Sát cánh cùng doanh nghiệp trước “bão thuế quan” Mỹ

Cung cấp thông tin kịp thời, chính xác

Ngày 2/4/2025, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã ký Sắc lệnh áp đặt thuế đối ứng lên hàng hóa nhập khẩu từ tất cả các nước và khu vực thuế quan vào Mỹ. Trong Sắc lệnh này, Việt Nam thuộc nhóm nước phải chịu mức thuế đối ứng riêng cao nhất (lên tới 46%). Ngay lập tức, chính sách thuế đối ứng bất ngờ của Mỹ đã khiến kinh tế thế giới phản ứng mạnh, chao đảo, nhiều quốc gia, khu vực bày tỏ sự lo ngại và đưa ra các biện pháp đáp trả.

Đối với Việt Nam, chính sách này cũng tác động mạnh đến xuất khẩu và kinh tế, nhất là các ngành dệt may, da giày, điện tử, thiết bị máy móc. Các DN xuất khẩu Việt tỏ ra hoang mang, lo lắng, bởi với mức thuế đối ứng cao có thể dẫn đến giảm doanh thu, thu hẹp thị phần, gián đoạn sản xuất của DN.

Phản ứng linh hoạt trước tình huống bất ngờ này, Đảng và Nhà nước ta đã ngay lập tức có những bước đi chủ động, tích cực và sáng tạo trước chính sách thuế quan này của Mỹ. Đồng thời, ngày 9/4/2025, Mỹ cũng tuyên bố tạm hoãn các mức thuế riêng này 90 ngày với hầu hết các đối tác để mở đường cho các cuộc đàm phán song phương. Chính phủ Việt Nam đã chỉ đạo bộ, ngành liên quan thực hiện các biện pháp hỗ trợ DN, giúp họ thích ứng với tình hình mới, bao gồm giảm chi phí, thủ tục hành chính và các biện pháp hỗ trợ. Không nằm ngoài cuộc, ngay sau khi Mỹ phát đi thông báo về thuế đối ứng, các cơ quan báo chí, truyền thông lập tức vào cuộc đưa tin. Đã có hàng ngàn tin, bài, video… được đăng tải. Thông tin kịp thời, chính xác, cùng những bài phân tích chuyên sâu đã giúp DN có cái nhìn toàn diện, nhận rõ thách thức, cũng như cơ hội trong cuộc khủng hoảng này.

Chủ tịch Vina T&T Group Nguyễn Đình Tùng cho biết, những thông tin kịp thời về thuế đối ứng của Mỹ, đặc biệt là các thông tin liên quan đến việc Mỹ áp thuế đối ứng lên hàng hóa của Việt Nam là điều mà DN cần nhất. Ngoài cập nhật nhanh những thông tin, báo chí còn đưa ra những gợi ý để DN có thể tìm cách thích ứng với tình hình, như đa dạng hóa thị trường, tăng cường sản xuất trong nước, và tìm kiếm cơ hội hợp tác với các đối tác khác.

Đánh giá cao vai trò của báo chí, TS Tô Hoài Nam - Phó Chủ tịch Thường trực kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội DN nhỏ và vừa Việt Nam (VINASME) nhận xét, báo chí đã vào cuộc rất kịp thời cung cấp thông tin về chính sách thuế đối ứng đến DN. Các thông tin đa dạng, giúp DN có cái nhìn bao quát về tình hình, như mức thuế, lý do áp thuế và tác động đến DN... qua đó DN kịp thời nắm bắt tình hình mới nhất và đưa ra những điều chỉnh phù hợp.

Bên cạnh đó, nhiều bài báo đã phân tích kỹ càng về tác động của thuế đối ứng lên các ngành hàng, DN và nền kinh tế nói chung. Điều này giúp DN hiểu rõ hơn về những khó khăn, thách thức và cơ hội tiềm ẩn khi phải đối mặt với các biện pháp thuế mới. Không chỉ vậy, báo chí còn đưa tin về những DN đã từng trải qua tình huống tương tự và cách họ đã đối phó hiệu quả. Những kinh nghiệm này có thể giúp DN khác học hỏi và áp dụng cho tình huống của mình.

Đặc biệt, qua các kênh báo chí Tiếng Anh, nhiều đối tác, dư luận bên Mỹ hiểu được sự thật khách quan của Việt Nam không phải là "sân sau" của các nước thứ 3. Đã có nhiều tờ báo của Mỹ trích dẫn thông tin đăng trên báo của Việt Nam. Việc này tạo lợi thế dư luận, để các tổ chức quốc tế, đối tác, người tiêu dùng tiếp cận hàng hóa Việt Nam một cách khách quan, có cảm tình hơn. Qua đó, tăng cường niềm tin của đối tác, khách hàng với nguồn gốc xuất xứ hàng hóa từ Việt Nam.

