Du lịch thể thao “cứu cánh” cho ngành mùa thấp điểm

Con gà đẻ trứng vàng

Theo Tổ chức Du lịch thế giới, du lịch thể thao giữ vai trò quan trọng trong ngành kinh tế xanh, với giá trị ước tính khoảng 800 tỷ USD trên toàn cầu, bao gồm vé xem hoặc vé trực tiếp tham dự giải thể thao kèm với các dịch vụ vận chuyển, khách sạn, ẩm thực, tham quan… hoặc một tour thể thao trọn gói hay kỳ nghỉ thể thao.

Tại một số quốc gia, du lịch thể thao đóng góp tới gần 30% tổng thu ngành du lịch. Trong giải bóng đá Euro 2024, doanh thu của UEFA đã đạt khoảng 2,5 tỷ euro, tương tự Đại hội thể thao châu Á lần thứ 19 được tổ chức tại Trung Quốc (năm 2023) đã tạo ra doanh thu hơn 85 triệu USD, đồng thời nhận tài trợ 623 triệu USD.

Thông tin từ Cục Du lịch Quốc gia cho thấy, trong khoảng 5-7 năm trở lại đây, Việt Nam bắt đầu khởi phát kinh doanh sản phẩm du lịch thể thao. Điển hình là một số tour được thiết kế bán kèm các giải chạy phong trào và gần đây là các tour do doanh nghiệp du lịch tổ chức cho người Việt sang nước ngoài xem đội tuyển Việt Nam thi đấu.

Thực tế cho thấy, để khai thác loại hình du lịch này, thời gian qua tại Việt Nam số lượng giải thể thao xuất hiện ngày càng nhiều, thu hút đông đảo người yêu thể thao.

Như ở Phú Quốc (tỉnh An Giang), vào tháng 11 hàng năm, sẽ diễn ra cuộc thi ba môn phối hợp (bơi - xe đạp - chạy) được hàng nghìn các vận động viên trong nước và quốc tế tham gia. Còn ở TP Hải Phòng, vào mùa đông - xuân, là cao điểm đón khách nước ngoài đến trải nghiệm chèo thuyền kayak, tắm biển ở Vịnh Lan Hạ. Ngoài ra, để thưởng thức khung cảnh thiên nhiên tươi đẹp của đảo Cát Bà, không ít du khách đã lựa chọn tour du lịch trải nghiệm tới các hòn đảo “vệ tinh” vắng vẻ để cắm trại, leo núi đá (rock climb), ngắm lân tinh xanh tại biển.

Riêng Hà Nội đang sở hữu một số giải thể thao thường niên, có thể kết nối với các hoạt động du lịch như giải cầu lông quốc tế Hà Nội, giải chạy Báo Hà nội mới mở rộng - Vì hòa bình. Ngoài ra, tại Hà Nội còn diễn ra một số sự kiện thể thao quốc tế tầm cỡ châu Á và Đông Nam Á, hay một số giải golf tạo sân chơi cho khách du lịch quốc tế…

Nói về lợi ích mà thể thao mang lại cho ngành du lịch, Tổng giám đốc Flamingo Redtours Nguyễn Công Hoan cho biết, du lịch thể thao là một dòng sản phẩm mang tính chuyên đề nên so với các tour thông thường, đơn vị tổ chức cần phải có chuyên môn cả về lữ hành và kiến thức nhất định về thể thao như điều lệ quy định của giải, cách thức đăng ký… từ đó tư vấn cho khách tham gia các hoạt động phù hợp với sức khỏe.

Là đơn vị từng nhiều năm khai thác các tour du lịch đạp xe kết nối nội thành với ngoại thành Hà Nội, đến với các địa phương Ninh Bình, Quảng Ninh, Lào Cai…Giám đốc Vietfoot Travel Phạm Duy Nghĩa thông tin, loại hình du lịch thể thao còn mang đến những cảm nhận mới mẻ cho du khách khi khám phá nét đẹp văn hóa, thiên nhiên kết hợp thể thao.

Liên kết xây dựng tour chuyên biệt

Theo Chủ tịch Lux Group Phạm Hà, để biến thể thao trở thành sản phẩm chủ lực của du lịch Việt Nam, đòi hỏi cơ quan chức năng, doanh nghiệp nghiên cứu kỹ lưỡng và định hướng dài hạn. Từ đó, để xây dựng, nâng cấp hạ tầng theo hướng chuyên nghiệp, hiện đại. Nhưng điều quan trọng là phải có sự phối hợp giữa ngành du lịch và thể thao, để các sản phẩm không chỉ dành cho du khách Việt mà còn đưa hình ảnh sôi động, hiếu khách đến du khách quốc tế.

