Khai mạc diễn đàn Doanh nghiệp Việt Nam VBF 2016

Phát biểu tại diễn đàn, Chủ tịch VCCI Vũ Tiến Lộc cho biết: “Trước hết, cộng đồng doanh nghiệp chân thành cảm ơn Thủ tướng và Chính phủ về những nỗ lực cải thiện môi trường kinh doanh và thúc đẩy phát triển doanh nghiệp năm 2016. Tuy vậy, vẫn còn một khoảng cách khá xa về chỉ số môi trường kinh doanh, năng lực cạnh tranh và số lượng doanh nghiệp của nước ta so với các nước tiên tiến trong khu vực và trên thế giới.

Nhiều chính sách kinh tế còn bất cập, thanh tra kiểm tra còn chồng chéo, thủ tục hành chính còn phiền hà, thực thi chưa nhất quán, sự thiếu minh bạch của môi trường kinh doanh và chi phí không chính thức còn cao… đang là những mối quan ngại lớn của cộng đồng doanh nghiệp.

Năm 2017 sắp tới sẽ tiếp tục là một năm khó khăn đối với cộng đồng doanh nghiệp. TPP đang trắc trở, xu hướng chống toàn cầu hóa đang gia tăng, khả năng Quỹ dự trữ Liên bang Mỹ có thể tăng lãi suất và cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ 4 đang ập tới… Những nhân tố đó có thể dẫn tới sự đảo chiều của thương mại và đầu tư quốc tế và sẽ có ảnh hưởng lớn đến các nền kinh tế mới nổi, có độ mở cao,coi xuất khẩu và đầu tư nước ngoài là những động lực tăng trưởng chính như Việt Nam.

Trong bối cảnh đó, yêu cầu đẩy mạnh cải cách thể chế, khơi dậy nội lực, thúc đẩy phát triển mạnh mẽ khu vực kinh tế tư nhân trong nước và kết nối được khu vực này với các chuỗi giá trị toàn cầu, với các FDI chính là chìa khóa của sự phát triển bền vững.

Chính phủ đang triển khai chương trình thúc đẩy cải cách thể chế, phát triển khu vực kinh tế tư nhân và việc triển khai thực hiện Luật Doanh nghiệp, Luật Đầu tư, trình ra Quốc hội Dự luật Doanh nghiệp nhỏ và vừa là những nỗ lực đáng kể…"

Ông Vũ Tiến Lộc đề nghị Chính phủ siết chặt kỷ cương thực hiện, tăng cường sự giám sát, phản biện của người dân và doanh nghiệp. Việc thành lập Tổ công tác của Thủ tướng để thúc đẩy thực thi là một giải pháp tốt và cần được thực hiện ở mọi cấp, mọi ngành.

Chuẩn bị tích cực để có thể trình được ra Quốc hội dự luật Một luật sửa nhiều luật liên quan đến môi trường đầu tư kinh doanh ngay trong kỳ họp tới và việc này phải được tiến hành thường xuyên vì tình hình đang thay đổi hết sức nhanh chóng.

Xây dựng ngay Chương trình hành động hỗ trợ chuyển đổi các hộ kinh doanh thành doanh nghiệp, sửa đổi những yêu cầu về thủ tục hành chính, chính sách thuế, tín dụng… không phù hợp để khuyến khích và thúc đẩy quá trình này. Chắc chắn khi sửa đổi chính sách và thủ tục, sẽ có những nội dung liên quan đến các điều luật thì thiết kế đưa ngay vào Luật DNNVV hoặc Luật sửa đổi các luật về đầu tư kinh doanh để có thể ban hành trong kỳ họp tới.

Trình Quốc hội ban hành Luật sửa đổi Bộ Luật Lao động hiện hành theo hướng sửa đổi các quy định về thời gian làm thêm một cách linh hoạt trên cơ sở thỏa thuận giữa người lao động và người sử dụng lao động, theo thực tiễn tốt ở các nước trên thế giới, điều chỉnh các chính sách về tiền lương, bảo hiểm xã hội cho phù hợp, bảo đảm sức cạnh tranh của nền kinh tế.

Trình Quốc hội ban hành Luật về Công nghiệp hỗ trợ. Việc kết nối doanh nghiệp nhỏ và vừa trong nước với các chuỗi sản xuất cung ứng của các tập đoàn xuyên quốc gia rất cần một khung khổ pháp luật và chính sách đủ mạnh để thúc đẩy lĩnh vực công nghiệp hỗ trợ vốn đang rất trì trệ hiện nay.

Trong cải cách hành chính, chúng tôi đề nghị triển khai rộng rãi các mô hình và công nghệ cải cách đã thí điểm thành công ở một số địa phương và bộ ngành. Đẩy mạnh thực hiện Chính phủ điện tử (như kinh nghiệm của ngành Thuế/Hải quan). Thực hiện mô hình Trung tâm dịch vụ hành chính công và cơ quan xúc tiến và hỗ trợ đầu tư độc lập đặt dưới sự chỉ đạo trực tiếp của lãnh đạo tỉnh (mô hình Quảng Ninh). Tăng cường các kênh đối thoại giữa lãnh đạo chính quyền và doanh nghiệp. Bên cạnh các cơ chế đối thoại chính thức, khuyến khích cơ chế đối thoại không chính thức như “cà phê doanh nhân” có thể là một kinh nghiệm tốt.

Để tăng cường kết nối các tập đoàn xuyên quốc gia, các FDI với doanh nghiệp nhỏ và vừa trong nước, VCCI đã ký kết thỏa thuận hợp tác với Hội đồng kinh doanh Mỹ - ASEAN về việc thành lập Liên minh Doanh nghiệp Việt Nam - Hoa kỳ và triển khai Chương trình hỗ trợ doanh nghiệp nhỏ và vừa Việt Nam nâng cao năng lực (qua đào tạo, thông tin, tư vấn, chắp mối…) để kết nối với các doanh nghiệp lớn của Hoa Kỳ.

Với sự hợp tác của UNIDO và Bộ Kế hoạch - Đầu tư, VCCI cũng đã thành lập Trung tâm Quan hệ đối tác và phát triển công nghiệp hỗ trợ (Supporting Industry Partnership Exchange - SPX) với sự tham gia bước đầu của 600 doanh nghiệp trong nước với những sản phẩm hỗ trợ đạt chuẩn quốc tế, có thể cung ứng cho các FDI. "Tôi biết Ngân hàng Thế giới cũng đang quan tâm tới mô hình này", ông Lộc cho hay.

Chủ tịch VCCI đề nghị, Ngân hàng Thế giới, các tổ chức quốc tế, các Bộ ngành và địa phương, đại diện cho khu vực FDI và các hiệp hội doanh nghiệp trong và ngoài nước hãy “Nối vòng tay lớn” phát triển các thực tiễn tốt này, các FDI hãy coi hợp tác với VCCI để hỗ trợ nâng cao năng lực của các SME trong nước và kết nối với họ cũng là trách nhiệm xã hội của mình, và cũng là phương thức để các vị bám rễ sâu vào nền kinh tế Việt Nam, phát triển bền vững tại Việt Nam.