Mai Tuyết Hoa lan tỏa nghệ thuật hát xẩm qua album “Xẩm trong cõi đời vol.2”
Kinhtedothi - Ngày 3/2, nghệ sĩ xẩm Mai Tuyết Hoa cho ra mắt album “Xẩm trong cõi đời vol.2” là dấu mốc mới trong hành trình gần 30 năm gìn giữ và lan tỏa nghệ thuật hát xẩm của nữ nghệ sĩ. Không chỉ là sản phẩm âm nhạc, album này còn là những chiêm nghiệm sâu lắng về đời sống, con người và đạo lý.
Nghệ sĩ xẩm Mai Tuyết Hoa chính thức ra mắt album “Mai Tuyết Hoa - Xẩm trong cõi đời vol.2”, đánh dấu một cột mốc quan trọng trong hành trình gần 30 năm bền bỉ gắn bó, gìn giữ và lan tỏa nghệ thuật hát xẩm trong đời sống đương đại. Album không chỉ là sản phẩm âm nhạc mang đậm dấu ấn cá nhân, mà còn là tiếng lòng chiêm nghiệm về cuộc đời, con người, đạo lý và những giá trị nhân văn bền vững.
Nghệ sỹ Mai Tuyết Hoa và Nghệ sỹ Nhân dân Thanh Ngoan trong buổi ra mắt album.
Album gồm 9 bài, kết hợp hài hòa giữa xẩm cổ và xẩm mới. Trong đó, “Dạt nước cánh bèo” - bài xẩm cổ duy nhất được nghệ sĩ Mai Tuyết Hoa đưa vào như một sự kết nối thiêng liêng với truyền thống, đồng thời là lời tri ân sâu sắc dành cho người thầy lớn nhất trong cuộc đời nghệ thuật của chị - nghệ nhân hát xẩm Hà Thị Cầu. Các bài xẩm cổ quen thuộc khác như “Vợ chồng cờ bạc”, “Một quan là sáu trăm đồng” tiếp tục được phục dựng, làm mới thông qua sự kết hợp cùng các nghệ sĩ khách mời, mang đến hơi thở gần gũi với công chúng hôm nay.
Điểm nhấn nổi bật của album nằm ở các sáng tác mới do nhà nghiên cứu âm nhạc, nhạc sĩ Nguyễn Quang Long viết riêng cho giọng hát xẩm của Mai Tuyết Hoa. Sự thấu hiểu và đồng hành lâu dài giúp nhạc sĩ Nguyễn Quang Long “đo ni đóng giày” từng tác phẩm, khai thác trọn vẹn chất giọng đanh quánh, hồn nhiên nhưng giàu chiều sâu nội tâm của nữ nghệ sĩ.
Đặc biệt, việc vận dụng điệu sai - một lối hát cổ trong các ca khúc “Ghen” và “Tránh xa tệ nạn” đã tạo nên màu sắc vừa truyền thống, vừa mới mẻ, phản ánh tinh thần sáng tạo không ngừng của ê-kíp thực hiện.
Nghệ sỹ Mai Tuyết Hoa cùng nghệ sĩ sáo trúc trẻ Nam Khánh (con trai) trong buổi ra mắt album.
“Ghen” là một câu chuyện giàu tính nhân văn về đời sống vợ chồng, nơi cảm xúc ghen tuông được đẩy lên cao trào rồi lắng lại bằng sự tỉnh táo, tự trọng của người phụ nữ. Trong khi đó, “Tránh xa tệ nạn” mang ý nghĩa xã hội rõ nét, được Mai Tuyết Hoa thể hiện cùng con trai - nghệ sĩ sáo trúc trẻ Nam Khánh. Cuộc đối thoại âm nhạc giữa hai thế hệ không chỉ truyền tải thông điệp phòng chống ma túy, mà còn cho thấy khả năng kết nối xẩm với đời sống đương đại và giới trẻ hôm nay.
