ĐBSCL khai thác cát gấp 4-6 lần so với tổng lượng thượng nguồn đổ về

Ông Nguyễn Thực Hiện – Phó Chủ tịch UBND TP Cần Thơ cho biết, Cần Thơ và các tỉnh ĐBSCL trăn trở về vấn đề cát phục vụ các công trình giao thông, trong đó có các tuyến cao tốc. Chính phủ có chỉ đạo ngành xây dựng tìm nguồn nguyên liệu thay thế lượng cát khan hiếm.

Từ đó, Phó Chủ tịch UBND TP bày tỏ mong muốn phía Đức giúp Cần Thơ xây dựng các công trình chống sạt lở bờ sông và quản lý nguồn tài nguyên cát hiệu quả thời trong gian tới.

Đồng thời, TP Cần Thơ cũng đề xuất Đức và Tổ chức quốc tế về bảo tồn thiên nhiên giúp Cần Thơ ba vấn đề: Thứ nhất là mở rộng phạm vi quan trắc bùn cát đáy sông để nắm chắc diễn biến lượng cát đổ từ thượng nguồn về. Thứ hai là đề nghị hỗ trợ TP nghiên cứu vật liệu thay thế cát sông phục vụ việc xây dựng ở Cần Thơ và ĐBSCL. Thứ ba là chuyển giao kỹ thuật xây dựng thân thiện môi trường, sử dụng ít cát hơn…

Tại buổi làm việc, đoàn công tác của Đức cho biết, họ quan tâm đến các dự án về môi trường, biến đổi khí hậu. Một trong những đề tài quan tâm là khai thác cát một cách bền vững. Họ hy vọng trong tương lai sẽ hợp tác với Việt Nam trong việc tìm nguyên liệu thay thế cát…

Ông Hà Huy Anh, Quản lý Dự án Quản lý cát bền vững (IKI SMP) của WWF Việt Nam thông tin, kết quả bước đầu của dự án IKI SMP cho thấy khối lượng cát khai thác hàng năm của các tỉnh ĐBSCL gấp 4-6 lần so với tổng lượng cát đổ về đồng bằng từ thượng nguồn. Tại TP Cần Thơ, tổng lượng cát đổ về trong năm 2022 là 52.400m3, tổng trữ lượng cát tích trữ dưới đáy sông Hậu trong vòng 60km qua địa bàn Cần Thơ từ 32-48 triệu m3.

Về kết quả nghiên cứu vật liệu thay thế cát, ông Hà Huy Anh đã đưa ra các nguyên liệu như tro trấu, tro bã mía xỉ đáy lò, tro bay. Đây là những vật liệu thay thế cát tiềm năng đáng kể tại ĐBSCL. Bên cạnh đó, còn có xỉ từ trấu xay xát và tro, xỉ từ các nhà máy nhiệt điện đang vận hành có thể thay thế cát sông trong sản xuất gạch; cao su phế liệu có thể áo dụng trong môi trường nước mặn, công trình cảng biển.

Theo ông Hà Huy Anh, trong giai đoạn từ tháng 3-9/2023, WWF phối hợp với các sở ban ngành hoàn thiện kết quả hiện trạng phân bố cát sông tại TP Cần Thơ. Đồng thời, mời đại diện các sở ngành có liên quan tham dự và đóng góp ý kiến cho Hội thảo tham vấn kết quả Ngân hàng cát ĐBSCL và kế hoạch duy trì ổn định hình thái sông ĐBSCL, sự kiện này dự kiến sẽ tổ chức tại Cần Thơ.