Nâng mức cảnh báo, định hướng doanh nghiệp

Theo nhận định của các chuyên gia, nguy cơ về thuế đối ứng ở thị trường Mỹ vẫn rất phức tạp và khó lường, dẫn tới những rủi ro và thách thức lớn cho xuất nhập khẩu nói riêng và hoạt động kinh doanh của DN Việt Nam nói chung. Hơn lúc nào hết, DN vẫn rất cần sự đồng hành của các cơ quan báo chí trên mặt trận thông tin.

TS Mạc Quốc Anh - Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội DN nhỏ và vừa Hà Nội chia sẻ, phần lớn DN bày tỏ sự “tạm thời thở phào” trước việc hoãn áp thuế đối ứng, vì ít nhất họ không phải chịu thêm gánh nặng chi phí và không bị xáo trộn kế hoạch kinh doanh ngay lập tức. Trong giai đoạn này, việc cập nhật thông tin, theo sát thị trường là yếu tố sống còn với DN. DN Việt Nam cần thông tin chi tiết về thuế đối ứng của Mỹ, đặc biệt là mức thuế áp dụng cho hàng hóa xuất khẩu của họ để có kế hoạch ứng phó phù hợp.

Còn theo TS Lê Quốc Phương - nguyên Phó Giám đốc Trung tâm Thông tin công nghiệp và thương mại (Bộ Công thương), để ứng phó với thuế đối ứng của Mỹ, truyền thông cần tập trung vào việc giảm thiểu tác động tiêu cực cho DN, ổn định thị trường và chuỗi cung ứng nội địa, duy trì niềm tin của nhà đầu tư và đối tác quốc tế. Đồng thời, chuyển hóa khủng hoảng thành động lực để cải cách và nâng cao năng lực cạnh tranh. Các cơ quan báo chí, truyền thông cần tiếp tục cung cấp thông tin rõ ràng, đầy đủ và chính xác về các quy định thuế mới của Mỹ và tác động của chúng đến các ngành hàng và DN Việt Nam. Mặt khác, truyền tải thông điệp tích cực về khả năng thích ứng và vượt qua khó khăn của Việt Nam. Tập trung vào việc giới thiệu các thành tựu và tiềm năng phát triển của Việt Nam để tạo sự tin tưởng cho nhà đầu tư và đối tác quốc tế. Nâng cao nhận thức về sự bền vững của nền kinh tế Việt Nam và khả năng thích ứng với các biến động trên thị trường thế giới.

Đồng tình với quan điểm trên, TS Tô Hoài Nam cho rằng, báo chí đầu tiên phải là một chủ thể đầu vào của cảnh báo sớm, giúp DN có thông tin sớm để DN có thời gian chuẩn bị ứng phó. Ngoài ra, cần phân tích bản chất sự việc, để tránh gây hoang mang dư luận. Các bài viết phải hướng đến những đối tượng cụ thể. Đối với DN xuất khẩu, cần truyền tải thông tin về các chính sách hỗ trợ của Chính phủ, các kênh thông tin hỗ trợ DN thích ứng. Tổ chức các hội thảo, tọa đàm để chia sẻ kinh nghiệm và giải pháp ứng phó.

Còn với các nhà đầu tư, cần tăng cường nhiều bài viết nhằm giữ vững niềm tin vào nền kinh tế Việt Nam bằng cách cung cấp thông tin rõ ràng về các biện pháp ứng phó và các cơ hội đầu tư mới. Tăng cường các hoạt động xúc tiến đầu tư tại các thị trường trọng điểm. Với người tiêu dùng, cần truyền tải thông tin về các mặt hàng thay thế và các sản phẩm có chất lượng tương đương. Tăng cường hoạt động quảng cáo để giới thiệu sản phẩm, hàng hóa Việt Nam.

Ngoài ra, các cơ quan báo chí cũng là cầu nối phản ánh nguyện vọng của DN đến lãnh đạo Đảng, Nhà nước. Đề xuất các chính sách hỗ trợ DN, bao gồm gói hỗ trợ tài chính, chính sách thuế ưu đãi, các biện pháp hỗ trợ kỹ thuật. Xây dựng cơ chế phối hợp giữa các bộ, ngành liên quan để ứng phó với thuế đối ứng. Tham gia tích cực vào nhiều diễn đàn thương mại quốc tế để bảo vệ lợi ích của Việt Nam.q