người dân xây dựng” - ông Huy thông tin thêm.

Nêu vấn đề khó khăn, thuận lợi, đại diện Bộ Xây dựng nhấn mạnh một thủ tục cấp phép khi bỏ đi thì người dân đỡ phải đi xin cấp phép còn cơ quan quản lý Nhà nước không cần thực hiện thủ tục cấp phép, tiết kiếm chi phí, nhân công… song khó khăn thách thức đặt ra là chúng ta làm sao vừa tạo thuận lợi cho người dân, đồng thời vẫn giữ được vai trò đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của những người dân khác, những hộ dân bên cạnh, trong tình trạng những khu vực phố xá đông đúc, tình trạng các mảnh đất khi góp lại, hợp thửa lại thì chúng ta quản lý như thế nào, đó là thách thức.

“Thách thức đấy chúng tôi sẽ tổng kết, đánh giá và cùng các địa phương tính toán đưa ra phương án tối ưu nhất” - đại diện Bộ Xây dựng nói.

Trước đó, tại Công điện số 78/CĐ-TTg ngày 29/5/2025 về tập trung cắt giảm, đơn giản hóa thủ tục hành chính lĩnh vực xây dựng, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Bộ trưởng Bộ Xây dựng khẩn trương rà soát, cắt giảm, đơn giản hoá 361 thủ tục hành chính liên quan đến hoạt động sản xuất, kinh doanh, 447 điều kiện kinh doanh thuộc lĩnh vực quản lý của Bộ Xây dựng, bảo đảm cắt giảm ít nhất 30% thời gian giải quyết thủ tục hành chính, 30% chi phí tuân thủ thủ tục hành chính, 30% điều kiện kinh doanh trong năm 2025, trong đó lưu ý tập trung nghiên cứu, rà soát, cắt giảm, đơn giản hóa mạnh mẽ các thủ tục hành chính trong lĩnh vực xây dựng.

Công điện nêu rõ việc cắt giảm thủ tục cấp giấy phép xây dựng đối với các công trình thuộc dự án đầu tư xây dựng đã có quy hoạch chi tiết tỉ lệ 1/500 hoặc các công trình thuộc khu vực đã phê duyệt thiết kế đô thị. Cắt giảm đối tượng phải thực hiện thủ tục thẩm định dự án, thiết kế tại cơ quan chuyên môn về xây dựng.