Mỹ đưa đề xuất đảm bảo an ninh mới trong đàm phán về Ukraine

Mỹ đã đề xuất dành cho Ukraine các đảm bảo an ninh ở mức cao, được so sánh với cơ chế phòng thủ tập thể của NATO, trong các cuộc đàm phán tại Berlin, với mục tiêu thúc đẩy nỗ lực tìm kiếm giải pháp chấm dứt xung đột với Nga.

Đề xuất này được các đặc phái viên của Tổng thống Donald Trump đưa ra trong trao đổi trực tiếp với Tổng thống Volodymyr Zelensky, theo xác nhận từ các quan chức Mỹ.

Theo phía Mỹ, đây là đề xuất chưa từng có tiền lệ kể từ khi xung đột nổ ra. Tuy nhiên, Washington cũng lưu ý các đảm bảo an ninh như vậy không mang tính vô điều kiện và có thể thay đổi tùy theo diễn biến của tiến trình đàm phán. Các quan chức Mỹ cho biết mục tiêu của đề xuất là tạo thêm động lực cho các bên tiến tới một thỏa thuận ngừng bắn, đồng thời giảm nguy cơ bùng phát giao tranh trở lại.

Các cuộc thảo luận tại Berlin đã thu hút sự quan tâm đặc biệt của các nước châu Âu. Một số lãnh đạo châu Âu đánh giá không khí đàm phán có dấu hiệu tích cực hơn so với các vòng trao đổi trước, khi lần đầu tiên khả năng đạt được lệnh ngừng bắn được đề cập một cách cụ thể. Dù vậy, các nhà lãnh đạo này cũng nhấn mạnh rằng còn nhiều vấn đề phức tạp cần tiếp tục xử lý.

Vấn đề lãnh thổ vẫn là trở ngại lớn nhất trong các cuộc đàm phán. Theo các nguồn tin, Mỹ đang đề nghị Ukraine xem xét những điều chỉnh khó khăn trên thực địa như một phần của thỏa hiệp chung. Với Ukraine, đây là vấn đề rất nhạy cảm, có thể tác động mạnh tới tình hình chính trị trong nước và cách nhìn của dư luận.

Phát biểu sau các cuộc trao đổi, ông Zelensky thừa nhận việc nhượng bộ lãnh thổ là rất khó khăn và cho biết các bên vẫn còn nhiều khác biệt. Tuy vậy, ông nói Ukraine sẵn sàng tiếp tục phối hợp với các đối tác Mỹ, kỳ vọng vai trò trung gian của Washington sẽ giúp thu hẹp bất đồng giữa các bên.

Tổng thống Zelensky nhấn mạnh Ukraine cần có sự hiểu biết rõ ràng và cụ thể về các đảm bảo an ninh trước khi đưa ra bất kỳ quyết định nào liên quan đến chiến tuyến. Theo ông, những đảm bảo này không chỉ dừng ở tuyên bố chính trị, mà cần bao gồm cơ chế giám sát lệnh ngừng bắn, biện pháp thực thi và phản ứng trong trường hợp thỏa thuận bị vi phạm.

Các quan chức Mỹ cho biết phần lớn nội dung đàm phán đã đạt được mức độ thống nhất cao. Tuy nhiên, các vấn đề liên quan đến lãnh thổ vẫn đang được bàn thảo thông qua nhiều phương án khác nhau nhằm thu hẹp khác biệt giữa các bên. Theo phía Mỹ, các cuộc trao đổi hiện tập trung vào việc xây dựng khuôn khổ an ninh lâu dài, đồng thời xem xét các bước đi trước mắt để giảm căng thẳng.

Đọc thêm: Đêm kinh hoàng ở Australia: cha con xả súng, 16 người thiệt mạng

Ở châu Âu, nhiều lãnh đạo cho rằng việc Mỹ làm rõ hơn mức độ can dự trong các đảm bảo an ninh cho Ukraine là yếu tố quan trọng đối với tiến trình đàm phán. Một số ý kiến nhận định điều này giúp tăng tính dự báo và tạo thêm cơ sở cho các cuộc thảo luận tiếp theo. Tuy vậy, các nhà lãnh đạo châu Âu cũng cho rằng vẫn còn nhiều vấn đề chưa rõ ràng, đặc biệt liên quan đến lập trường của Nga.

Theo các nguồn tin ngoại giao, Nga hiện chưa cho thấy sự nhượng bộ đáng kể đối với các yêu sách lãnh thổ và vẫn coi việc Ukraine không gia nhập NATO là điều kiện then chốt trong các cuộc trao đổi về một giải pháp hòa bình. Người phát ngôn Điện Kremlin cho biết Moscow kỳ vọng sẽ nhận được thông tin cập nhật từ phía Mỹ sau các cuộc đàm phán tại Berlin.

Trong thời gian tới, các nhóm công tác của Mỹ, Ukraine và châu Âu dự kiến sẽ tiếp tục gặp gỡ để làm rõ những nội dung còn tồn tại, trong đó có các đảm bảo an ninh, cơ chế giám sát và những vấn đề liên quan đến ngừng bắn. Ông Zelensky cho biết Ukraine sẽ tiếp tục tham vấn với các đối tác, trong khi các hoạt động ngoại giao vẫn được duy trì ở nhiều cấp độ khác nhau.