Quảng Ngãi: cần cơ chế riêng cho khu kinh tế, khu công nghiệp để tăng sức hút đầu tư

Sau sáp nhập, Quảng Ngãi có 2 khu kinh tế (KKT) gồm KKT Dung Quất, KKT Cửa khẩu Quốc tế Bờ Y và 10 khu công nghiệp (KCN). Đây là nơi tập trung lực lượng sản xuất nòng cốt, tạo nền tảng cho mục tiêu đưa Quảng Ngãi trở thành trung tâm công nghiệp, dịch vụ cảng biển, logistics, đô thị du lịch của khu vực miền Trung.

Với vai trò quan trọng đó, công tác thu hút đầu tư vào các KKT, KCN đã và đang được tỉnh, Ban Quản lý KKT Dung Quất và các KCN Quảng Ngãi (Ban Quản lý) chú trọng thực hiện.

Theo Trưởng Ban Quản lý KKT Dung Quất và các KCN Quảng Ngãi Lương Kim Sơn, thời gian qua, các KKT, KCN đã thu hút nhiều dự án lớn như: Dự án nâng cấp, mở rộng Nhà máy lọc dầu Dung Quất; Khu liên hợp sản xuất gang thép Hòa Phát giai đoạn 1 và 2; KCN VSIP II Quảng Ngãi; Dự án sản xuất ray đường sắt và thép đặc biệt Hòa Phát Dung Quất… Những dự án này đóng vai trò quan trọng đối với an ninh năng lượng và phát triển công nghiệp nền tảng của tỉnh.

Từ đầu năm 2025 đến nay, Ban Quản lý đã cấp Quyết định chấp thuận chủ trương đầu tư đồng thời chấp thuận nhà đầu tư hoặc cấp giấy chứng nhận đăng ký đầu tư cho 14 dự án, tổng vốn hơn 12.843 tỷ đồng; điều chỉnh tăng vốn cho 16 dự án, với tổng mức tăng thêm gần 7.890 tỷ đồng. Tổng vốn đăng ký cấp mới và điều chỉnh tăng thêm đạt 20.733 tỷ đồng, bằng 279,5% kế hoạch và tăng 472% so với cùng kỳ năm 2024.

Lũy kế toàn khu có 449 dự án còn hiệu lực với tổng vốn đăng ký khoảng 19,23 tỷ USD; trong đó 347 dự án đã đi vào hoạt động, tạo việc làm cho hơn 80.000 lao động.

Năm 2025, hoạt động sản xuất kinh doanh trong các KKT, KCN cơ bản ổn định; nhiều chỉ tiêu kinh tế tăng so với cùng kỳ và vượt kế hoạch. Các ngành công nghiệp chế biến, luyện kim, lọc – hóa dầu tiếp tục đóng vai trò trụ cột; lĩnh vực thương mại – dịch vụ khởi sắc nhờ đà phục hồi của công nghiệp và nhu cầu nội địa.

Năm 2026, các KKT, KCN đặt mục tiêu thu hút khoảng 2,3 tỷ USD vốn đầu tư; thu nộp ngân sách 28.000 tỷ đồng; thu ngân sách qua cửa khẩu Bờ Y 394 tỷ đồng; giải quyết việc làm mới cho 3.000 lao động.

Để đạt các mục tiêu trên, Ban Quản lý kiến nghị tỉnh ưu tiên đầu tư hạ tầng giao thông và môi trường cho các KKT, KCN, đặc biệt là KKT Dung Quất; đồng thời bố trí các khu tái định cư phục vụ giải phóng mặt bằng.

Đáng chú ý, hiện KKT Dung Quất có gần 50km đường nội vùng, phần lớn được xây dựng từ khi mới hình thành, quy mô nhỏ, kết nối chưa đồng bộ và đã xuống cấp nghiêm trọng. Nếu không được đầu tư đồng bộ, hạ tầng giao thông sẽ tiếp tục là “điểm nghẽn” lớn nhất của KKT Dung Quất.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Đỗ Tâm Hiển đánh giá KKT Dung Quất và các KCN của tỉnh đã có đóng góp quan trọng cho tăng trưởng kinh tế, đặc biệt sau khi hệ thống KKT – KCN được sắp xếp lại còn 2 KKT và 10 KCN, mở rộng không gian phát triển mới cho công nghiệp.

Ông Hiển đề nghị Ban Quản lý nghiên cứu, đề xuất cơ chế, chính sách đầu tư phù hợp với vai trò của KKT, KCN; đồng thời cho biết tỉnh sẽ tập trung đầu tư hạ tầng giao thông, môi trường và các khu tái định cư phục vụ giải phóng mặt bằng, trước mắt đáp ứng nhu cầu của 5 dự án lớn đã được phê duyệt chủ trương đầu tư.

Tỉnh giao Sở Nông nghiệp và Môi trường xây dựng cơ chế riêng cho phát triển KKT, KCN, đặc biệt là chính sách bồi thường, tái định cư; đồng thời rà soát, đánh giá tiến độ sử dụng đất của các dự án, trình UBND tỉnh thu hồi những trường hợp triển khai chậm, tránh gây lãng phí đất đai.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh cũng yêu cầu Ban Quản lý tiếp tục đẩy mạnh thu hút đầu tư, ưu tiên nguồn lực ngoài ngân sách và các dự án FDI; nâng cao chất lượng hỗ trợ nhà đầu tư, cắt giảm thủ tục hành chính; phối hợp chặt chẽ với các sở, ngành để tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp; đồng thời tham mưu thành lập tổ công tác liên ngành nhằm xử lý kịp thời các vấn đề phát sinh trong các KKT, KCN.