Vì sao xuất khẩu nông sản của Việt Nam tiếp tục sụt giảm?

Xuất siêu giảm gần 38%

Thông tin từ Bộ NN&PTNT chiều 4/5 cho biết, kim ngạch xuất khẩu nông sản tháng 4/2023 của Việt Nam ước đạt 4,54 tỷ USD, giảm 8,3% so với cùng kỳ năm trước; giảm 1,2 triệu USD so với tháng 3/2023 (4,66 tỷ USD). So với cùng kỳ năm trước, 4 tháng đã qua của năm 2023, xuất khẩu nông lâm thuỷ sản đạt 15,66 tỷ USD, giảm 13,3%; trong khi xuất siêu đạt 2,51 tỷ USD, giảm 37,7%.

Ngoài các nhóm hàng nông sản và chăn nuôi tăng (nông sản đạt 2,33 tỷ USD, tăng 24%; chăn nuôi đạt 41 triệu USD, tăng 46,7%); còn lại, các mặt hàng thủy sản, lâm sản đều giảm. Cụ thể, thủy sản đạt 800 triệu USD, giảm 28,6%; lâm sản đạt 1,2 tỷ USD, giảm 29,8% so với cùng kỳ năm trước.

4 tháng năm 2023, rất nhiều mặt hàng có giá trị xuất khẩu giảm. Đơn cử như: Cao su 684,8 triệu USD, giảm 20,1%; gỗ và sản phẩm gỗ 3,91 tỷ USD, giảm 30,4%; mây, tre, cói thảm 245 triệu USD, giảm 29,2% và cá tra đạt 558 triệu USD, giảm 39,9%; tôm đạt 843 triệu USD, giảm 39,6%...

Trong 4 tháng qua, 2 trong 3 thị trường xuất khẩu chính có giá trị nhập khẩu hàng Việt Nam tăng là Trung Quốc và Nhật Bản; trong khi thị trường lớn thứ 3 (chiếm 18,9% tỷ trọng xuất khẩu) là Hoa Kỳ thì sụt giảm đến 40,5%. So với cùng kỳ, giá trị xuất khẩu sang Trung Quốc chiếm tỷ trọng 20,9%, tăng 3,3%, và Nhật Bản chiếm 8,1%, tăng 0,8%.

Đẩy mạnh phát triển thị trường

Theo Bộ NN&PTNT, nguyên nhân khiến tổng kim ngạch xuất khẩu nông lâm thuỷ sản giảm và thị trường xuất khẩu tiếp tục đối mặt với nhiều khó khăn là do kinh tế toàn cầu năm 2023 tăng trưởng chậm lại; ảnh hưởng từ xung đột quân sự Nga - Ukraine; lạm phát cao tại một số nước trên thế giới, trong đó có những thị trường nhập khẩu nông sản lớn của Việt Nam (Mỹ, châu Âu, Nhật Bản, Hàn Quốc...), làm giảm nhu cầu tiêu dùng, nhu cầu nhập khẩu (sức mua, cầu giảm). 

Bên cạnh đó, nhiều nước đẩy mạnh xuất khẩu nông sản và tăng cung trên thị trường; trong khi lượng hàng tồn nhập khẩu 2022 của một số thị trường tiêu thụ lớn như Hoa Kỳ, EU… còn lớn khiến nhiều doanh nghiệp chưa ký được đơn hàng xuất khẩu mới.

Giá nguyên liệu vật tư đầu vào phục vụ sản xuất nông, lâm nghiệp, thủy sản biển vẫn đang ở mức cao, ảnh hưởng đến điều tiết, quản trị sản xuất kinh doanh và tác động đến thu nhập của nông dân, lợi nhuận của doanh nghiệp.

Trong thời gian tới, Bộ NN&PTNT chủ trương tiếp tục đẩy mạnh phát triển thị trường, tháo gỡ rào cản, tạo thuận lợi cho tiêu thụ trong nước và xuất khẩu. Tập trung tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, giảm thiểu tác động tiêu cực của dịch bệnh, biến động của thị trường trong nước và thế giới.

Bộ NN&PTNT cũng sẽ tổ chức các đoàn công tác làm việc với 2 tỉnh: Vân Nam và Quảng Tây (Trung Quốc) để đẩy mạnh xúc tiến thương mại nông sản. Tiếp tục tổ chức các Diễn đàn 970 kết nối giao thương, xúc tiến tiêu thụ rau gia vị sang thị trường EU. Đồng thời, chuẩn bị tổ chức chuỗi sự kiện quảng bá nông sản chủ lực của Việt nam tại Vương quốc Anh nhân dịp kỷ niệm 50 năm quan hệ Việt Nam - Anh...