Bên cạnh những câu chuyện đời thường, album còn dành không gian trang trọng cho Hà Nội – mảnh đất gắn bó máu thịt với cuộc đời và nghệ thuật của Mai Tuyết Hoa. Hai bài xẩm “Thăng Long lịch sử oai hùng” và “Hà Nội 36 chân tình” khắc họa một Thăng Long - Hà Nội vừa hào sảng, sử thi, vừa đời thường, mộc mạc và chan chứa tình người.
Qua đó, người nghe cảm nhận rõ giọng xẩm của Mai Tuyết Hoa như hiện thân của một nghệ sĩ hát xẩm phố phường Hà Nội thời hiện đại: dân gian mà không bi lụy, trữ tình nhưng vẫn dí dỏm, gần gũi.
Theo nghệ sĩ Mai Tuyết Hoa, việc đan xen xẩm cổ và xẩm mới trong album xuất phát từ mong muốn giúp khán giả tìm thấy sự kết nối với cội nguồn, đồng thời cảm nhận được sức sống của xẩm trong nhịp sống hôm nay. Với chị, giữ gìn xẩm cổ không đồng nghĩa với khước từ cái mới, mà là lựa chọn con đường phù hợp với cá tính nghệ thuật và đối tượng công chúng mà mình hướng tới.
Nghệ sĩ Mai Tuyết Hoa chia sẻ trong buổi ra mắt album "Xẩm trong cõi đời vol.2”.
“Tôi cảm nhận Nguyễn Quang Long hiểu rất rõ những ưu và nhược điểm của tôi, vì thế khi sáng tác, anh đã dành cho tôi những bài xẩm được chắt lọc từ chính con người và cá tính nghệ thuật của Mai Tuyết Hoa. Các tác phẩm anh viết trong album đều rất đặc biệt: mỗi bài là một câu chuyện riêng, vừa đậm tinh thần xẩm truyền thống, vừa mang hơi thở mới mẻ trong sáng tạo. Với tôi, đó là sự ưu ái đặc biệt mà Nguyễn Quang Long dành tặng” - nghệ sĩ Mai Tuyết Hoa cho hay.
Nhạc sĩ Nguyễn Quang Long là người bạn thân thiết đồng hành với nghệ sĩ Mai Tuyết Hoa trên hành trình nghệ thuật và đời sống. Sự thấu hiểu bạn giúp nhạc sĩ Nguyễn Quang Long viết xẩm đúng “chất” Mai Tuyết Hoa: từ chất giọng, cá tính nghệ thuật đến những giới hạn và thế mạnh riêng.
Nhạc sĩ Nguyễn Quang Long chia sẻ tại buổi ra mắt album của nghệ sĩ Mai Tuyết Hoa.
Nhạc sĩ Nguyễn Quang Long cũng cho biết, anh gửi gắm các tác phẩm viết về Hà Nội cho Mai Tuyết Hoa bởi, giọng của Mai Tuyết Hoa không có độ thấm, độ dân gian như người thầy lớn của chị - cố nghệ nhân di sản Hát Xẩm Hà Thị Cầu, cũng không có độ thương đến não lòng như các nghệ nhân xẩm thời kỳ trước cách mạng, mà giọng xẩm của Mai Tuyết Hoa như hiện thân của một người Hát Xẩm của phố phường Hà Nội thời hiện đại, đậm màu dân gian, màu hát xẩm của giai đoạn hiện nay. Vì vậy, Mai Tuyết Hoa phù hợp với dòng xẩm Hà Nội, với những câu hát xẩm tàu điện, thập ân mang phong cách đô thị vừa trữ tình, không quá buồn và vẫn ấn chứa độ dí dỏm nét riêng của hát xẩm.
Không chỉ là một sản phẩm âm nhạc, “Mai Tuyết Hoa - Xẩm trong cõi đời vol.2” còn là dấu ấn tiếp nối hành trình bền bỉ của nữ nghệ sĩ trong việc đưa xẩm “sống” cùng đời sống đương đại. Album khẳng định một giọng xẩm không hòa tan, không trộn lẫn, giữ được bản sắc riêng giữa dòng chảy hiện đại, đồng thời lan tỏa những giá trị nhân văn sâu sắc của nghệ thuật truyền thống Việt Nam.
