Du lịch thời kinh tế số: Ai chậm chuyển đổi sẽ mất thị trường

Doanh nghiệp phải coi dữ liệu là tài sản chiến lược

Theo ông Phạm Minh Quang, du lịch là một trong những ngành kinh tế chịu tác động trực tiếp và rõ nét nhất từ quá trình số hoá. “Hiện nay, hơn 80% khách hàng tìm kiếm thông tin, so sánh dịch vụ, đặt tour, đặt phòng hoàn toàn qua môi trường số. Điều đó buộc DN phải thay đổi mô hình kinh doanh từ rất sớm. Không có lựa chọn thứ hai” – ông Quang nhấn mạnh.

Dolphintour – một DN hoạt động trong lĩnh vực lữ hành và dịch vụ du lịch cao cấp, bắt đầu chiến lược chuyển đổi số ngay từ giai đoạn phục hồi sau đại dịch. Theo ông Quang, DN chỉ có thể cạnh tranh nếu nắm bắt được dữ liệu khách hàng, tối ưu trải nghiệm và cá nhân hóa dịch vụ. “Trong ngành du lịch, giá trị lớn nhất không chỉ là tour hay sản phẩm, mà là trải nghiệm. Muốn nâng trải nghiệm lên tầm cao mới thì không thể thiếu công nghệ. Chúng tôi nhìn chuyển đổi số như cơ hội tái thiết toàn diện bộ máy, chứ không phải các bước làm rời rạc” – ông Quang chia sẻ.

Tổng Giám đốc Dolphintour nhấn mạnh, điểm yếu lớn nhất của nhiều DN Việt Nam là chưa quản trị được dữ liệu. Điều này dẫn đến hai hệ quả: chi phí marketing cao nhưng hiệu quả thấp và không có khả năng dự báo xu hướng khách hàng.

Ông Phạm Minh Quang cho rằng: “Trong nền kinh tế số, dữ liệu phải được đặt đúng vị trí – đó là tài sản chiến lược. DN càng sở hữu dữ liệu sạch, càng có khả năng tăng năng suất, nâng tỷ lệ quay lại của khách hàng và kiểm soát rủi ro. Ở Dolphintour, hệ thống CRM, AI phân tích hành vi, tự động gợi ý gói dịch vụ… đã tạo ra hiệu quả rõ rệt”.

Ông Phạm Minh Quang nêu ví dụ: tỷ lệ khách hàng quay lại của Dolphintour tăng gần gấp rưỡi sau khi triển khai hệ thống tự động hóa chăm sóc khách hàng và hệ thống phân tích nhu cầu theo từng nhóm đối tượng.

Đánh giá về công nghệ trí tuệ nhân tạo (AI), ông Phạm Minh Quang khẳng định đây sẽ là “đòn bẩy quan trọng nhất của ngành du lịch trong 5 năm tới”. Theo ông Phạm Minh Quang, AI không chỉ hỗ trợ trong marketing và bán hàng mà còn tham gia sâu vào thiết kế hành trình, quản trị rủi ro và tối ưu chi phí vận hành. Tại Dolphintour, AI đã được ứng dụng trong xây dựng hành trình du lịch linh hoạt, tự động gợi ý theo sở thích của từng nhóm khách; tối ưu hóa phương án di chuyển, lựa chọn đối tác vận chuyển, lưu trú phù hợp theo thời điểm; dự báo nhu cầu thị trường, đặc biệt cho phân khúc du lịch MICE; hỗ trợ đào tạo nhân sự, chuẩn hóa tư vấn, nâng cao kỹ năng chăm sóc khách hàng.

Ông Quang nhấn mạnh: “Nếu không đầu tư AI ngay bây giờ, doanh nghiệp sẽ tụt lại rất nhanh. Vì trong du lịch, tốc độ phản hồi và khả năng cá nhân hóa là yếu tố sống còn”.

Bên cạnh cơ hội, Tổng Giám đốc Dolphintour chỉ ra ba “điểm nghẽn” mà nhiều DN đang gặp phải. Trong đó, thiếu nhân lực hiểu công nghệ: không chỉ thiếu nhân lực công nghệ mà còn thiếu nhân lực du lịch có tư duy số. Một phần nguyên nhân nữa là chưa có mô hình đào tạo thực hành: làm – học – áp dụng ngay. Bên cạnh đó thiếu chi phí đầu tư ban đầu lớn: nhiều DN nhỏ e ngại đầu tư công nghệ vì nguồn lực hạn chế và chưa nhìn thấy hiệu quả ngay lập tức. Ngoài ra, dữ liệu phân tán, thiếu liên thông: đây là tình trạng phổ biến ở các đơn vị lữ hành truyền thống, khiến việc số hoá bị chậm và không đồng bộ.

Cần chính sách hỗ trợ mạnh hơn cho doanh nghiệp chuyển đổi số

Từ góc độ DN, ông Phạm Minh Quang kiến nghị Nhà nước và các bộ, ngành cần có chính sách hỗ trợ mang tính dài hạn và thực chất hơn, thay vì chỉ tập trung tuyên truyền hoặc ban hành khung pháp lý chung.

Ông nhấn mạnh bốn đề xuất: hỗ trợ tài chính và tín dụng ưu đãi cho DN đầu tư nền tảng số, ứng dụng AI; có chương trình hỗ trợ đào tạo nhân lực số kết hợp giữa DN – trường học – cơ quan quản lý; tạo cơ chế chia sẻ dữ liệu du lịch thống nhất, từ đó DN có thể khai thác thông tin một cách minh bạch và an toàn; khuyến khích mô hình hợp tác công – tư trong số hoá du lịch, đặc biệt tại các địa phương đang phát triển mạnh về du lịch trải nghiệm.

Ông Phạm Minh Quang khẳng định, Dolphintour xác định chuyển đổi số là “xương sống” cho chiến lược phát triển trong 5 năm tới. DN đang triển khai ba trụ cột: nền tảng số hóa quản trị toàn diện (ERP – CRM – AI marketing); ứng dụng công nghệ trong cá nhân hóa hành trình và chăm sóc khách hàng; liên kết với hệ sinh thái công nghệ để phát triển du lịch bền vững, xanh và thông minh. “Mỗi DN sẽ có một con đường chuyển đổi số khác nhau. Nhưng điều quan trọng nhất là phải hành động ngay. Không ai có thể đứng ngoài làn sóng này” - ông Phạm Minh Quang nhấn mạnh.