TP Hồ Chí Minh: hai tuyến metro khu vực Bình Dương cũ dự kiến khởi công trong năm nay

Theo Ban Quản lý đường sắt đô thị TP Hồ Chí Minh (MAUR), hai tuyến metro này có tổng chiều dài gần 55km, giữ vai trò kết nối trực tiếp đô thị trung tâm với các khu vực vệ tinh, góp phần từng bước hình thành mạng lưới giao thông công cộng khối lượng lớn liên vùng.

Tuyến metro TP mới Bình Dương - Suối Tiên: kết nối trực tiếp Metro số 1

Tuyến đường sắt đô thị số 1 (TP mới Bình Dương - Suối Tiên) có chiều dài khoảng 31,6km, được thiết kế đi hoàn toàn trên cao. Tuyến bắt đầu từ ga trung tâm TP mới Bình Dương và kết thúc tại ga Bến xe Suối Tiên, kết nối trực tiếp với tuyến Metro số 1 (Bến Thành - Suối Tiên) hiện hữu.

Dự án dự kiến có 17 nhà ga trên cao, sử dụng chung depot Long Bình với Metro số 1, tổng mức đầu tư khoảng 46.725 tỷ đồng. Khi đưa vào khai thác, tuyến metro này sẽ tạo trục vận tải khối lượng lớn, giúp rút ngắn thời gian di chuyển giữa khu vực phía Bắc và trung tâm TP Hồ Chí Minh.

Đáng chú ý, khu vực Bình Dương cũ - nơi từng là trung tâm hành chính của tỉnh trước đây - đang được định hướng phát triển thành đô thị khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Việc tuyến metro đi qua khu vực này được kỳ vọng sẽ tạo điều kiện thuận lợi để thu hút nguồn nhân lực chất lượng cao, hình thành hệ sinh thái nghiên cứu, đổi mới sáng tạo và kinh tế tri thức trong không gian đô thị mới.

Tuyến Thủ Dầu Một - TP Hồ Chí Minh: giảm tải Quốc lộ 13

Tuyến đường sắt đô thị số 2 (Thủ Dầu Một - TP Hồ Chí Minh) có chiều dài khoảng 23,3km, cũng được thiết kế đi hoàn toàn trên cao. Tuyến bắt đầu từ khu vực ga S5 (phường Phú Mỹ, TP Thủ Dầu Một trước đây) và kết thúc tại phường Vĩnh Phú (TP Thuận An trước đây).

Tại điểm cuối, tuyến metro này sẽ kết nối với Metro số 3 (Hiệp Bình Phước - An Hạ). Dự án dự kiến bố trí khoảng 13 nhà ga trên cao, sử dụng chung depot với Metro số 3 tại khu vực Hiệp Bình Phước, với tổng vốn đầu tư khoảng 53.000 tỷ đồng.

Khi hoàn thành, tuyến metro Thủ Dầu Một - TP Hồ Chí Minh sẽ góp phần giảm áp lực cho Quốc lộ 13 đoạn qua tỉnh Bình Dương cũ - tuyến giao thông huyết mạch vốn đang quá tải, đồng thời tạo trục vận tải xuyên tâm kết nối khu vực phía Bắc với lõi đô thị trung tâm.

Theo MAUR, hai tuyến metro kết nối TP Hồ Chí Minh - Bình Dương đã được bổ sung vào phụ lục kèm theo Nghị quyết 188 của Quốc hội về thí điểm một số cơ chế, chính sách đặc thù nhằm phát triển hệ thống mạng lưới đường sắt đô thị tại Hà Nội và TP Hồ Chí Minh.

Việc áp dụng các cơ chế đặc thù được kỳ vọng sẽ rút ngắn thời gian chuẩn bị đầu tư, tháo gỡ các vướng mắc về thủ tục, từ đó đẩy nhanh tiến độ triển khai các dự án metro liên vùng.

Metro - trụ cột giao thông của đại đô thị đa trung tâm

Các chuyên gia cho rằng, sau sáp nhập, TP Hồ Chí Minh đang chuyển dần từ mô hình đô thị đơn cực sang đại đô thị đa trung tâm. Trong bối cảnh đó, hệ thống metro giữ vai trò trục giao thông xương sống, kết nối hiệu quả khu vực trung tâm với các đô thị vệ tinh phía Bắc như Bình Dương.

Hiện nay nhu cầu đi lại giữa TP Hồ Chí Minh và khu vực Bình Dương cũ vẫn chủ yếu phụ thuộc vào giao thông đường bộ, trong khi các trục hướng tâm như Quốc lộ 13 đã quá tải. Việc đầu tư hai tuyến metro sẽ tạo năng lực vận chuyển ổn định, bền vững, góp phần giảm ùn tắc, tai nạn giao thông và ô nhiễm môi trường.

Bên cạnh đó, hệ thống metro còn góp phần định hình lại không gian phát triển mọi mặt sau sáp nhập. Khi đi vào hoạt động, người dân được sinh sống và làm việc tốt hơn nữa tại khu vực Bình Dương cũ, nơi được định hướng trở thành đô thị khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo của TP Hồ Chí Minh.