Trào lưu pickleball và những hệ luỵ trong công tác quản lý đô thị
Kinhtedothi - Trong dòng chảy sôi động của quá trình đô thị hóa, công tác quản lý tài nguyên đất đai tại Thủ đô đang đối mặt với nhiều thách thức. Gần đây, hiện tượng sử dụng đất sai quy định, lấn chiếm hành lang bảo vệ công trình thủy lợi để kinh doanh dịch vụ, xây dựng các sân thể thao, nổi bật là sân pickleball… gây bức xúc trong dư luận.
Hiện trạng đáng báo động
Sự xuất hiện của các sân pickleball, sân tennis, sân bóng đá mini tại nhiều khu vực đất công, đất nông nghiệp và đất dự án treo không phải là hiện tượng mới, nhưng đang ngày càng trở nên phổ biến và thách thức hơn, cho thấy một sự quản lý thiếu kiên quyết và dứt điểm từ chính quyền cơ sở.
Sông Nhuệ là tuyến sông quan trọng bậc nhất trong hệ thống thủy lợi của Hà Nội, có chức năng kép là tiêu thoát nước và tưới tiêu nông nghiệp, đóng vai trò sống còn trong việc phòng chống ngập úng đô thị. Chính phủ và UBND TP Hà Nội đã ban hành nhiều văn bản pháp lý (như Quyết định 5168/QĐ-UBND ngày 8/10/2014) để xác định rõ và cắm mốc giới hành lang bảo vệ công trình thủy lợi Sông Nhuệ. Mục đích của hành lang này là bảo đảm an toàn cho công trình, thuận lợi cho việc duy tu, bảo dưỡng và quan trọng nhất là bảo toàn khả năng tiêu thoát lũ.
Sân pickleball mọc tại hành lang sông Nhuệ. Ảnh: Nguyên Thoa.
Tuy nhiên, thời gian gần đây hàng trăm mét kéo dài dọc sông Nhuệ, hàng nghìn m2 đất hành lang sông phía sau khu liền kề Ngân hà Galaxy Vạn Phúc, phường Hà Đông đã được quây kín, dựng khung thép để xây dựng sân pickleball và gara sửa chữa ô tô. Mặc dù là công trình xây dựng không phép nhưng đơn vị quản lý là Công ty CP Thương mại & Đầu tư toàn cầu GTC ngang nhiên treo biển về việc thu tiền dịch vụ tại sân pickleball này.
Tiếp đó, tại ngõ 20 Hoàng Quốc Việt (phường Nghĩa Đô), một cụm sân pickleball mang tên Xoài Arena cũng đang gấp rút hoàn thiện để đưa vào sử dụng. Hay, tại ô đất nằm tại số 2 phố Nguyễn Thị Thập (phường Yên Hòa), một quần thể sân pickleball rộng hàng nghìn m2 với quy mô 8 sân, khung kết cấu sắt, mái bạt kiên cố, diện tích khoảng 1.400 mư. Tại đây, ngoài các cụm sân pickleball còn có hai dãy nhà tạm (khung sắt, mái tôn) khoảng 100m2, một trạm điện khoảng 45m2 và một nhà khung sắt khoảng 20m2… Sự tồn tại của những công trình trên đã vi phạm các quy định về quản lý đất đai, phá vỡ quy hoạch, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống của người dân trong khu vực.
Cần xử lý nghiêm các vi phạm
Theo tìm hiểu của phóng viên, liên quan đến hoạt động của sân pickleball tại địa chỉ số 2 phố Nguyễn Thị Thập, vừa qua, tổ công tác của Phòng Kinh tế, Hạ tầng – Đô thị phường Yên Hòa đã tiến hành kiểm tra, xác định hàng loạt các hạng mục vi phạm. Trong biên bản kiểm tra hiện trạng, đại diện Công ty CP Đầu tư và Phát triển nhà số 6 Hà Nội cho biết, các hạng mục trên là hoạt động tự phát của tổ bảo vệ và cam kết sẽ xử lý trong tháng 12/2025. Đồng thời cam kết sẽ hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật về an ninh trật tự, phòng cháy chữa cháy và vệ sinh môi trường tại ô đất.
Sân pickleball tại địa chỉ số 2 phố Nguyễn Thị Thập. Ảnh: Sinh Nguyễn.
Trong khi đó, trao đổi với phóng viên Báo Kinh tế & Đô thị, một số chuyên gia trong lĩnh vực đô thị cho hay, sự tồn tại của các công trình vi phạm trên đất công, đất dự án treo là bằng chứng rõ ràng của sự phá vỡ kỷ cương pháp luật trong quản lý đất đai và trật tự xây dựng, làm suy giảm nghiêm trọng niềm tin của công chúng. Khi các vi phạm được dung túng hoặc xử lý không triệt để, chúng sẽ tạo ra tâm lý coi thường pháp luật, khiến các đối tượng khác tiếp tục lấn chiếm. Tình trạng "nhờn luật" sẽ lan rộng, tạo ra những khu vực tự phát, nằm ngoài tầm kiểm soát của chính quyền.
Mặt khác, việc sử dụng đất công, đất dự án treo sai mục đích để kinh doanh trục lợi cá nhân không chỉ gây thất thu về thuế và phí sử dụng đất, mà còn làm mất đi cơ hội sử dụng đất cho các mục đích công cộng chính đáng và cấp thiết. Việc này tạo ra sự bất công lớn khi người dân và doanh nghiệp tuân thủ pháp luật phải chờ đợi, trong khi các đối tượng vi phạm lại có thể nhanh chóng kinh doanh trục lợi…
Cụm sân pickleball Xoài Arena trong ngõ 20 Hoàng Quốc Việt đang gấp rút hoàn thiện, đưa vào sử dụng.
Để khắc phục tình trạng trên, các chuyên gia cho rằng, chính quyền địa phương cần khẩn trương lập đoàn kiểm tra tổng thể, rà soát lại toàn bộ các khu vực có nguy cơ. Mọi vi phạm phải được lập hồ sơ và xử lý theo đúng trình tự pháp luật. Đối với các công trình vi phạm đã có kết luận xử lý nhưng tái diễn, cần tiến hành cưỡng chế, tháo dỡ triệt để, thu hồi vật tư, và có biện pháp quản lý sau cưỡng chế nghiêm ngặt, tránh tình trạng vi phạm "hồi sinh" sau mỗi đợt kiểm tra.
Đồng thời, truy cứu trách nhiệm người đứng đầu – đây là yếu tố then chốt để lập lại kỷ cương. Phải làm rõ trách nhiệm của các cá nhân, tổ chức, cán bộ quản lý địa bàn đã buông lỏng, thiếu trách nhiệm, hoặc có dấu hiệu bao che cho các hành vi vi phạm tồn tại kéo dài. Nếu không có chế tài xử lý cán bộ, tình trạng vi phạm sẽ khó chấm dứt.
Sự tồn tại của những vi phạm trên không chỉ là việc thực thi pháp luật mà còn là bảo vệ nguồn lực, đảm bảo an toàn thoát lũ và mỹ quan đô thị cho Thủ đô. Sân chơi thể thao rất cần thiết, nhưng phải được đặt đúng chỗ, trên đất được phép xây dựng, chứ không thể đánh đổi bằng sự an toàn, kỷ cương của TP và lợi ích của cộng đồng.
