Hàng xóm không để lối đi, muốn mở lối đi sang đất nhà khác được không?

Câu hỏi

Trước đây hàng xóm cạnh nhà tôi có mảnh đất có lối đi. Sau quá trình chia đất và làm sổ đỏ lại cố tình không để lối đi. Giờ hàng xóm muốn mở lối đi sang phần đất của gia đình tôi. Nhà hàng xóm làm như vậy có được không?

Trả lời

Có lẽ đây là một người hàng xóm khôn lỏi, ích kỉ và chỉ nghĩ cho bản thân mình. Khi người hàng xóm cố tình tạo dựng tình huống đất không có lối đi, để vận dụng quy định về quyền thỏa thuận mở lối đi. Thậm chí rằng, muốn nhà hàng xóm mở lối đi miễn phí, để tiết kiệm đất xây dựng cho nhà mình, tăng giá trị đất nhà mình lên.

Căn cứ vào khoản 1 Điều 254 Bộ luật Dân sự 2015 quy định quyền về mở lối đi qua thì chủ sở hữu có bất động sản bị vây bọc bởi các bất động sản của các chủ sở hữu khác mà không có hoặc không đủ lối đi ra đường công cộng, có quyền yêu cầu chủ sở hữu bất động sản vây bọc dành cho mình một lối đi hợp lý trên phần đất của họ. Lối đi được mở trên bất động sản liền kề nào mà được coi là thuận tiện và hợp lý nhất, có tính đến đặc điểm cụ thể của địa điểm, lợi ích của bất động sản bị vây bọc và thiệt hại gây ra là ít nhất cho bất động sản có mở lối đi.

Theo đó, quyền về lối đi qua bất động sản liền kề được thực hiện khi bất động sản bị vây bọc bởi các bất động sản của các chủ sở hữu khác mà không có hoặc không đủ lối đi ra đường công cộng. Tuy nhiên, ngay từ ban đầu thửa đất to nhà hàng xóm đã có lối đi, đáng lẽ ra họ phải tự mở một lối đi chung trong khuôn viên đất nhà mình thông với lối đi ban đầu mới đủ điều kiện để tách thửa.

Cơ quan nhà nước đã không kiểm tra kỹ thủ tục, điều kiện tách thửa, đã cấp sổ đỏ mới cho họ không đúng quy định pháp luật. Như vậy, gia đình bạn hoàn toàn có quyền từ chối yêu cầu bất hợp lý, trái luật của nhà hàng xóm. Hành vi như vậy không tuân theo pháp luật, cố tình tạo ra sự kiện tranh chấp, gây khó khăn, khó dễ cho nhà người khác. Nếu các bên có phát sinh tranh chấp, bạn nên bổ sung yêu cầu khởi kiện hủy sổ đỏ nhà hàng xóm khi cấp không có lối đi, ảnh hưởng đến quyền lợi hợp pháp gia đình bạn.

Luật sư Nguyễn Ngọc Hùng - Trưởng Văn phòng Luật sư Kết Nối

Câu hỏi bạn đọc xin gửi về địa chỉ: Báo Kinh tế & Đô thị, số 21 Huỳnh Thúc Kháng, quận Đống Đa, Hà Nội; Email: bandoc@ktdt.com.vn