Đồng tình quan điểm này, Phó Giám đốc Vietravel chi nhánh Hà Nội Phạm Văn Bảy cho rằng, nhiều địa phương đang sở hữu các tiềm năng phát triển du lịch gắn với các sự kiện thể thao, song, để đạt hiệu quả cao, cần có sự kết hợp chặt chẽ giữa các đơn vị chức năng để xây dựng điều lệ giải, lịch trình thi đấu chặt chẽ, phù hợp, hấp dẫn và đảm bảo an toàn cho du khách cũng như các vận động viên.

Tương tự, Giám đốc Công ty CP Du lịch và sự kiện Vplus Việt Nam Nguyễn Đức Anh chia sẻ, trong quá trình xây dựng tour doanh nghiệp gặp khó khăn do có ít thông tin về các sự kiện thể thao quốc tế, nên không thể chủ động xây dựng tour hoặc kết nối với nhà tổ chức sự kiện.

“Để khai thác hiệu quả các sự kiện thể thao, các doanh nghiệp lữ hành cần tạo một cơ chế thông tin với đầu mối bên phía quản lý thể thao để nắm bắt lịch diễn ra sự kiện sớm nhất, từ đó liên kết với nhau để xây dựng sản phẩm phù hợp” - ông Nguyễn Đức Anh nêu rõ.

Chủ tịch Hiệp hội Lữ hành Việt Nam Vũ Thế Bình thông tin, sở thích của du khách quốc tế với loại hình du lịch này không giống nhau, nếu như khách Hàn Quốc thích chơi golf thì khách Âu Mỹ thích vào rừng, chinh phục các cung đường khó…

Do đó, muốn hút khách đòi hỏi doanh nghiệp thiết kế tour bao gồm những hoạt động khác biệt chứ không đơn thuần là du lịch tham gia hoạt động thể thao. Nhưng để làm được điều này chính các nhà tổ chức sự kiện cần tìm đến các doanh nghiệp du lịch để tạo ra những gói sản phẩm phong phú, giúp vận động viên, người thân của họ có trải nghiệm tốt nhất khi đến Việt Nam.

Để du lịch và thể thao “bắt tay” hút khách, Phó Chủ tịch Thường trực Liên Chi hội Lữ hành Việt Nam Phùng Quang Thắng hiến kế, thời gian tới các địa phương cần tạo thủ tục thông thoáng trong việc cấp phép tổ chức giải thể thao phục vụ du lịch, xúc tiến điểm đến.

Đồng thời xã hội hóa công tác tổ chức giải theo hướng khuyến khích các công ty lữ hành tạo liên minh bán các sản phẩm liên quan tới du lịch thể thao. Ở chiều ngược lại, ngành thể thao nên đẩy mạnh hoạt động quảng bá sự kiện, thắng cảnh, văn hóa, qua đó hút khách tới Việt Nam. 

Theo Viện trưởng Viện Nghiên cứu Phát triển Du lịch Việt Nam Nguyễn Anh Tuấn, để phát huy thế mạnh của các hoạt động thể thao đòi hỏi các địa phương đầu tư vào cơ sở hạ tầng, xây dựng các trung tâm thể thao đa năng và nâng cấp các địa điểm tổ chức sự kiện theo hướng xã hội hóa đầu tư, giảm gánh nặng ngân sách Nhà nước. Cùng với đó, cần có chiến lược đào tạo nhân lực chuyên sâu về du lịch thể thao để đảm bảo các hoạt động này không làm tổn hại đến tài nguyên thiên nhiên.

Giám đốc Sở Du lịch Hà Nội Đặng Hương Giang khẳng định, Sở Du lịch Hà Nội sẽ tạo điều kiện tối đa cũng như mở ra nhiều cơ hội cho các doanh nghiệp du lịch và các nhà tổ chức sự kiện thể thao bàn thảo, thống nhất cách thức khai thác. Từ đó, để du lịch Việt Nam nói chung, Hà Nội nói riêng tiếp tục là điểm đến nhiều sức hút với du khách trong và ngoài nước.