Sách giáo khoa thống nhất, miễn phí theo lộ trình

Ngày 7/1/2016, Văn phòng Chủ tịch nước tổ chức họp báo công bố Lệnh của Chủ tịch nước công bố 12 luật đã được Quốc hội khóa XV thông qua tại Kỳ họp thứ 10, trong đó có Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục.

Hoàn thiện chính sách giáo dục, tháo gỡ vướng mắc thực tiễn

Giới thiệu về Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục, Thứ trưởng Bộ GD&ĐT Nguyễn Văn Phúc cho biết, Luật quy định Bộ trưởng Bộ GD&ĐT quyết định một bộ sách giáo khoa giáo dục phổ thông thống nhất toàn quốc; Chính phủ quy định lộ trình miễn phí sách giáo khoa, bảo đảm tính chuẩn mực, ổn định và công bằng trong tiếp cận sách giáo khoa.

Luật cũng hoàn thiện chính sách học bổng cho người học, trong đó có việc thành lập Quỹ học bổng quốc gia; đổi mới mô hình trường năng khiếu; quy định cụ thể hơn về cơ cấu chi ngân sách cho đầu tư giáo dục và giáo dục đại học.

Bên cạnh đó, Luật tập trung tháo gỡ những vướng mắc trong thực tiễn, bảo đảm quản lý nhà nước thống nhất và sự đồng bộ của hệ thống pháp luật. Cụ thể, Luật bổ sung giáo dục trung học nghề thuộc giáo dục nghề nghiệp và cùng cấp học với giáo dục trung học phổ thông trong hệ thống giáo dục quốc dân, nhằm mở rộng lựa chọn học tập, tạo điều kiện phân luồng linh hoạt cho người học.

Luật làm rõ định hướng phân luồng sau trung học cơ sở gắn với hướng nghiệp, phù hợp với năng lực, sở trường, năng khiếu của người học và nhu cầu xã hội. Đồng thời, bỏ bằng tốt nghiệp trung học cơ sở, thay bằng xác nhận hoàn thành chương trình, phù hợp với quy định giáo dục bắt buộc, giảm áp lực cho học sinh và phù hợp thông lệ quốc tế; quy định văn bằng, chứng chỉ được cấp dưới dạng giấy hoặc dạng số.

Luật cũng bổ sung khung pháp lý đối với dịch vụ phục vụ, hỗ trợ hoạt động giáo dục; điều chỉnh cách tiếp cận từ kiểm định bắt buộc sang bảo đảm chất lượng giáo dục đối với giáo dục mầm non, giáo dục phổ thông và giáo dục thường xuyên; hoàn thiện các quy định về nhà đầu tư thành lập cơ sở giáo dục và chuyển nhượng vốn.

Sẽ có nghị định về miễn phí sách giáo khoa

Theo Thứ trưởng Bộ GD&ĐT Nguyễn Văn Phúc, Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Giáo dục thể hiện rõ tinh thần tăng cường phân quyền, phân cấp trong quản lý nhà nước về giáo dục, gắn với nâng cao quyền tự chủ, tự chịu trách nhiệm của Bộ GD&ĐT, chính quyền địa phương và các cơ sở giáo dục.

Theo đó, Luật đẩy mạnh phân cấp cho địa phương trong việc quyết định thành lập, sáp nhập, chia tách, giải thể một số loại hình cơ sở giáo dục trên địa bàn như trường trung cấp, trường tiểu học, trung học cơ sở, trung học phổ thông do cơ quan đại diện ngoại giao nước ngoài, tổ chức quốc tế liên Chính phủ đề nghị, nhằm tăng tính chủ động trong tổ chức mạng lưới cơ sở giáo dục, phù hợp điều kiện kinh tế - xã hội và nhu cầu thực tiễn.

Luật tăng thực quyền cho hiệu trưởng, người đứng đầu cơ sở giáo dục trong việc xác nhận hoàn thành trung học cơ sở và cấp bằng tốt nghiệp trung học phổ thông. Đồng thời, giao Bộ trưởng Bộ GD&ĐT quy định việc thực hiện chương trình giáo dục cấp trung học cơ sở và chương trình giáo dục thuộc hệ thống giáo dục quốc dân tại cơ sở giáo dục phổ thông, giáo dục nghề nghiệp, giáo dục đại học, thay vì phải được cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền cho phép.

Quy định này nhằm cắt giảm thủ tục hành chính, hạn chế cơ chế “xin - cho”, tạo điều kiện thuận lợi cho các mô hình đào tạo linh hoạt, tích hợp, đồng thời vẫn bảo đảm kiểm soát chất lượng.

Thông tin thêm tại họp báo, Phó Vụ trưởng Vụ Pháp chế (Bộ GD&ĐT) Đào Hồng Cường cho biết, ngày 26/12/2025, Bộ trưởng Bộ GD&ĐT đã ban hành Quyết định số 3588 phê duyệt bộ sách giáo khoa thống nhất toàn quốc sử dụng từ năm học 2026-2027. Theo đó, bộ sách “Kết nối tri thức với cuộc sống” của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam được lựa chọn.

Về lộ trình miễn phí sách giáo khoa, Phó Vụ trưởng Vụ Pháp chế (Bộ GD&ĐT) Đào Hồng Cường cho biết, Chính phủ được giao quy định nội dung này. Dự kiến, Bộ GD&ĐT sẽ tham mưu Chính phủ ban hành nghị định hướng dẫn trong tháng 4/2026.