Người lớn mắc sởi dễ gặp biến chứng nặng

Nhiều bệnh nhân mắc sởi tình trạng nặng

Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới T.Ư đang tiếp nhận và điều trị một số ca bệnh độ tuổi 35 – 46 với biểu hiện sốt cao, ho, phát ban, thậm chí suy hô hấp cấp (ARDS) phải can thiệp VV ECMO (hệ thống oxy hóa máu qua màng ngoài cơ). Đơn cử, bệnh nhân L.T.S (42 tuổi, Yên Bái) đang nằm viện sau mổ sỏi mật tại cơ sở y tế thì bất ngờ xuất hiện triệu chứng sốt cao, phát ban, ho, đau rát họng, viêm phổi và được nghi ngờ mắc sởi có biến chứng. Bệnh nhân được chuyển đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới T.Ư. Tại Trung tâm Hồi sức tích cực, các bác sĩ xác định bệnh nhân mắc sởi với các triệu chứng điển hình như: sốt cao, ho, phát ban toàn thân. Ngay khi nhập viện, bệnh nhân được điều trị tích cực, hỗ trợ thở oxy. Sau 6 ngày điều trị, hiện ban sởi đã bay gần hết, bệnh nhân đã cắt sốt và sức khỏe dần ổn định.

Tương tự, bệnh nhân N.Q.H (35 tuổi, Hà Nội) xuất hiện sốt, ho và tiêu chảy nhiều lần cách 6 ngày trước khi nhập viện. Ban đầu, anh H được chẩn đoán sốt virus và kê thuốc uống tại nhà; tuy nhiên, tình trạng không cải thiện, các triệu chứng ngày càng nặng thêm, đặc biệt là đau họng dữ dội, không ăn uống được. Sau đó anh H được truyền dịch tại nhà. Một ngày sau thì xuất hiện ban toàn thân, nghi ngờ sốt xuất huyết nên được gia đình đưa đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới T.Ư. Tại Khoa Vi rút – Ký sinh trùng, anh H được chẩn đoán mắc sởi biến chứng đường ruột với biểu hiện sốt cao 39 - 40°C, ho khan, ban đỏ toàn thân, mắt sung huyết, tiêu chảy phân lỏng nhiều lần trong ngày. Hiện nay, bệnh nhân đang được điều trị tích cực.

Trường hợp nặng nhất là bệnh nhân N.X.V (46 tuổi, Nghệ An). Nam bệnh nhân khởi phát sốt cao, ho, đi ngoài phân lỏng nhiều lần. Sau ba ngày tự điều trị tại nhà không thuyên giảm, bệnh nhân được đưa đến Bệnh viện Đa khoa TP Vinh. Tại đây, tình trạng hô hấp xấu đi nhanh chóng, bệnh nhân được chuyển lên Bệnh viện Đa khoa tỉnh Nghệ An. Các bác sĩ chẩn đoán bệnh nhân mắc sởi biến chứng hội chứng suy hô hấp cấp tiến triển (ARDS). Bệnh nhân được các bác sĩ đặt ống nội khí quản, thở máy, tuy nhiên độ bão hòa oxy trong máu rất thấp. Trước diễn biến nguy kịch, bệnh nhân được chuyển tới Bệnh viện Nhiệt đới T.Ư và ngay lập tức được chỉ định VV ECMO.

Là người điều trị cho bệnh nhân, bác sĩ Trịnh Thị Lan Hương (Trung tâm Hồi sức tích cực) cho biết: "Bệnh nhân nhập viện trong tình trạng suy hô hấp nặng, nổi ban sởi toàn thân, xuất huyết tại các vị trí tiêm truyền. Vì tình trạng suy hô hấp nặng mặc dù đã được thở máy tối đa chúng tôi phải sử dụng phương pháp VV ECMO hỗ trợ. Bệnh nhân được chẩn đoán mắc hội chứng suy hô hấp cấp tiến triển (ARDS), là một biến chứng nguy hiểm của sởi. Nếu không được can thiệp kịp thời, ARDS có thể dẫn đến tử vong".

Tiêm đủ hai mũi vaccine sởi là biện pháp phòng ngừa hiệu quả

Theo bác sĩ Trịnh Thị Lan Hương, bệnh sởi thường diễn tiến qua ba giai đoạn. Giai đoạn khởi phát: kéo dài khoảng 3 - 5 ngày; biểu hiện chủ yếu của thời kỳ này là sốt và viêm long. Người bệnh có biểu hiện giống cảm cúm như sốt, ho, chảy mũi, hắt hơi, đỏ mắt, tiêu chảy. Giai đoạn này rất dễ lây lan nhưng khó nhận biết vì chưa xuất hiện ban.

Giai đoạn phát ban (hay thời kỳ sởi mọc): ban sởi xuất hiện các nốt ban đỏ bắt đầu từ sau tai, gáy sau đó xuất hiện vùng trán, má. Tiếp theo ban mọc lan dần xuống toàn bộ vùng đầu, mặt, cổ, thân và tứ chi. Giai đoạn này, người bệnh thường sốt cao, mệt mỏi.

Giai đoạn lui bệnh (hay thời kỳ ban bay): ban mờ dần, để lại vết thâm trên da trước khi hồi phục hoàn toàn.

Giám đốc Trung tâm Phòng chống dịch, bác sĩ CKII Nguyễn Nguyên Huyền cảnh báo: “Việc tiêm đủ hai mũi vaccine sởi là biện pháp phòng ngừa hiệu quả. Người từng mắc sởi hoặc từng tiêm vaccine sẽ có miễn dịch suốt đời. Những ai không rõ mình đã từng tiêm hay từng mắc bệnh nên đi tiêm nhắc lại nếu dịch bùng phát. Vaccine sởi là vaccine sống giảm độc lực, chống chỉ định với người bị suy giảm miễn dịch hoặc đang dùng thuốc ức chế miễn dịch. Với những đối tượng này, cần chủ động phòng tránh bằng cách đeo khẩu trang, hạn chế đến nơi đông người. Ngoài ra, người lớn cũng nên tiêm nhắc lại, không chỉ để bảo vệ bản thân mà còn để bảo vệ cộng đồng xung quanh…”.

“Phát hiện bệnh sớm và điều trị kịp thời là vô cùng quan trọng nhằm hạn chế lây lan và ngăn ngừa biến chứng nguy hiểm. Khi có các biểu hiện như sốt cao, ho, tiêu chảy, phát ban… người bệnh cần đến ngay cơ sở y tế để được chẩn đoán và điều trị. Đồng thời, nên cách ly người bệnh, giữ vệ sinh môi trường sống, rửa tay thường xuyên – đây là những biện pháp hiệu quả giúp ngăn ngừa dịch bệnh” – bác sĩ Huyền cảnh báo.