Nới lỏng các điều kiện được nhập quốc tịch Việt Nam

Trình bày tờ trình dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quốc tịch Việt Nam, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Nguyễn Hải Ninh cho biết, mục đích, quan điểm xây dựng Luật nhằm tiếp tục thể chế hóa chủ trương của Đảng nhằm giải quyết nhu cầu chính đáng của người Việt Nam ở nước ngoài liên quan đến quốc tịch;

Kịp thời tháo gỡ những vướng mắc, bất cập trong các quy định của Luật Quốc tịch Việt Nam, đặc biệt là quy định về nhập/trở lại quốc tịch Việt Nam; đồng thời, đáp ứng yêu cầu ứng dụng CNTT, đơn giản giá thủ tục hành chính, giấy tờ liên quan đến quản lý dân cư.

Dự thảo Luật đã nêu 2 chính sách lớn gồm: sửa đổi, bổ sung một số quy định liên quan đến việc nhập quốc tịch Việt Nam nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho các trường hợp có cha đẻ, mẹ đẻ hoặc ông nội, bà nội, hoặc ông ngoại, bà ngoại là công dân Việt Nam; nhà đầu tư, nhà khoa học, chuyên gia nước ngoài… được nhập quốc tịch Việt Nam.

Chính sách thứ 2 là sửa đổi, bổ sung một số quy định liên quan đến việc trở lại quốc tịch Việt Nam, nhằm tạo điều kiện cho các trường hợp đã mất quốc tịch Việt Nam được trở lại quốc tịch Việt Nam.

Dự thảo Luật đã sửa đổi, bổ sung khoản 2 và khoản 3 điều 19 theo hướng tạo thuận lợi cho nhà đầu tư, nhà khoa học, chuyên gia nước ngoài được nhập quốc tịch Việt Nam nhằm thu hút nhân lực chất lượng cao.

Cụ thể, dự thảo Luật quy định, người có công lao đặc biệt đóng góp cho sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc hoặc có lợi cho Nhà nước khi xin nhập quốc tịch thì được miễn các điều kiện theo quy định tại một số điểm trong luật này.

Cùng với đó, các trường hợp này được giữ quốc tịch nước ngoài nếu đáp ứng điều kiện tương tự trường hợp có người thân thích là công dân Việt Nam và được Chủ tịch nước cho phép...

Thẩm tra tờ trình, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp (UBPLTP) của Quốc hội Hoàng Thanh Tùng cho biết, UBPLTP cơ bản tán thành phạm vi sửa đổi, bổ sung được nêu tại tờ trình. Theo đó, "Luật này sửa đổi, bổ sung một số quy định về nhập quốc tịch Việt Nam, trở lại quốc tịch Việt Nam, thôi quốc tịch Việt Nam và nội dung có liên quan".

UBPLTP đề nghị cơ quan chủ trì soạn thảo tiếp tục làm rõ để thể chế hóa đầy đủ "cơ chế đặc biệt về nhập quốc tịch" theo yêu cầu tại Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia để thu hút, trọng dụng các nhà khoa học, chuyên gia đầu ngành là người Việt Nam ở nước ngoài.

UBPLTP đề nghị cơ quan soạn thảo tiếp tục nghiên cứu, làm rõ để quy định phù hợp điều kiện “có khả năng bảo đảm cuộc sống tại Việt Nam” đối với người xin nhập quốc tịch Việt Nam mà có vợ, chồng, cha đẻ, mẹ đẻ, con đẻ, ông nội và bà nội, ông ngoại và bà ngoại là công dân Việt Nam; làm rõ thời gian thường trú ở Việt Nam từ 5 năm trở lên tại điểm đ khoản 1 điều 19 có cần liên tục không.

Về điều kiện được trở lại quốc tịch Việt Nam, UBPLTP cơ bản nhất trí với quy định của dự thảo Luật và cho rằng, nội dung sửa đổi này là cần thiết nhằm kịp thời thể chế hóa yêu cầu tại các văn bản, chỉ đạo của Đảng, tạo điều kiện khuyến khích và thuận lợi hơn cho những người đã mất quốc tịch Việt Nam được trở lại quốc tịch Việt Nam; phù hợp với thay đổi của tình hình thực tiễn, bảo đảm tính ổn định, lâu dài của Luật.